Тогтоол №2297·Захиргаа · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Орхон аймгийн Засаг даргын 2016 оны А/378 дугаар захирамжаар "ЦАХ" ХХК-д 700 м.кв газрыг худалдаа, үйлчилгээний зориулалтаар эзэмшүүлсэн боловч, 2018 оны А/259 дүгээр захирамжаар уг шийдвэрийг хүчингүй болгосон. Үүнийг үндэслэн аймгийн ГХБХБГ-аас газар чөлөөлөх үйл ажиллагаа явуулж, БӨ сумын ЗД А/193 дугаар захирамжаар газар албадан чөлөөлөх шийдвэр гаргасан.
- **Нэхэмжлэгч**: "ЦАХ" ХХК нь Орхон аймгийн Засаг даргын А/259, Баян-Өндөр сумын Засаг даргын А/193 дугаар захирамжуудыг хүчингүй болгож, газар чөлөөлөх үйл ажиллагааг хууль бус болохыг тогтоолгох, газар эзэмшүүлэх гэрээ байгуулах, гэрчилгээ олгохыг даалгах, учирсан хохирол 3,800,000 төгрөгийг гаргуулахыг шаардсан.
- **Хариуцагч**: Орхон аймгийн Засаг дарга, Баян-Өндөр сумын Засаг дарга, аймгийн ГХБХБГ.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2019-10-28, **Дугаар**: 26
- **Шийдвэр**: Нэхэмжлэлийн шаардлагуудыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож, "ЦАХ" ХХК-ийн газар чөлөөлөх үйл ажиллагааг хууль бус тооцуулах шаардлагыг хүлээн авахаас татгалзсан.
- **Үндэслэл**: Газрын тухай хуулийн 4.1.2, 4.1.3, 20.2.1, 27.1, 33.1.2, 33.4, 34.1, 34.2, 57.3, 57.4, 61.1, Захиргааны ерөнхий хуулийн 4.2.6, 48.2.1, 85.1, 85.2, Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 54.1.1.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2020-01-08, **Дугаар**: 30
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр буруу, нэхэмжлэгчид газар эзэмших эрх үүссэн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхисон.
- **Үндэслэл**: Газрын тухай хуулийн 27.1, 34.1, 34.2-т зааснаар газар эзэмших гэрээ байгуулж, гэрчилгээ аваагүй тул "ЦАХ" ХХК-ийг газар эзэмших эрхтэй этгээд гэж үзэх боломжгүй.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2020-05-18, **Дугаар**: 210/МА2020/00055
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Захиргааны актууд хууль бус байхад шүүх буруу дүгнэлт хийсэн, Захиргааны ерөнхий хуулийн 48 дугаар зүйлд заасан нөхцөлийг тогтоогоогүй, хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг зөрчсөн.
- **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн хяналтын журмаар гаргасан гомдлыг хангахгүй орхисон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Орхон аймгийн Засаг даргын 2016 оны А/378 дугаар захирамжаар нэхэмжлэгчид газар эзэмшүүлсэн нь Газрын тухай хуулийн 33.4-т заасан газар зохион байгуулалтын төлөвлөгөөнд тусгагдаагүй газарт эзэмшүүлсэн, мөн 33.1.1-д зааснаас бусад зориулалтаар газар эзэмшүүлэхдээ дуудлага худалдаа, төсөл сонгон шалгаруулах зарчмыг хэрэгжүүлээгүй нь хууль зөрчсөн.
- Газрын тухай хуулийн 61.1-д зааснаар төрийн эрх бүхий байгууллага, албан тушаалтны хууль зөрчсөн шийдвэрийг өөрөө, эсхүл дээд шатны байгууллага, албан тушаалтан, эсхүл шүүх хүчингүй болгох нь хуульд нийцнэ.
- Орхон аймгийн Засаг даргын 2018 оны А/259 дүгээр захирамжаар анх газар эзэмшүүлсэн шийдвэрийг хүчингүй болгосон нь дээрх хууль зөрчсөн байдлыг арилгасан нь хууль зүйн үндэслэлтэй.
- Захиргааны ерөнхий хуулийн 48.2-т эерэг нөлөөлөл бүхий хууль бус захиргааны актыг хүчингүй болгох тохиолдлыг нэрлэн заасан бөгөөд "хуулиар хориглосон" байх урьдчилсан нөхцөл хангагдсан тул нэхэмжлэгчийн гомдлыг хангах үндэслэлгүй.
- Газар эзэмших эрх нь гэрээ болон гэрчилгээгээр баталгааждаг тул нэхэмжлэгч газар эзэмших гэрээ байгуулж, гэрчилгээ аваагүй байхад газар эзэмших эрх үүссэн гэж үзэх боломжгүй.
ХуульTech