Тогтоол №23936

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчдад ноолуурын урьдчилгаа мөнгө өгсөн боловч бүрэн буцаан аваагүй тул үлдэгдэл төлбөрийг нэхэмжилсэн. - **Нэхэмжлэгч**: О, Ө, Л нараас 2,949,000 төгрөг гаргуулах. - **Хариуцагч**: Ө, Л, нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрөхгүй, өр, зээлгүй гэж маргасан. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2019-08-29, **Дугаар**: 156/ШШ2019/00472 - **Шийдвэр**: Хариуцагч нараас 1,098,700 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгчид олгож, үлдэх 1,850,000 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 281.1, 399.1-д заасныг баримтлан, хариуцагч нараас авсан нийт мөнгөнөөс буцаан өгсөн ноолуурын үнийг хасч тооцсон. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2019-11-01, **Дугаар**: 226/МА2019/00023 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч О - **Гомдлолын шалтгаан**: Нэхэмжлэлийн шаардлагын дүнг буруу тооцсон, нотлох баримтыг судлалгүй шийдвэрлэсэн, шүүх хуралдааны тэмдэглэл бүрэн бус. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин шийдвэрлүүлэхээр мөн шүүхэд буцаасан. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Анхан шатны шүүхийн шийдвэр нь хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байх шаардлагыг хангаагүй. - Хариуцагчийн 1,350,000 төгрөгийг бэлнээр авсан нь үнэн боловч "ноолуурын 14,070,000 төгрөгтөө орох ёстой" гэсэн тайлбараас харахад уг мөнгөн дээр маргаан үүссэн байтал анхан шатны шүүх маргаангүй гэж дүгнэсэн нь хэргийн үйл баримттай нийцээгүй. - Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 118.4-т заасан "үндэслэх хэсэгт байгаа болон шүүх хуралдаанаар хэлэлцэгдэж, хэргийг хянан шийдвэрлэхэд үндэс болсон нотлох баримтын хууль зүйн болон бодит үндэслэл, түүнийг шүүхээс хэрхэн үнэлж байгааг заана" гэснийг зөрчсөн. - Анхан шатны шүүх хуралдааны тэмдэглэл нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 96.1-д заасан шаардлагыг хангаагүй, нэхэмжлэгч болон хариуцагч нарын мэдүүлгийг бүрэн гүйцэд тусгаагүй. - Анхан шатны шүүх хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг зөрчсөн тул шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин шийдвэрлүүлэхээр буцаах нь зүйтэй. - Нэхэмжлэгчийн давж заалдах гомдол гаргахдаа төлсөн улсын тэмдэгтийн хураамж 61,140 төгрөгийг буцаан олгох нь зүйтэй.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь байгууллагын "Алдагдал нөхөн барагдуулах журам"-ын дагуу хуваарилсан өрийг хүчингүй болгуулах, хариуцагч нь учирсан хохирлыг нэхэмжлэгчээс гаргуулах гэсэн маргаантай. АНХАН ШАТ: Хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож, хариуцагчаас нэхэмжлэгч талд мөнгө гаргуулж өгсөн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эрх зүйн байдлыг бүрэн тодруулаагүй, нотлох баримтыг үнэлээгүй, хэргийн оролцогч бус этгээдүүдэд холбогдуулан дүгнэлт хийсэн зэрэг үндэслэлээр гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Анхан шатны шүүх нь хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг зөрчсөн, нэхэмжлэлийн шаардлага, үндэслэлийг тодруулаагүй, хуулиар зөвшөөрөгдөөгүй нотлох баримтыг үнэлж шийдвэрийн үндэслэлээ болгосон тул шийдвэрийг хүчингүй болгон хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр анхан шатны шүүх