Тогтоол №10431

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч Н нь хариуцагч Б-ийн дансанд 61,500,000 төгрөгийг бараа захиалгын урьдчилгаа болгон шилжүүлсэн боловч бараагаа аваагүй тул мөнгөө буцаан нэхэмжилжээ. Хариуцагч Б нь нэхэмжлэгчийн хүсэлтээр мөнгийг гуравдагч этгээдэд шилжүүлсэн тул хариуцах үндэслэлгүй гэж маргасан. - **Нэхэмжлэгч**: Н нь 2021.12.27-нд Турк улсаас 90,300,000 төгрөгийн бараа захиалж, урьдчилгаа 61,500,000 төгрөгийг Б-ийн дансанд шилжүүлсэн. Б нь захиалсан барааг хүлээлгэн өгөөгүй тул Иргэний хуулийн 492.1.1-д зааснаар 61,500,000 төгрөгийг буцаан гаргуулахыг шаардсан. - **Хариуцагч**: Б нь Н-ийн хүсэлтээр түүний гадаад гуйвуулга асуудалтай байсан тул бараа захиалгын мөнгийг Турк улс руу шилжүүлж өгсөн. Уг мөнгийг хувьдаа аваагүй бөгөөд Н-ийн заасан Турк компанийн данс руу гуйвуулсан тул 61,500,000 төгрөгийг хариуцах үндэслэлгүй гэж маргасан. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2023-10-12, **Дугаар**: 101/ШШ2023/04423 - **Шийдвэр**: Хариуцагч Б-ээс 61,500,000 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгч Н-д олгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 492.1.1-д заасныг баримтлан зохигчдын хооронд худалдах-худалдан авах гэрээний харилцаа үүсээгүй тул хариуцагч нь шилжүүлсэн мөнгөний хэмжээгээр үндэслэлгүй хөрөнгөжсөн гэж үзсэн. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2024-01-15, **Дугаар**: 210/МА2024/00146 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль зүйн үндэслэлгүй гэж үзсэн. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхисон. - **Үндэслэл**: Анхан шатны шүүхийн дүгнэлтийг үндэслэлтэй гэж үзсэн. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2024-04-22, **Дугаар**: 001/ШХТ2024/00414 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч Б - **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг эс зөвшөөрч, хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны ноцтой зөрчил гаргасан, хуулийг буруу хэрэглэсэн гэж үзсэн. - **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр анхан шатны шүүхэд буцаасан. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Хоёр шатны шүүх маргааны үйл баримтыг бодитоор тогтоогоогүй, зохигчийн хооронд үүссэн эрх зүйн харилцааг үндэслэл бүхий тодорхойлоогүй, хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн. - Нэхэмжлэгч хариуцагчид мөнгөн хөрөнгө шилжүүлсэн, хариуцагч уг мөнгийг өөрийнхтэй нийлүүлэн гуравдагч этгээдэд шилжүүлсэн үйл баримт тогтоогдсон. - Зохигч үйл баримтын талаар илт зөрүүтэй тайлбар гаргасан байхад анхан шатны шүүх зохигчийг хангалттай мэтгэлцүүлэлгүй, хэрэгт ач холбогдол бүхий нөхцөл байдлыг тодруулаагүй. - Нотлох баримтыг тухайн хэрэгт хамааралтай, ач холбогдолтой, эргэлзээгүй, үнэн зөв үнэлэх үүргээ бүрэн биелүүлээгүй. - Нэхэмжлэгчийн шилжүүлсэн хөрөнгөөр хариуцагчийг үндэслэлгүй хөрөнгөжсөн гэсэн дүгнэлт хийж, Иргэний хуулийн 492.1.1-д зааснаар нэхэмжлэлийг хангаж шийдвэрлэсэн нь учир дутагдалтай, шийдвэр хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байх хуулийн шаардлагад нийцээгүй. - Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн алдааг залруулалгүй шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 166.4-т заасан хэргийг бүхэлд нь хянах үүргээ биелүүлээгүй. - Анхан шатны шүүх зохигчийн хооронд худалдах-худалдан авах, зуучлалын, даалгаврын, илгээмжийн зэрэг ямар гэрээний харилцаа үүссэнийг тогтоосны үндсэн дээр эрх зүйн харилцааг зөв тодорхойлж, хэргийг шийдвэрлэх нь зүйтэй. - Хариуцагчийн шүүх хуралдааны журам зөрчсөн тухай гомдол хэрэгт цугларсан баримтаар нотлогдоогүй тул уг гомдлыг хангах үндэслэлгүй.