Тогтоол №1115

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч компанийн ашигт малтмалын ашиглалтын тусгай зөвшөөрлийн талбай нь Засгийн газрын тогтоолоор тогтоосон хориглосон бүстэй давхцсан. Хариуцагч байгууллага нь тусгай зөвшөөрлийн төлбөрөө хугацаанд нь төлөөгүй гэх үндэслэлээр нэхэмжлэгчийн тусгай зөвшөөрлийг цуцлах шийдвэр гаргасан. Нэхэмжлэгч нь энэхүү цуцлах шийдвэрийг хууль бус болохыг тогтоон хүчингүй болгож, тусгай зөвшөөрлийн эрхийг сэргээхийг шаардсан. Нэхэмжлэгч нь төрийн зүгээс үйл ажиллагааг хязгаарласан, тусгай зөвшөөрлийн шилжүүлгийг түдгэлзүүлсэн, цуцлах тухай мэдэгдлийг хуулийн дагуу хүргүүлээгүй тул төлбөр төлөх үүрэггүй болсон гэж маргасан.

АНХАН ШАТ: Анхан шатны шүүх Ашигт малтмалын тухай хуулийн 34.2, 56.1.2-т заасныг үндэслэн нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. Шүүх тусгай зөвшөөрлийн төлбөр нь эрхийн хүчинтэй байдлыг хадгалах зорилготой бөгөөд нэхэмжлэгч үүргээ биелүүлээгүй гэж үзсэн.

ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч анхан шатны шүүхийг нотлох баримтыг бүрэн судлаагүй, үйл баримтыг буруу үнэлж, хуулийг буруу хэрэглэсэн гэж гомдол гаргасан. Тухайлбал, Засгийн газрын тогтоолоор тусгай зөвшөөрлийн талбай нь хориглосон бүстэй давхцсан, үйл ажиллагаа явуулах боломжгүй болсон, тусгай зөвшөөрөл шилжүүлэх өргөдлийг түдгэлзүүлсэн, цуцлах тухай мэдэгдлийг хуулийн дагуу хүргүүлээгүй зэрэг үндэслэлээр цуцлах шийдвэрийг хууль бус хэмээн тайлбарласан. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хангав. Шүүх хариуцагч тусгай зөвшөөрөл цуцлах үндэслэлийг мэдэгдээгүй, хориглосон бүстэй давхцсан тул үйл ажиллагаа явуулах боломжгүй болсон байхад төлбөр төлөөгүй гэх үндэслэлээр цуцалсан нь хууль зүйн үндэслэлгүй гэж үзсэн. Тусгай зөвшөөрлийн эрхийг сэргээхийг даалгах шаардлагыг нэхэмжлэгч нь үйл ажиллагаагаа үргэлжлүүлэх тухай хуулийн дагуу өргөдөл гаргаагүй тул хэрэгсэхгүй болгосон.

ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүх нь хэрэгт авагдсан баримтуудыг бүрэн дүүрэн үнэлээгүй, хуулийг буруу хэрэглэсэн гэж дүгнэсэн. Хариуцагч нь Засгийн газрын шийдвэрээр нэхэмжлэгчийн тусгай зөвшөөрлийн талбайг хориглосон бүстэй давхцалтай хэмээн үйл ажиллагааг хязгаарлаж, тусгай зөвшөөрөл шилжүүлэх өргөдлийг түдгэлзүүлсэн атлаа төлбөр төлөөгүй гэх шалтгаанаар тусгай зөвшөөрлийг цуцалсан нь эрх зүйн үндэслэлгүй. Ашигт малтмалын тухай хуулийн 56.2, 56.3-т заасан мэдэгдэх, тайлбар гаргах эрхийг зөрчсөн. Нэхэмжлэгчийн хаяг өөрчлөгдөөгүй байхад мэдэгдэл хүргүүлээгүйг нэхэмжлэгчийн буруугаас болсон гэж үзсэн нь үндэслэлгүй. 2015 оны хуулийн нэмэлт өөрчлөлтөөр хориглосон бүсэд хамаарсан тусгай зөвшөөрөл эзэмшигчдэд үйл ажиллагаагаа үргэлжлүүлэх эсэхээ шийдвэрлүүлэх боломж нээгдсэн нь цуцлах шийдвэр гарах үед энэ асуудал бүрэн шийдэгдээгүй байсныг харуулсан. Иймд хариуцагчийн 2011 оны 10 дугаар сарын 04-ний өдрийн 933 дугаар шийдвэр хууль бус байна. Харин тусгай зөвшөөрлийн эрхийг шууд сэргээхийг даалгах нь нэхэмжлэгч 2015 оны хуулийн дагуу өргөдөл гаргаагүй тул одоогоор үндэслэлгүй хэмээн үзэж хэрэгсэхгүй болгосон.