рүү буцаасан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчдаас зээлийн гэрээний үүрэг болон учирсан хохиролд мөнгө гаргуулах нэхэмжлэл гаргасан. Хариуцагч нар нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, зээл аваагүй, хөрөнгө оруулалт хийсэн гэж маргасан. АНХАН ШАТ: Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгчийн давж заалдах гомдлыг үндэслэн хэргийг хянан үзсэн. Анхан шатны шүүх хэргийн бодит байдлыг бүрэн тогтоож, зайлшгүй шаардлагатай нотлох баримтыг бүрдүүлэх ажиллагаа хийгээгүй нь хууль зөрчсөн гэж үзсэн. Шүүгчээс татгалзах асуудал хуульд заасан журмаар шийдэгдээгүй нь хэргийг хянах явцад нөлөөлсөн. ҮНДЭСЛЭЛ: Анхан шатны шүүх нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн заалтуудыг зөрчсөн. Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчийн гаргасан нотлох баримт бүрдүүлэх хүсэлтийг хангаагүй нь буруу болсон. Хэргийг дахин хэлэлцүүлэх үндэслэлтэй гэж үзэж, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгон хэргийг дахин шийдвэрлүүлэхээр анхан шатны шүүхэд буцааж шийдвэрлэсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчийг хууран мэхэлж мөнгө авсан гэж үзэн хэлцлийг хүчин төгөлдөр бусд тооцуулж, үндэслэлгүй хөрөнгөжсөн мөнгийг гаргуулах нэхэмжлэл гаргасан. Хариуцагч нэхэмжлэлийн шаардлагыг эс зөвшөөрч, шилжүүлсэн мөнгө нь хамтарч ажиллаж олсон бизнесийн орлого байсан гэж тайлбарласан. АНХАН ШАТ: Хариуцагчаас тодорхой хэмжээний мөнгө гаргуулж нэхэмжлэгчид олгож, нэхэмжлэлийн үлдэх хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож, нэхэмжлэгчийн хэлцлийг хүчин төгөлдөр бусд тооцуулах нэхэмжлэлийг баталсан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хууль ёсны болон үндэслэл бүхий байх шаардлагыг хангаагүй, нотлох баримтыг дутуу бүрдүүлсэн, талуудын эрхийг зөрчсөн гэж гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүхээс анхан шатны шүүх нь талуудын хоорондын харилцааг бүрэн тогтоогоогүй, нотлох баримтыг дутуу бүрдүүлсэн, талуудын мэтгэлцэх эрхийг хангаагүй гэж үзэж, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хянан шийдвэрлүүлэхээр анхан шатны шүүхэд буцаахаар шийдвэрлэсэн.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: "Мандал даатгал" ХХК нь Э.Маргадтай орон сууц худалдах-худалдан авах гэрээг дүр үзүүлж хийсэн гэж үзэн, барьцаанд байсан орон сууцны зээлийн төлбөр болох 36,008,801 төгрөгийг Э.Маргадын өмнөөс төлсөн. Уг төлбөрийг Э.Маргад болон "Эй Эс партнёрс" ХХК-аас гаргуулахыг нэхэмжилжээ. - **Нэхэмжлэгч**: "Мандал даатгал" ХХК нь Э.Маргадын үндэслэлгүйгээр хөрөнгөжсөн 36,008,801 төгрөгийг "Эй Эс партнёрс" ХХК болон Э.Маргад нараас гаргуулахыг шаардсан. - **Хариуцагч**: Э.Маргад нь "Мандал даатгал" ХХК-ийн нэхэмжлэлийг хүлээн зөвшөөрөхгүй бөгөөд 2015 оны 08 дугаар сарын 01-ний өдрийн орон сууц худалдах-худалдан авах гэрээ, 2017 оны 05 дугаар сарын 11-ний өдрийн баталгааны хэлцлийг хүчин төгөлдөр бусд тооцуулах, орон сууцны үнэ 100,000,000 төгрөгийг "Мандал даатгал" ХХК-аас гаргуулах сөрөг нэхэмжлэл гаргасан. "Эй Эс партнёрс" ХХК нь нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хүлээн зөвшөөрөхгүй. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2019-05-02, **Дугаар**: 181/ШШ2019/01027 - **Шийдвэр**: Э.