Улсын дээд шүүхийн Шүүх хуралдааны тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: “МТС” ХХК хариуцагч С.З-д холбогдуулан орон сууцыг хууль бус эзэмшлээс чөлөөлүүлэх, орон сууцны өмчлөгчөөр тогтоолгох, үл хөдлөх эд хөрөнгийн гэрчилгээ гаргуулахад шаардлагатай баримт бичгийг гаргуулах сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.
• Нэхэмжлэгч: “МТС” ХХК - орон сууцыг хууль бус эзэмшлээс чөлөөлүүлэх, өмчлөгчөөр тогтоолгох, үл хөдлөх эд хөрөнгийн гэрчилгээ гаргуулахад шаардлагатай баримт бичгийг гаргуулах сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.
• Хариуцагч: С.З - орон сууцны өмчлөгчөөр тогтоолгох, үл хөдлөх эд хөрөнгийн өмчлөх эрхийн гэрчилгээ гаргуулахад шаардлагатай баримт бичиг гаргаж өгөхийг даалгах тухай сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Шийдвэр: Хариуцагч С.З-ийг орон сууцны өмчлөгчөөр тогтоож, үл хөдлөх эд хөрөнгийн өмчлөх эрхийн гэрчилгээг гаргуулахыг даалгах тухай нэхэмжлэгч “МТС” ХХК-ийн үндсэн нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгож, хариуцагч С.З-ийг албадан гаргуулж, орон сууцнаас чөлөөлүүлэх тухай нэхэмжлэгч “МТС” ХХК-ийн үндсэн нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгож, улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 1,735,244 төгрөг, 1,805,444 төгрөгийг тус тус улсын орлогод хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгч “МТС” ХХК-аас 1,805,444 төгрөгийг гаргуулж, хариуцагч С.З-д олгох тухай шийдвэрлэсэн.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 106.1, 243.1, 56.1, 60.1, улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7.1.1.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Гомдлол гаргагч: Хариуцагч С.З
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүх дээрх үйл баримтад үндэслэл бүхий дүгнэлт хийж Иргэний хуулийн 65.1 дэх хэсэгт заасныг үндэслэн сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж, үндсэн нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгон шийдвэрлэсэн тул давж заалдах шатны шүүх Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40.2 дахь хэсэгт заасныг зөрчиж дээрх үйл баримтад үндэслэл бүхий дүгнэлт хийж чадаагүй байна.
• Шийдвэр: Сүхбаатар дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн 1 дэх заалтыг “Иргэний хуулийн 106 дугаар зүйлийн 106.1” гэснийг “Иргэний хуулийн 205 дугаар зүйлийн 205.1, 243 дугаар зүйлийн 243.1” гэж өөрчлөн магадлалын бусад заалтыг хэвээр үлдээж, хариуцагч С.З, түүний өмгөөлөгч Б.Г нарын хяналтын журмаар гаргасан гомдлыг хангахгүй орхисан.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 65.1, 40.2, 62.7, 221.1, 221.3, 221.5, 205.1, 243.1.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Гомдлол гаргагч: Хариуцагч С.З
• Гомдлолын шалтгаан: Давж заалдах шатны шүүх Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40.2 дахь хэсэгт заасныг зөрчиж дээрх үйл баримтад үндэслэл бүхий дүгнэлт хийж чадаагүй байна.
• Шийдвэр: Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн 2024 оны 12 дугаар сарын 11-ний өдрийн 204/МА2024/02145 дугаар магадлалын тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтын “Иргэний хуулийн 106 дугаар зүйлийн 106.1” гэснийг “Иргэний хуулийн 205 дугаар зүйлийн 205.1, 243 дугаар зүйлийн 243.1” гэж өөрчлөн магадлалын бусад заалтыг хэвээр үлдээж, хариуцагч С.З, түүний өмгөөлөгч Б.Г нарын хяналтын журмаар гаргасан гомдлыг хангахгүй орхисан.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн дээрх алдаатай дүгнэлтийг залруулсан, С.З нь гэрээнд заасны дагуу “МТС” ХХК-ийн Голомт банкин дахь дансанд төлөх үүргийг зохих ёсоор гүйцэтгээгүй гэж дүгнэсэн нь үндэслэлтэй.
• “МТС” ХХК 2011.01.24-ний өдөр “Шаардах хуудас” гэх баримтаар 70,258 ам.долларын үлдэгдэл төлбөр төлөх хугацааг тогтоосон, 2011.06.27-ны өдөр “Алданги тооцох” мэдэгдэл, 2011.07.24-ний өдөр “Гэрээ цуцлах” мэдэгдэл зэргийг тус тус маргаан бүхий орон сууцны хаягаар хариуцагч С.З-д хүргүүлснийг 49 тоотод оршин суугч хүлээн авч гарын үсэг зурсан баримт хэрэгт авагдсан байгаагаас үзэхэд хариуцагч С.З нь орон сууцны үнийн үлдэх төлбөрийг төлөх үүргээ гүйцэтгэхийг нэхэмжлэгч шаардсан хэдий ч үр дүн гараагүй болох нь тогтоогдсон байх тул нэхэмжлэгч Иргэний хуулийн 205 дугаар зүйлийн 205.1 дэх хэсэгт зааснаар гэрээнээс татгалзах эрхтэй байна.
• Хариуцагч С.З нь гадаадад удаан хугацаагаар оршин сууж байсан талаар хэн аль нь тайлбар гаргасан тул гэрээнээс татгалзах эрхээ түүнийг Монгол Улсад ирсэн хугацаанаас эхэлж хэрэгжүүлсэн гэсэн давж заалдах шатны шүүхийн дүгнэлтийг буруутгах үндэслэлгүй.
• Нэхэмжлэгч “МТС” ХХК-ийн нэхэмжлэлийн агуулга нь хариуцагч С.З-гийн хууль бус эзэмшлээс орон сууцыг гаргуулахыг Иргэний хуулийн 106 дугаар зүйлийн 106.1 дэх хэсэгт заасан үндэслэлээр бус харин мөн хуулийн 205 дугаар зүйлийн 205.1, 243 дугаар зүйлийн 243.1 дэх хэсэгт зааснаар орон сууц худалдах-худалдан авах гэрээг цуцалсны үр дагаварт 00 тоот орон сууцны эзэмшлийг буцаан шаардсан агуулгатай байх тул энэ үндэслэлээр давж заалдах шатны шүүхийн магадлалд хууль хэрэглээний хувьд өөрчлөлт оруулж шийдлийг хэвээр үлдээв.