Тогтоол №10828·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: П.Э нь "ИА" ХХК-тай 2021.01.27-ны өдөр орон сууц захиалгаар барьж худалдах-худалдан авах гэрээ байгуулж, төлбөрийг бүрэн төлсөн боловч "ИА" ХХК-ийн захирал Ц.А нь тус орон сууцыг өөрийн эхнэр Б.Ж-д, Б.Ж нь Ж.Г-д худалдсан үйл баримт үүссэн.
- **Нэхэмжлэгч**: П.Э нь 2022.01.20-ны өдрийн Орон сууц захиалагчтай байгуулах хөрөнгө оруулалтын гэрээ болон 2022.05.09-ний өдрийн Үл хөдлөх хөрөнгө худалдах-худалдан авах гэрээг тус тус хүчин төгөлдөр бус хэлцэлд тооцож, 2021.01.27-ны өдрийн гэрээний дагуу маргаан бүхий үл хөдлөх хөрөнгийн өмчлөгчөөр бүртгүүлэхэд шаардлагатай баримт бичгийг гаргуулахыг хариуцагчдаас шаардсан.
- **Хариуцагч**: "ИА" ХХК, Ц.А, Б.Ж нар болон Ж.Г нар нь нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, П.Э нь орон сууцны төлбөрийг "ИА" ХХК-д төлөөгүй, хамааралгүй этгээдэд төлсөн тул өмчлөх эрх үүсэхгүй гэж маргасан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2024-05-29, **Дугаар**: 181/ШШ2024/02193
- **Шийдвэр**: Ц.А, Б.Ж нарын хооронд байгуулагдсан 2022.01.20-ны өдрийн Орон сууц захиалагчтай байгуулах хөрөнгө оруулалтын гэрээг, Б.Ж, Ж.Г нарын хооронд байгуулагдсан 2022.05.09-ний өдрийн Үл хөдлөх хөрөнгө худалдах-худалдан авах гэрээг тус тус хүчин төгөлдөр бус хэлцэлд тооцож, П.Э-г маргаан бүхий үл хөдлөх хөрөнгийн өмчлөгчөөр бүртгүүлэхэд шаардлагатай баримт бичгийг гаргаж өгөхийг "ИА" ХХК болон Ж.Г нарт даалгасан.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 56.1.1, 56.1.10, 243.1. Ц.А, Б.Ж нарын гэрээ нь байгуулсан цаг хугацааны хувьд зөрүүтэй, талууд эхнэр, нөхөр бөгөөд орон сууцыг өөр этгээдэд худалдсанаа мэдсээр байж өөрийн эхнэрт шилжүүлсэн нь хууль, нийтээр хүлээн зөвшөөрсөн зан суртахууны хэм хэмжээнд нийцэхгүй. Б.Ж, Ж.Г нарын гэрээ нь хүчин төгөлдөр бус хэлцлийн үндсэн дээр хийгдсэн.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2024-08-16, **Дугаар**: 210/МА2024/01626
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч нар
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр нь хууль бус бөгөөд нэхэмжлэгч төлбөрөө төлөөгүй байхад өмчлөгчөөр тогтоосон нь үндэслэлгүй.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн Тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтын "56.1.1" гэснийг "56.1.2" гэж, "бүртгүүлэхэд шаардлагатай баримт бичгийг гаргаж өгөхийг хариуцагч "ИА"ХХК болон Ж.Г нарт" гэснийг "бүртгэхийг Улсын бүртгэлийн ерөнхий газарт" гэж өөрчлөн, бусад хэсгийг хэвээр үлдээсэн.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 56.1.2, 56.1.10, 123.2, 123.8, 243.1, 250.1. Ц.А, Б.Ж нарын хооронд байгуулагдсан хэлцэл нь дүр үзүүлсэн хэлцэл. П.Э нь орон сууцны төлбөрийг төлж, орон сууцыг эзэмшиж, ашиглаж байгаа тул өмчлөлдөө шилжүүлэхийг шаардах эрхтэй.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2025-05-07, **Дугаар**: 210/МА2024/01626
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч Ж.Г болон "ИА" ХХК, Ц.А, Б.Ж нарын итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч нар
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарлаж, нэхэмжлэгч төлбөр төлөөгүй байхад өмчлөгчөөр тогтоосон, мөн Улсын бүртгэлийн ерөнхий газрыг хариуцагчаар татаагүй байхад бүртгэхийг даалгасан нь үндэслэлгүй.
- **Шийдвэр**: Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн 2024.08.16-ны өдрийн 210/МА2024/01626 дугаар магадлалыг хэвээр үлдээж, хариуцагч нарын хяналтын журмаар гаргасан гомдлыг хангахгүй орхисон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- "ИА" ХХК нь П.Э-тэй 2021.01.27-ны өдөр Орон сууц захиалгаар барьж худалдах-худалдан авах гэрээг байгуулснаар Ц.Л-ийн "ИА" ХХК-тай байгуулсан гэрээний зүйл болох орон сууцыг П.Э-д шилжүүлэх тохиролцоог хүлээн зөвшөөрсөн.
- П.Э нь орон сууцны үнийг Ц.Л-ийн заасан этгээдүүдэд төлсөн нь хэргийн баримтаар тогтоогдсон бөгөөд "ИА" ХХК уг үйл баримтыг хүлээн зөвшөөрч орон сууцыг нэхэмжлэгчид хүлээлгэн өгсөн.
- "ИА" ХХК нь П.Э-тэй байгуулсан гэрээг хууль болон гэрээнд заасан үндэслэл, журмын дагуу цуцалж дуусгавар болгоогүй атлаа Ц.А, Б.Ж нар хоорондоо дүр үзүүлсэн хэлцэл хийж, улмаар Ж.Г-д орон сууцыг худалдсан нь Иргэний хуулийн 56.1.2 болон 56.1.10-т нийцсэн хүчин төгөлдөр бус хэлцэл болно.
- Ж.Г нь орон сууцны үнэ 110,000,000 төгрөгөөс 80,000,000 төгрөгийг дансаар шилжүүлсэн боловч үлдэх 30,000,000 төгрөгийг бартераар төлсөн нь нотлогдоогүй, мөн байраа үзсэн эсэх нь тодорхойгүй, өөр хүн амьдарч байгааг сүүлд мэдсэн гэсэн тайлбар гаргасан нь түүний өмчлөх эрх хууль зүйн үндэслэлгүй болохыг харуулж байна.
- Шүүх бүртгэлийн үндэс болох гэрээний хүчин төгөлдөр байдал, өмчлөлийн маргааныг шийдвэрлэсэнтэй холбоотойгоор улсын бүртгэлийн асуудлыг нэг мөр шийдвэрлэсэн нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 118.5-д заасан шүүхийн шийдвэр биелүүлэх арга, журмыг тодорхойлох зохицуулалтад нийцсэн.
- Нэхэмжлэгч П.Э нь "ИА" ХХК-тай байгуулсан гэрээг үндэслэж орон сууцны өмчлөгчөөр тогтоолгож, өмчлөх эрхийг улсын бүртгэлд бүртгүүлэхийг Иргэний хуулийн 243.1, 123.1 дэх хэсэгт зааснаар шаардах эрхтэй.