Тогтоол №942

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч хийд нь өөрийн эзэмшил газрын талбайг нэмэгдүүлэн баталгаажуулах хүсэлтийг Нийслэлийн Засаг дарга шийдвэрлэхгүй байгаа эс үйлдэхүйг хууль бус болохыг тогтоолгох, кадастрын зургийн дагуу баталгаажуулахыг даалгах, мөн нэгэн иргэнд газар олгосон Нийслэлийн Засаг даргын 2010 оны болон Чингэлтэй дүүргийн Засаг даргын 2009 оны захирамжуудыг тус тус хүчингүй болгох, илт хууль бус болохыг тогтоолгох нэхэмжлэл гаргажээ.

АНХАН ШАТ: Нийслэл дэх Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүх Газрын тухай хуулийн 21.2.3, 21.5.3, 27.1, 27.4, 31.3 зэрэг заалтуудыг үндэслэн нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн.

ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч давж заалдах гомдолдоо анхан шатны шүүх нотлох баримтыг буруу үнэлсэн, Засаг даргын эс үйлдэхүйг тогтоогоогүй, гуравдагч этгээдэд газар олгосон захирамжууд нь эрх бүхий бус субъектээс гарсан болон хууль зөрчсөн тул илт хууль бус болохыг тогтоолгох шаардлагуудыг буруу дүгнэсэн хэмээн үзжээ. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангасан байна.

ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх маргаан бүхий газрыг анх 1996 онд аж ахуйн нэгжид нэг жилийн хугацаатай ашиглуулах эрх нь 1997 онд дуусгавар болсон бөгөөд сунгуулах хүсэлт гараагүй тул Газрын тухай хуулийн 34.1.1, 39.1.1-д зааснаар газар эзэмших эрх дуусгавар болсныг тогтоосон. Чингэлтэй дүүргийн Засаг даргын 2009 оны захирамжаар иргэнд шинээр газар эзэмшүүлсэн нь эрх бүхий бус субъектээс гарсан, дуудлага худалдаагаар олгогдоогүй тул илт хууль бус байна. Нийслэлийн Засаг даргын 2010 оны захирамжаар тухайн иргэний эзэмшил газрын хэмжээг нэмэгдүүлсэн нь Газрын тухай хуулийн 4.1.3-т заасан шударга ёс, тэгш байдлын зарчмыг зөрчсөн. Мөн уг захирамж гарах үндэслэл болсон Техникийн зөвлөлийн хурлаар иргэний асуудал хэлэлцэгдээгүй байна. Нэхэмжлэгчийн 2007-2009 оны өргөдөлд хариу өгөх нь зүйтэй боловч, кадастрын зургийн дагуу газар шууд баталгаажуулах шаардлагыг хуулийн дараалал зөрчсөн тул хэрэгсэхгүй болгосон. Иймд Нийслэлийн Засаг даргын эс үйлдэхүйг хууль бус болохыг тогтоож, зохих журмын дагуу хариу өгөхийг даалгаж, 2009, 2010 оны холбогдох захирамжуудын иргэнд хамаарах хэсгийг хүчингүй болгож, илт хууль бус болохыг тогтоожээ.