Тогтоол №9892·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Л.Очирваань нь Д.Нандинбаяраас автомашин худалдаж авахаар тохиролцон, автомашины зээлийн төлбөрт 6,805,019 төгрөг төлсөн боловч автомашиныг өөрийн нэр дээр шилжүүлж чадаагүй, автомашиныг ББСБ хураан авсан тул төлсөн мөнгөө буцаан шаардсан.
- **Нэхэмжлэгч**: Л.Очирваань нь Д.Нандинбаярт холбогдуулан 6,805,019 төгрөг гаргуулахыг шаардгасан.
- **Хариуцагч**: Д.Нандинбаяр нь нэхэмжлэлийн шаардлагыг эс зөвшөөрч, нэхэмжлэгч зээлийг бүрэн төлөөгүй, гэрээнээс татгалзаагүй тул автомашиныг нэр дээрээ шилжүүлэн авах эрхгүй гэж маргасан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2020-09-14, **Дугаар**: 101/ШШ2020/03157
- **Шийдвэр**: Нэхэмжлэлийг хангаж, Д.Нандинбаяраас 6,805,019 төгрөг гаргуулж Л.Очирвааньд олгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 205.1-д зааснаар талуудын хооронд худалдах-худалдан авах гэрээний харилцаа үүссэн, гэрээ хэрэгжих боломжгүй болсон тул гэрээнээс татгалзсан гэж үзсэн.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2020-11-02, **Дугаар**: 2215
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх хэрэглэх ёсгүй хуулийг хэрэглэсэн, хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн хуулийн үндэслэлийг Иргэний хуулийн 56.1.8, 492.1.1, 496.1 дэх хэсэгт өөрчилж, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн.
- **Үндэслэл**: Талуудын хооронд байгуулсан хэлцэл нь өр шилжих агуулгатай боловч ББСБ-ын зөвшөөрөл аваагүй тул хүчин төгөлдөр бус, нэхэмжлэгч хариуцагчийн өрийг төлснөөр хариуцагч зээлийн үүргээс чөлөөлөгдсөн, иймд нэхэмжлэгч төлсөн мөнгөө Иргэний хуулийн 496.1-д зааснаар шаардах эрхтэй.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2022-11-29, **Дугаар**: 2588
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Шүүх хэрэглэх ёсгүй хуулийг хэрэглэсэн, хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн, хариуцагчийн шүүх хуралдаанд оролцох эрхийг хангаагүй.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхисон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Зохигчийн хооронд Иргэний хуулийн 243.1-д заасан худалдах-худалдан авах гэрээний харилцаа үүссэн талаарх анхан шатны шүүхийн дүгнэлт хэрэгт цугларсан баримтад үндэслэгдсэн.
- Талууд автомашиныг 10,000,000 төгрөгөөр худалдаж, худалдан авахаар тохиролцсон, харин үнийг худалдагчийн заасан этгээдэд төлөхөөр худалдан авагч хүлээн зөвшөөрснийг хариуцагчийн зээлийн өрийг шилжүүлэн авах хэлцэл хийгдсэн гэж дүгнэх боломжгүй.
- Иргэний хуулийн 112.2, 205.1-д зааснаар эд хөрөнгийн үнэ бүрэн төлөгдөөгүй байхад хариуцагч нь ББСБ-д тухайн хөрөнгийг зээлийн гэрээний үүрэгт шилжүүлж, худалдан борлуулахыг зөвшөөрсөн үйлдэл нь худалдах-худалдан авах гэрээнээс татгалзсан агуулгатай.
- Маргааны зүйл болсон автомашиныг нэгэнт өөрийн эзэмшилд шилжүүлэх боломжгүй болсон үндэслэлээр нэхэмжлэгч төлсөн мөнгөө буцаан шаардсан нь хуулийн дээрх заалтыг зөрчөөгүй, анхан шатны шүүхийн дүгнэлт хуульд нийцжээ.
- Шүүх хуралдааныг товлож, талуудад мэдэгдсэн ба хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч Дархан-Уул аймгийн Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүхэд хуралдах шүүх хуралдааныг сонгож оролцсон тул энэ хэргийг хянан хэлэлцэх шүүх хуралдаанд оролцох эрхээ хэрэгжүүлээгүйд шүүхийг буруутгах боломжгүй.
- Анхан шатны шүүх хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааг хуульд заасан журмын дагуу явуулж, хэргийн оролцогчийн эрхийг зөрчөөгүй, хэрэгт цугларсан нотлох баримтыг хуульд заасан журмын дагуу үнэлсэн.
ХуульTech