Тогтоол №24567

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгчид хариуцагчаас зээлийн төлбөр гаргуулахаар шаардсан. Хариуцагч зээл аваагүй, хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан гэж маргасан. АНХАН ШАТ: Нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. Нэхэмжлэлийн үндэслэл болсон гэрээний үүрэг, төлбөр тогтоогдохгүй, нэхэмжлэгч талд шаардах эрх үүсэхгүй гэж үзсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгчид анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хуулийг буруу тайлбарлаж, нотлох баримтыг үнэлээгүй гэж гомдол гаргасан. Шүүх хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан, талуудын хооронд үүрэг үүсээгүй гэж үзэн анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Шүүх хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааг хуульд заасны дагуу явуулж, цугларсан нотлох баримтыг үндэслэлтэй үнэлсэн. Хариуцагч нь зээл авч ашигласан нь тогтоогдохгүй байхад нэхэмжлэгч нар зээлийг төлсөн нь үндэслэлгүй хөрөнгөжсөн гэж үзэх боломжгүй. Нэхэмжлэгч нарын шаардах эрх нь хөөн хэлэлцэх хугацааг хэтрүүлсэн.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Б.Б, Б.Д нар нь Д.Б-ээс 1.5 сая төгрөгийн зээл авч, хашаа байшингаа барьцаалсан боловч зээл, хүү, алдангиа төлөөгүй. - **Нэхэмжлэгч**: Д.Б нь Б.Б, Б.Д нараас зээлийн гэрээний үүргийн гүйцэтгэлд 1 745 728 төгрөг гаргуулж, үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөр хангуулахыг шаардсан. - **Хариуцагч**: Б.Б, Б.Д нар нь зээлийн үлдэгдэл төлбөрийг төлөхөд татгалзах зүйлгүй боловч зээлийн хүү, алданги болон зээл төлүүлэхэд гарсан зардлыг эс зөвшөөрсөн. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2019-09-12, **Дугаар**: 184/ШШ2019/02237 - **Шийдвэр**: Хариуцагч нараас 1 140 494 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгчид олгож, үүргийг барьцаа хөрөнгөөр хангуулахаар шийдвэрлэж, нэхэмжлэлийн 605 234 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 232.1, 232.4, 281.1, 175.1-д заасныг баримтлан, зээлийн гэрээний үүргийг хүү, алдангийн хамт тооцож, төлөгдсөн дүнг хасч, үлдэгдэл төлбөрийг гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр хангуулах. Зээл төлүүлэхэд гарсан зардлыг нотлох баримтаар нотлогдоогүй тул хэрэгсэхгүй болгосон. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2019-11-06, **Дугаар**: 210/МА2019/02737 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүрэн хангаагүй, зээлийн хүү, алданги болон зээл төлүүлэхэд гарсан зардлыг буруу тооцсон. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхисон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Зохигчид 2018-02-28-ны өдөр зээлийн болон барьцааны гэрээ байгуулсан нь Иргэний хуулийн 281.1, 156.1, 156.2-т заасан шаардлагыг хангасан хүчин төгөлдөр гэрээ байна. - Гэрээний дагуу хариуцагч нар 1 500 000 төгрөгийг сарын 6%-ийн хүүтэй, гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 0.5%-ийн алданги тооцохоор тохиролцсон. - Хариуцагч Б.Б нь гэрээний хугацаанд 1 306 250 төгрөгийг төлсөн бөгөөд 2019-02-28-ны өдрөөс хойш төлөлт хийгээгүй. - Анхан шатны шүүх нэхэмжлэгчийн зээлийн гэрээний хугацаанд төлсөн 1 306 250 төгрөгийг гэрээний үүрэг болох 2 094 000 төгрөгөөс хасч, үлдэх 760 336 төгрөгөөс алданги тооцон, нийт 1 140 494 төгрөгийг хариуцагч нараас гаргуулсан нь үндэслэлтэй. - Нэхэмжлэгчийн зээл төлүүлэхээр эрж хайхад гарсан зардалд 126 212 төгрөг зарцуулсан гэх шаардлага нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 25.2.2-т заасан нотлох үүргээ биелүүлээгүй тул хэрэгсэхгүй болгосон нь зөв. - Иргэний хуулийн 174.1, 175.1-д зааснаар хариуцагч сайн дураар үүргээ гүйцэтгээгүй тохиолдолд барьцаалсан үл хөдлөх хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шийдвэр зөв байна.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Зээл олгогч нь зээлдэгч болон батлан даагчаас зээлийн гэрээний үүрэг болон хүүг гаргуулах, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах нэхэмжлэл гаргасан. АНХАН ШАТ: Хариуцагч нараас нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хангаж, үүргийн гүйцэтгэлд барьцаа хөрөнгө ашиглахыг зөвшөөрсөн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагчийн төлөөлөгч нь шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч, хууль хэрэглээ болон нотлох баримтын үнэлгээнд алдаа гарсан, талцаж шийдвэрлэсэн, гэрээ цуцлагдсан гэх үндэслэлээр гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Талуудын хооронд Иргэний хуульд заасан хүчин төгөлдөр гэрээний харилцаа үүссэн, зээлдэгч нь гэрээний үүргээ биелүүлээгүй, нэхэмжлэгч нь нэмэгдүүлсэн хүү шаардах эрхтэй, гэрээг цуцлах үндэслэл болон бусад гомдлуудыг хянан үзээд анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байсан тул шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчаас зээлийн гэрээний дагуу төлбөр гаргуулах, мөн гэрээг цуцлах тухай нэхэмжлэл гаргасан. Хариуцагч нь хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан гэж үзсэн. АНХАН ШАТ: Хариуцагчаас тодорхой хэмжээний төлбөр гаргуулах, нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож, нэхэмжлэгчээс улсын тэмдэгтийн хураамж авч, хариуцагчаас улсын тэмдэгтийн хураамж гаргуулахаар шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагчийн өмгөөлөгч нь анхан шатны шүүх нь хөөн хэлэлцэх хугацаатай холбоотой үндэслэлгүй дүгнэлт хийсэн гэж гомдол гаргасан. Давж заалдах шатны шүүх гомдлыг хангахгүй орхиж, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Зохигчдын хооронд байгуулагдсан зээлийн гэрээ болон бусад хэлцлүүд хуулийн дагуу хүчин төгөлдөр болох нь тогтоогдсон. Хөөн хэлэлцэх хугацааг тоолохдоо эрх зөрчигдсөн үеэс эхлэн тооцдог бөгөөд шүүхийн өмнөх шийдвэр хүчин төгөлдөр болсон үеэс нэхэмжлэгчид шаардах эрх үүссэн гэж үзсэн. Иймд хөөн хэлэлцэх хугацаа хэтрээгүй байна.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Мэргэнфинанс ББСБ ХХК, ******ХХК-иуд нь **** ХХК-д 500,000,000 төгрөгийн зээл олгосон бөгөөд зээлийн үүргийн гүйцэтгэлийг ********** ХХК-ийн эзэмшлийн газраар барьцаалсан. **** ХХК зээлээ хугацаанд нь төлөөгүй тул нэхэмжлэгч нар зээлийн үүргийг гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр хангуулахыг шаардсан. Хариуцагч нар зээл болон барьцааны гэрээг хүчин төгөлдөр бус хэлцэлд тооцуулах сөрөг нэхэмжлэл гаргасан. - **Нэхэмжлэгч**: Мэргэнфинанс ББСБ ХХК, ******ХХК - Зээлийн гэрээний үүрэгт 1,358,733,333 төгрөг гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах. - **Хариуцагч**: **** ХХК, ********** ХХК - 2018 оны 11 дүгээр сарын 12-ны өдрийн зээл болон барьцааны гэрээг хүчин төгөлдөр бус хэлцэлд тооцуулах. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2023-05-05, **Дугаар**: 183/ШШ2023/01481 - **Шийдвэр**: **** ХХК-аас 760,890,667 төгрөгийг Мэргэнфинанс ББСБ ХХК-д, 384,010,000 төгрөгийг ******ХХК-д олгож, нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон. ********** ХХК-ийн эзэмшлийн 1,300 м.кв газрыг албадан дуудлага худалдаанд оруулж, үнийн дүнгээс 1,144,900,667 төгрөгийг нэхэмжлэгч нарт олгохыг даалгаж, сөрөг нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 451.1, 453.1, 281.1, 175.1-д заасныг баримтлан зээлийн гэрээний үүргийг гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр хангуулах үндэслэлтэй, сөрөг нэхэмжлэл үндэслэлгүй. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2023-08-04, **Дугаар**: 210/МА2023/01529 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч нар - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх хуулийг буруу хэрэглэж, зээл болон барьцааны гэрээг хүчин төгөлдөр бус хэлцэлд тооцохгүй орхисон. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг тогтоох хэсгийн 3, 4 дэх заалтад өөрчлөлт оруулж, бусад хэсгийг хэвээр үлдээсэн. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Мэргэнфинанс ББСБ ХХК болон **** ХХК-ийн хооронд Иргэний хуулийн 451.1-д заасан банк, зээлийн үйл ажиллагаа эрхлэх эрх бүхий хуулийн этгээдээс зээл олгох гэрээ байгуулагдсан нь хүчин төгөлдөр. - ******ХХК болон **** ХХК-ийн хооронд Иргэний хуулийн 281-д заасан зээлийн гэрээ байгуулагдсан нь хүчин төгөлдөр. ******ХХК нь банк бус санхүүгийн байгууллага биш тул тусгай хуулийн хориглох хэм хэмжээг зөрчөөгүй. - Хариуцагч **** ХХК нь зээлийн гэрээний дагуу 500,000,000 төгрөгийг хүлээн авч, ашигласан нь тооцоо нийлсэн актаар нотлогдсон тул зээлдүүлэгч нар мөнгөн хөрөнгийг дутуу олгосон гэх хариуцагчийн гомдол үндэслэлгүй. - Зээлийн гэрээний хугацаа хэтэрсэн тул нэхэмжлэгч нар үндсэн зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг шаардах эрхтэй. - Барьцааны гэрээ нь Иргэний хуулийн 156.1, Газрын тухай хуулийн 35.3.6-д заасан шаардлагыг хангаж, улсын бүртгэлд бүртгэгдсэн тул хүчин төгөлдөр. - Анхан шатны шүүх барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахдаа Иргэний хуулийн 175.1-ийг баримталсан нь алдаатай бөгөөд Иргэний хуулийн 159.1-ийг баримтлах ёстой. - Шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсэгт "өмчлөлийн" гэснийг "эзэмшлийн" гэж, "м.кв га" гэснийг "м.кв" гэж, Иргэний хуулийн "56.1" гэснийг "56.1.1" гэж тус тус залруулсан.