Маргадаас 36,008,801 төгрөгийг гаргуулан "Мандал даатгал" ХХК-д олгож, "Эй Эс партнёрс" ХХК-д холбогдох нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон. Э.Маргадын сөрөг нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 492.1, 492.1.1. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2019-08-02, **Дугаар**: 1453 - **Гомдлол гаргагч**: Э.Маргад - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр буруу бөгөөд үндэслэлгүй, хууль буруу хэрэглэсэн. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтыг Иргэний хуулийн 496.1-т зааснаар Э.Маргадаас 36,008,801 төгрөгийг гаргуулан "Мандал даатгал" ХХК-д олгож, "Эй Эс партнёрс" ХХК-д холбогдох нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгохоор өөрчилсөн. Шийдвэрийн бусад хэсгийг хэвээр үлдээсэн. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 496.1. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2021-03-12, **Дугаар**: 00515 - **Гомдлол гаргагч**: Э.Маргад, "Эй Эс партнёрс" ХХК - **Гомдлолын шалтгаан**: Шүүх хэрэгт авагдсан нотлох баримтыг үнэлээгүй, хуулийг буруу тайлбарлаж, хэрэглэх ёстой хуулийн заалтыг хэрэглээгүй, шийдвэр нь хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байх шаардлагыг хангаагүй. - **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг тус тус хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр анхан шатны шүүхэд буцаасан. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлал нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 116.2-т заасан шаардлагад нийцээгүй. - Нэхэмжлэгч "Мандал даатгал" ХХК нь нэхэмжлэлийн шаардлагаа 2015 оны 08 дугаар сарын 01-ний өдрийн орон сууц худалдах-худалдан авах гэрээ болон 2017 оны 05 дугаар сарын 11-ний өдрийн орон сууц буцаан худалдан авах болзолтой, худалдах-худалдан авах гэрээг үндэслэл болгосон. - Хариуцагч "Эй Эс партнёрс" ХХК нь 2017 оны 05 дугаар сарын 11-ний өдрийн гэрээний дагуу төлбөрийг худалдагчийн заасан дансанд шилжүүлсэн бөгөөд гэрээ хүчин төгөлдөр тул Э.Маргадыг нэхэмжлэгчийн хөрөнгөөр үндэслэлгүй хөрөнгөжсөн гэж үзэхгүй гэж маргасан. - Хариуцагч Э.Маргад нь "Мандал даатгал" ХХК нь "Эй Эс партнёрс" ХХК-ийн хариуцах төлбөрийг ББСБ-д төлсөн тул нэхэмжлэлийг зөвшөөрөхгүй гэж маргасан. - Анхан шатны шүүх нэхэмжлэгч нь үүрэг хүлээгээгүй боловч Э.Маргадын өмнөөс зээлийн төлбөр төлөх үүргийг гүйцэтгэсэн үндэслэлээр Э.Маргадыг үндэслэлгүй хөрөнгөжсөн гэж үзэн хэргийг шийдвэрлэхдээ нотлох баримтыг үнэлэх хуульд заасан журмыг зөрчсөн, үйл баримтыг үндэслэл бүхий тогтоогоогүй, хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй. - Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийг хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй гэж үзсэн боловч Иргэний хуулийн 496.1-т зааснаар хэргийг шийдвэрлэсэн үндэслэлээ магадлалд заагаагүй. - Шүүх хэрэгт цугларсан гэрээ болгоныг үнэлж, дүгнэлт хийсний үндсэн дээр хэргийг шийдвэрлэх үүрэгтэй бөгөөд анхан шатны шүүх энэ үүргээ биелүүлээгүй тул давж заалдах шатны шүүх шийдвэрийг хүчингүй болгох байжээ. - Хоёр шатны шүүх үйл баримтыг өөр өөрөөр тодорхойлж, хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн, хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй байх ба хяналтын шатны шүүхээс хэрэгт цугларсан баримтын хүрээнд дүгнэлт хийж, хэргийг эцэслэн шийдвэрлэх боломжгүй.