Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Гэмт хэргийн улмаас хохирогч нас барсан тохиолдолд сэтгэцэд учирсан гэм хорыг мөнгөн хэлбэрээр нөхөн төлүүлэх эрх болон холбогдох хууль тогтоомжийг буцаан хэрэглэх боломжтой эсэх тухай маргаан. Замын хөдөлгөөний дүрэм зөрчсөн жолоочийн үйлдлээр зам тээврийн осол гарч, хохирогч нас барсан бөгөөд түүний гэр бүлийн гишүүн сэтгэцэд учирсан гэм хорын нөхөн төлбөр нэхэмжилсэн байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хохирогчийн төлөөлөгч нь Иргэний хууль 511.5-д заасны дагуу сэтгэцэд учирсан гэм хорыг хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээг 150 дахин нэмэгдүүлсэнтэй тэнцэх хэмжээгээр нэхэмжлэх эрхтэй тул шаардлагыг хангах ёстой гэж үзэв.
• Хариуцагч: Сэтгэцэд учирсан сэтгэл зүйн хохирлыг нэхэмжлэх эрхгүй, мөн сэтгэцэд учирсан хохирлыг үнэлэх шинжилгээг хийх боломжгүй байгаа тул нэхэмжлэлийг хүлээн зөвшөөрөхгүй гэв.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгож шийдсэн бөгөөд давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээв. Учир нь сэтгэцэд учирсан хор уршгийг мөнгөн хэлбэрээр арилгуулахтай холбогдох хуульчилсан хэм хэмжээ нь 2023 оны 07 сарын 01-ний өдрөөс эхлэн хүчин төгөлдөр болсон тул уг харилцаанд хууль буцаан хэрэглэх боломжгүй байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Сэтгэцэд учирсан хор уршгийг мөнгөн хэлбэрээр арилгуулахтай холбогдох Шүүх шинжилгээний тухай хууль болон Иргэний хуулийн заалтууд нь 2023 оны 07 сарын 01-ний өдрөөс эхлэн дагаж мөрдөгдөх тул уг хугацаанаас өмнө үүссэн харилцаанд эдгээрийг буцаан хэрэглэх боломжгүй (Шүүх шинжилгээний тухай хууль 80.6, Иргэний хууль 5.1).
• Сэтгэцэд учирсан гэм хорыг мөнгөн хэлбэрээр арилгах тухай Иргэний хуулийн шинэчлэлт нь тухайн хууль хүчин төгөлдөр болсон өдрөөс эхлэн дагаж мөрдөгдөх тул түүний өмнө үүссэн гэмт хэргийн үр дагаврыг энэхүү заалтаар зохицуулах боломжгүй (Иргэний хууль 511.3, 511.5).
• Шүүх шинжилгээний үндэсний хүрээлэнг шинжээчээр томилсон нь нэхэмжлэгчийн эрхийг хязгаарлаагүй, учир нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 170.1-д заасны дагуу гомдол гаргаагүй тул шүүх өөрийн эрх мэдлээр шинжээч томилох нь хууль ёсны байсан (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 170.1).