Тогтоол №7882·Захиргаа · Давж шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Татварын улсын байцаагч нар "Э***" ХХК-ийн 2018-2021 оны Ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөрийн ногдуулалт, төлөлтийг шалгаж 19,064,301,431.28 төгрөгийн зөрчилд 1,811,397,477 төгрөгийн нөхөн татвар, торгууль, алданги ногдуулсан актын эсрэг маргасан.
- **Нэхэмжлэгч**: "Э***" ХХК, Татварын улсын байцаагч нарын 2022 оны 9 дүгээр сарын 23-ны өдрийн №НА-21220000077 дугаартай нөхөн ногдуулалтын актын 1,809,867,010 төгрөгийн төлбөрийг хүчингүй болгуулах.
- **Хариуцагч**: Татварын ерөнхий газрын Том татвар төлөгчийн газрын татварын хяналт шалгалтын хэлтсийн татварын улсын байцаагч Ц.М***, М.О***, Нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгох.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2024-03-13, **Дугаар**: 128/ШШ2024/0228
- **Шийдвэр**: Нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг түдгэлзүүлж, үлдэх хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Татварын ерөнхий хуулийн 5.1.1, 5.1.2, 28.1, 41.1, 42.1, 74.1, 82.1, Ашигт малтмалын тухай хуулийн 47.1, 47.2.1, 47.3.3, 47.5, 47.7, 47.16, Зөрчлийн тухай хуулийн 11.19.1.1-д зааснаар 7,868,331,176.56 төгрөгийн зөрчилд хамаарах хэсгийг шинэ захиргааны акт гаргах хүртэл 3 сарын хугацаагаар түдгэлзүүлж, үлдэх 11,195,970,256.9 төгрөгийн зөрчлийн хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР
- **Өдөр**: 2024-05-22, **Дугаар**: 221/МА2024/0335
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч болон Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Нэхэмжлэгч нь давхардуулж тооцсон дүн болон Үндсэн хууль зөрчсөн хуулиар ногдуулсан төлбөрийг хасуулахыг хүссэн, Хариуцагч нь түдгэлзүүлсэн хэсгийг үндэслэлгүй гэж үзсэн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хангаж, 84,050,703.73 төгрөгийг хасуулсан.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Татварын ерөнхий хууль болон Ашигт малтмалын тухай хуулийн холбогдох заалтуудаар татвар төлөгч нь татвар ногдох зүйл, татвараа үнэн зөв тодорхойлж, тогтоосон хугацаанд төлөх үүрэгтэй.
- Үндсэн хуулийн цэцийн 2019 оны 04 дүгээр тогтоолоор Ашигт малтмалын тухай хуулийн зарим заалт Үндсэн хууль зөрчсөн болохыг тогтоосон. Гэвч уг тогтоол нь хор хохирол болон бусад үр дагаврын асуудлыг шийдвэрлэх шууд үндэслэл болохгүй.
- Анхан шатны шүүх нэхэмжлэгчийг АМНАТ төлөгч байх үүргийг зөв дүгнэсэн боловч, хариуцагч татварын улсын байцаагч нар нэхэмжлэгчийн 2020 онд Нийслэлийн Татварын газарт тайлагнасан 564,139,435.78 төгрөгийн борлуулалтын үнэлгээнээс 52,531,689.82 төгрөгийн төлбөрийг давхардуулан ногдуулсан нь тогтоогдсон.
- Шүүх бүрэлдэхүүн давхардуулан ногдуулсан 52,531,689.82 төгрөгийн нөхөн татвар, 21,012,675.03 төгрөгийн торгууль, 1,506,337.97 төгрөгийн алданги нийт 84,050,703.73 төгрөгийг нөхөн ногдуулалтын актын төлбөрөөс хасаж шийдвэрлэх нь зүйтэй гэж үзсэн.
- Анхан шатны шүүх "тооцооллыг гаргах эрхийг шүүхээс хэрэгжүүлэхэд учир дутагдалтай", "шүүхийн шинжлэн судлах боломжоос хэтэрсэн" хэмээн үзэж, актын зарим хэсгийг түдгэлзүүлсэн нь буруу байна.
- Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 119.2, 120.3-т заасныг удирдлага болгон анхан шатны шүүхийн шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан.