Улсын дээд шүүхийн Шүүх хуралдааны тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Нэхэмжлэгч Б.М нь "О" ХХК-д өрмийн оператораар ажилладаг бөгөөд 2022 оны 10, 11, 12 дугаар саруудад уртын ээлжээр ажилласан илүү цагийн хөлсөө нэхэмжилжээ.
• Нэхэмжлэгч: "О" ХХК-д ажиллахдаа 2022 оны 10, 11, 12 дугаар саруудад өдөрт 4 цаг буюу сард 56 цаг, нийт 168 цаг илүү ажилласан тул илүү цагийн хөлс 5,948,975 төгрөгийг Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 92.3, 109.1-д заасны дагуу гаргуулах.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэгчийг 14 хоног ажиллуулаад 14 хоног амруулсан нь Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 109.1-д заасан "нөхөн амруулсан" гэх шаардлагыг хангаж байгаа тул илүү цагийн хөлс олгох үндэслэлгүй.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2024-02-20, Дугаар: 181/ШШ2024/00645
• Шийдвэр: Нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 92.3, 92.4-т зааснаар уртын ээлжийн ажилтан 14 хоног ажиллаж, 14 хоног амрах нь илүү цагаар ажилласныг хуулийн дагуу нөхөн амруулсанд тооцогдоно.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2024-05-06, Дугаар: 210/МА2024/00959
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүх Хөдөлмөрийн тухай хуулийг буруу тайлбарлаж, ажилтны эрхийг зөрчсөн.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.
• Үндэслэл: Анхан шатны шүүхийн дүгнэлтийг зөв гэж үзсэн.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2024-09-12, Дугаар: 001/ШХТ2024/00942 (Энэ тогтоолоор хэргийг хэлэлцүүлэхээр шийдвэрлэсэн)
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч
• Гомдлолын шалтгаан: Хоёр шатны шүүх Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 92 дугаар зүйлийн зохицуулалтыг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн.
• Шийдвэр: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалд өөрчлөлт оруулж, нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангасан.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 92.3-т "Уртын ээлжээр ажиллах ажилтны ажлын өдрийн үргэлжлэл 12 цагаас илүүгүй байх бөгөөд энэ хуулийн 87 дугаар зүйлийг баримтлан энэ хуулийн 109.1-д заасны дагуу илүү цагийг тооцож нэмэгдэл хөлс олгоно" гэж заасан нь илүү цагийн хөлс олгохыг тодорхой хуульчилсан.
• Ажилтан 14 хоног ажиллаж, 14 хоног амрах нь Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 92.4-т заасан ажил амралтын горим бөгөөд илүү цагаар ажилласныг нөхөн амруулсан гэсэн үг биш. Учир нь 14 хоногийн амралтын хугацаа нь гэрээсээ алслагдсан байршилд ажиллаж, ажил олгогчийн хяналтад байсантай холбоотой.
• Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 109.1-д заасан "нөхөн амруулаагүй бол" гэсэн зохицуулалтыг уртын ээлжийн ажилтанд ажил, амралтын цагийн харьцаагаар тайлбарлах боломжгүй нь 92.3-т заасан зохицуулалтаас илэрхий байна.
• Хариуцагчийн дотоод журмын "сард 168 цаг дотор ажилласан бөгөөд илүү цагийг 14 хоногийн хугацаанд нөхөн амруулсанд тооцно" гэсэн заалт нь хуулийн 92.3-т нийцэхгүй байна.
• Хөдөлмөрийн тухай хуулийг дагаж мөрдөх журмын тухай хуулийн 2 дугаар зүйлд хөдөлмөрийн гэрээнд өөрчлөлт оруулахдаа ажилтны эрх зүйн байдал, хөдөлмөр эрхлэлтийн нөхцөлийг дордуулахгүй байхыг заасан.
• Хамтын гэрээний 2.13-т "илүү цагийн нэмэгдэл хөлсийг олгох эсэх асуудлыг Монгол Улсын Дээд шүүх тайлбар гаргах хүртэлх хугацаанд Талууд хэлэлцэхгүй, ҮЭХ-ны зүгээс маргаан үүсгэхгүй" гэсэн тохиролцоо нь хуульд нийцэхгүй.
• Нэхэмжлэгчийн сүүлийн 3 сарын дундаж цалин хөлсийг Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын сайдын 2021 оны А/192 дугаар тушаалаар батлагдсан "Дундаж цалин хөлс тодорхойлох журам"-ын 2.1.3-т заасны дагуу тооцон, 168 цагийн илүү цагийн хөлсийг 1.5 дахин нэмэгдүүлж тооцох ёстой.