Тогтоол №3729·Захиргаа · Давж шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Татварын улсын байцаагчийн 2018 оны 12 дугаар сарын 19-ний өдрийн 297783 дугаар шийтгэлийн хуудсаар “Х”ХХК-д 4,794,613,795.14 төгрөгийн зөрчилд нийт 464,255,688.90 төгрөгийн төлбөр ногдуулсан.
- **Нэхэмжлэгч**: “Х”ХХК нь шийтгэлийн хуудсыг хүчингүй болгуулахыг шаардсан.
- **Хариуцагч**: Татварын ерөнхий газрын Улсын төсвийн орлого, хяналтын газрын татварын улсын байцаагч Н.Б, Ц.Э нар нь ногдуулсан төлбөр хууль ёсны гэж хамгаалсан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2020-05-27, **Дугаар**: 128/ШШ2020/0371
- **Шийдвэр**: Нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангаж, нийт 247,580.00 төгрөгийн төлбөрийг багасгаж, 1,211,980.50 төгрөгийг өршөөн хэлтрүүлсэн.
- **Үндэслэл**: Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 106.1, 106.3.6, 106.3.13, Татварын ерөнхий хуулийн 18.1.3, Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай хуулийн 20, Нэмэгдсэн өртгийн албан татварын тухай хуулийн 14.1.5, 14.6.4, Өршөөл үзүүлэх тухай хуулийн 1.1, 4.3.
### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР
- **Өдөр**: 2020-07-27, **Дугаар**: 210/МА2025/00735
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн, Зөрчлийн тухай хуулийн 11.19 дүгээр зүйлийн 1.1, 1.2 дахь заалт хүчингүй болсон тул хэргийг хэрэгсэхгүй болгох ёстой.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтыг өөрчилж, бусад хэсгийг хэвээр үлдээж, гомдлыг хангахгүй орхисон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- “Х”ХХК нь 2015 оны Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварыг тодорхойлохдоо үндсэн үйл ажиллагаатай холбоогүй "Н" зочид буудал барихтай холбоотой харуул хамгаалалтын зардлыг хасч тооцсон нь Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай хуулийн 12.1.24-т нийцээгүй.
- 2017 онд дуусаагүй барилгын өртөгт тооцогдох хөрөнгө оруулалтын бараа, ажил, үйлчилгээний зардлыг орлогоос хасч, татвар ногдох орлогыг бууруулсан нь Татварын ерөнхий хуулийн 18.1.1, 18.1.3 болон Нягтлан бодох бүртгэлийн олон улсын стандартын 11.5-ын а-21-ийг зөрчсөн.
- 2016 онд “Н” зочид буудал барих үед төлсөн Нэмэгдсэн өртгийн албан татварыг тайлангийн худалдан авалт хэсэгт тусгасан нь Нэмэгдсэн өртгийн албан татварын тухай хуулийн 14.6.4-т нийцээгүй.
- 2017 онд үндсэн хөрөнгө бий болгохтой холбоотой импортоор оруулсан болон дотоодоос худалдан авсан бараа, ажил үйлчилгээнд төлсөн НӨАТ-ыг тайлангийн худалдан авалт хэсэгт тусган, төлбөл зохих татварыг бууруулсан нь Нэмэгдсэн өртгийн албан татварын тухай хуулийн 14.1.5-д нийцээгүй.
- 2016 оны Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын дутуу төлөлт болох 21,270,278.40 төгрөгийг хуулийн хугацаа хожимдуулан төлсөн нь Татварын ерөнхий хуулийн 21.4-т нийцээгүй.
- Татварын тайлангаар гарсан алдагдлыг ирээдүйд шилжүүлэн тооцох боломжийг хуульд заагаагүй тул хариуцагч улсын байцаагч нарыг буруутгах үндэслэлгүй.
- Зөрчлийн тухай хуулийн 11.19 дүгээр зүйлийн 1.1, 1.2-т заасан зөрчлийг зөрчилд тооцохгүй болсон нөхцөл байдал байхгүй, харин уг зөрчлийн агуулгыг Татварын ерөнхий хуулийн 82 дугаар зүйлд шинээр тусгасан.
- Татварын ерөнхий хуулийг дагаж мөрдөх журмын тухай хуулийн 4 дүгээр зүйлд зааснаар шинэ хуулийн зохицуулалт нь татвар төлөгчийн эрх зүйн байдлыг дордуулсан шинжтэй байх тул маргааны тохиолдолд өмнө үйлчилж байсан Зөрчлийн тухай хуулийн 11.19 дүгээр зүйлийн 1.1, 1.2-т заасан зохицуулалтыг хэрэглэх нь зүйтэй.
- Анхан шатны шүүх хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй тул шийдвэрт хууль хэрэглээний өөрчлөлт оруулах үндэслэлтэй.