Баян-Өлгий аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Хүүхэд үрчлэлтийг хүчингүйд тооцох эрх зүйн үндэслэл. Үрчлэн авсан эцэг, эх нь нас ахиж, эрүүл мэндийн байдал нь тааруу болсон тул хүүхдийг төрүүлсэн эцэг, эх рүү нь буцаан өгөх хүсэлт гаргасан байна. Үрчлэгдсэн хүүхэд өөрийн төрөл эцэг, эхтэйгээ хамт амьдарч байгаа бөгөөд үрчлэлтийг хүчингүйд тооцохыг сайн дураараа зөвшөөрч байгаа баримттай.

Талуудын байр суурь

• Хүсэлт гаргагч: Үрчлэн авсан талууд өндөр настай, биеийн эрүүл мэнд нь тааруу болсон тул хүүхдийг цаашид асран хамгаалах чадваргүй болсон тул үрчлэлтийг хүчингүйд тооцох шаардлагатай гэж үзэв.
• Үрчлэгдсэн хүүхэд: Үрчлэлтийг хүчингүйд тооцохыг сайн дураараа зөвшөөрч байгаа.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх хүсэлтийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн бол давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин шилдвэрлэхээр буцаасан. Учир нь хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны явцад үрчлүүлсэн эх, үрчлэн авсан эцэг нарт шүүх хуралдааны товыг мэдэгдэж, тэднийг шүүх хуралдаанд оролцуулж, хүүхдийн ашиг сонирхлын төлөө үрчлэлтийг хүчингүйд тооцох үндэслэлүүд тогтоогдсон эсэхийг тодруулах боломжгүй байсан тул хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны хууль ёсны зарчим зөрчсөн гэж үзэв. Мөн 14-өөс 18 насны хүүхдийг хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаанд оролцуулах эрхтэй байсан тул түүнийг оролцуулах боломжийг хангаагүй нь шүүхийн шийдвэрт нөлөөлсөн баримт болсон байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хүүхдийг үрчлүүлсэн эцэг, эх болон үрчлэн авсан талуудыг шүүх хуралдаанд бүрэн оролцуулж, тэдгээрийн мэдүүлгийг тодруулж, хүүхдийн ашиг сонирхлын төлөө үрчлэлтийг хүчингүйд тооцох Гэр бүлийн тухай хууль 61 дүгээр зүйлд заасан үндэслэлүүд тогтоогдсон эсэхийг бодитой тогтоох ёстой.
• Насанд хүрээгүй иргэн шүүх хуралдаанд оролцох эрхтэй тул үрчлүүлсэн хүүхдийг хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаанд оролцуулах боломжийг хангасан байх ёстой (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 24.2).
• Шүүх хуралдааны товыг бүх оролцогч талуудад мэдэгдэж, тэднийг оролцуулахгүйгээр гаргасан шийдвэр нь хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны хууль ёсны зарчимд нийцэхгүй (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 116.2).