Тогтоол №3092·Захиргаа · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Дорноговь аймгийн Даланжаргалан сумын Олон-Овоо багийн нутаг дэвсгэрт байрлах 20 га газрыг ачилт буулгалтын талбайн зориулалтаар эзэмшүүлэх, ашиглуулах №01/2017 дугаартай төсөл сонгон шалгаруулалтын ажлын хэсгийн дүгнэлт, Засаг даргын захирамж, ялагч "М т л" ХХК-тай байгуулсан гэрээг хүчингүй болгуулах, төсөл сонгон шалгаруулалтыг дахин явуулахыг даалгах.
- **Нэхэмжлэгч**: "У т з" ХНН нь төсөл сонгон шалгаруулалтын зарим асуултуудаар өгсөн үнэлгээ бодит бус, холбогдох хууль, журмыг зөрчсөн тул ажлын хэсгийн дүгнэлт, Засаг даргын захирамж, гэрээг хүчингүй болгуулж, сонгон шалгаруулалтыг дахин явуулахыг даалгах.
- **Хариуцагч**: Ажлын хэсэг нь холбогдох хууль, журамд нийцүүлэн төсөл сонгон шалгаруулалтыг явуулсан тул нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгох үндэслэлтэй.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2018-02-14, **Дугаар**: 115/ШШ2018/0005
- **Шийдвэр**: Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Газрын тухай хуулийн 4.1.2, 4.1.3, 27.1, 27.4, 33.1.2, Монгол Улсын Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хуулийн 29.2, Захиргааны ерөнхий хуулийн 32.1, 32.2, 94.3, 95.1.3, 96.1 зүйлүүдэд заасныг баримтлан ажлын хэсгээс холбогдох хууль, журамд нийцүүлэн төсөл сонгон шалгаруулалтыг явуулсан нь нэхэмжлэгчийн эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг зөрчөөгүй.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2018-04-18, **Дугаар**: 221/МА2018/0238
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх хэргийг шийдвэрлэхэд ач холбогдол бүхий нотлох баримтыг бүрэн цуглуулаагүй, нэхэмжлэлийн шаардлагын үндэслэлд дүгнэлт хийгээгүй.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг анхан шатны шүүхээр дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан.
- **Үндэслэл**: Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 121.1.4, 121.3.3, 121.3.4-д зааснаар анхан шатны шүүх хуулийг зөрчсөн, шаардлагатай нотлох баримтыг дутуу бүрдүүлсэн, шүүх хуралдаанаар хэлэлцэгдээгүй нотлох баримтыг шүүхийн шийдвэрийн үндэслэл болгосон.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2018-06-21, **Дугаар**: 210/МА2018/0238
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагчийн өмгөөлөгч, Гуравдагч этгээдийн өмгөөлөгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлал нь хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байх шаардлагыг хангаагүй, анхан шатны шүүх бүхий л нотлох баримтыг цуглуулж, хуульд заасан журмын дагуу хэргийг шийдвэрлэсэн.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн Тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтаас "Захиргааны Ерөнхий хуулийн 32 дугаар зүйлийн 32.1, 32.2, 94 дүгээр зүйлийн 94.3, 95 дугаар зүйлийн 95.1.3, 96 дугаар зүйлийн 96.1 дэх зүйлүүдэд" гэснийг хасч, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Анхан шатны шүүх маргааны үйл баримтуудад үндэслэлтэй дүгнэлт хийж, тухайн харилцааг зохицуулсан хуулийн холбогдох зүйл, заалтыг зөв тайлбарлан хэрэглэж нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон нь зөв.
- Ажлын хэсэг нь Газрын тухай хуулийн 33.1.2, Засгийн газрын 2016 оны 10 дугаар тогтоолын 2 дугаар хавсралтаар батлагдсан "Газар эзэмшүүлэх, ашиглуулах төсөл сонгон шалгаруулах журам"-ын 2.1.2, 9.1, 9.7, 9.8, 9.11, 9.12, 10.1 зэрэг холбогдох хууль, журамд нийцүүлэн төсөл сонгон шалгаруулалтыг явуулсан нь нэхэмжлэгчийн эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг зөрчөөгүй.
- Давж заалдах шатны шүүхээс нотлох баримтыг бүрэн цуглуулаагүй, харьцуулсан дүгнэлт хийгээгүй гэж үзэн шийдвэрийг хүчингүй болгосон нь Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 121.3.4, 121.3.3 зүйлүүдэд нийцэхгүй.
- Анхан шатны шүүхээс нэхэмжлэгч болон гуравдагч этгээдээс сонгон шалгаруулалтанд ирүүлсэн төслийн нийт 9 хавтас материалыг эх хувиар гаргуулж, шүүх хуралдаанд шинжлэн судалсан нь шүүх хуралдааны тэмдэглэлээр батлагдсан.
- Анхан шатны шүүх дээрх 9 хавтас материалыг давж заалдах шатны шүүхэд хэргийн хамт ирүүлээгүй алдаа нь нотлох баримтыг үнэлсэн дүгнэлтийг бүхэлд нь үгүйсгэж шийдвэрийг хүчингүй болгох үндэслэл болохгүй.
- Шүүх сонгон шалгаруулалт журмын дагуу явагдсан эсэхийг хянахаас бус ажлын хэсгийн гишүүдийн дотоод итгэлээр үнэлсэн оноог өөрчлөх боломжгүй.
- Газрын тухай хуулийн 33.1.2-т аж ахуйн нэгж, байгууллагад газар эзэмшүүлэх асуудлыг тусгайлан зохицуулахаар заасан тул Захиргааны ерөнхий хуулийг хэрэглэсэн нь буруу бөгөөд шийдвэрийн тогтоох хэсгээс хасч өөрчлөлт оруулах нь зүйтэй.