Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний үүрэг гүйцэтгэх эд хөрөнгийг өмчлөлд шилжүүлэх гэрээ (фидуци) болон барьцааны гэрээний эрх зүйн чанарыг тодорхойлох, мөн өвлөгчийн үүрэг хариуцлагын хугацааг тогтоох маргаан үүссэн. Зээлдэгч нас барсны дараа зээлдэгчийн эхнэр өвлүүлэгчийн хувиар зээлийн үлдэгдэл болон хүүг төлөхийг шаардсан бөгөөд нэхэмжлэгч байгууллага барьцаалах хөрөнгийг бодитоор гаргуулан авсан гэж үзэж, хариуцагчаас гаргуулахыг нэхэмжилсэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлдэгч болон барьцаалуулагчийн гэр бүлийн гишүүд гэрээнд оролцож, төлбөрийг дундын болон хувийн өмчлөлийн эд хөрөнгөөр барагдуулахыг зөвшөөрсөн тул хариуцагч үүрэг хүлээнэ, мөн нэхэмжлэл хугацаандаа гаргагдсан гэж үзэв.
• Хариуцагч: Гэрээнд гарын үсэг зуагүй, хамтран зээлдэгч эсвэл батлан даагч биш тул төлбөр төлөхгүй, мөн өвлүүлэх эд хөрөнгө байхгүй тул өвлөх эрх үүсэхгүй гэж үзэв.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн бөгөөд давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг өөрчилж, нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгох шийдвэрийг хэвээр үлдээхгүйгээр шийдвэрлэв. Учир нь нэхэмжлэгч хариуцагч нь зээлдэгчийн эд хөрөнгө болон эрхийг өвлөн авсан болохыг нотлоогүй тул өвлүүлэгчийн үүрэг хариуцлага үүсэх үндэслэлгүй, мөн талуудын байгуулсан гэрээ нь фидуцийн гэрээ бус барьцааны гэрээ байсан тул барьцаалах хөрөнгийг хураан авсан нь бодитоор гаргуулан авсан гэж үзэх үндэслэлгүй байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Талуудын байгуулсан гэрээний тохиролцоо нь мөнгөн төлбөр төлөх үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах зорилготой хөдлөх эд хөрөнгийг өмчлөлд шилжүүлсэн байсан тул энэ нь фидуцийн гэрээ бус, барьцааны гэрээ (Иргэний хууль 231.1.4) юм.
• Нэхэмжлэгч байгууллага барьцаалах хөрөнгийг хураан авсан боловч тухайн хөрөнгө нь ослын улмаас ашиглах боломжгүй болсон тул үүнийг үүрэг гүйцэтгүүлэгч бодитоор гаргуулан авсан гэж үзэх үндэслэлгүй (Иргэний хууль 235.4).
• Зээлийн гэрээний үүрэг гүйцэтгэхэд заавал гомдлын шаардлага гаргах тухай тусгайлан зохицуулалт байхгүй тул нэхэмжлэл гаргасан нь хуульд заасан хөөн хэлэлцэх хугацааг хэтрүүлээгүй (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 536.1).