Тогтоол №17514

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: С.А нь "М ц" боловсрол, сургалтын байгууллагын цэцэрлэгт сурч байхдаа тоглоомын талбайд гэмтэл авч, Япон улсад эмчлүүлсэн. - **Нэхэмжлэгч**: С.А-ын хууль ёсны төлөөлөгч Д.С, Б.Ө нар "М ц" байгууллагаас гэм хорын хохиролд 17,425,130 төгрөг гаргуулахыг шаардсан. - **Хариуцагч**: "М ц" боловсрол, сургалтын байгууллага нь гэм буруугүй, багш нар нь хариуцлага хүлээх ёстой, мөн нэхэмжлэгч сургалтын гэрээ байгуулаагүй тул нэхэмжлэлийг хүлээж авахгүй гэж маргасан. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2020-09-07, **Дугаар**: 183/ШШ2020/02347 - **Шийдвэр**: Хариуцагч "М ц" боловсрол, сургалтын байгууллагаас 12,377,730 төгрөгийг гаргуулж, үлдэх 5,047,400 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 497.1, 498.1, 506.1, 510.1-д заасныг баримтлан, талуудын хооронд гэрээний харилцаа үүссэн, хариуцагч суралцагчийн аюулгүй байдлыг хангах үүргээ зөрчсөн гэж үзсэн. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2020-12-28, **Дугаар**: 42 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх эмчилгээний зарим зардлыг буруу тооцсон. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг өөрчилж, хариуцагчаас 10,427,104 төгрөг гаргуулахаар шийдвэрлэсэн. - **Үндэслэл**: Анхан шатны шүүх эмчилгээний зарим нотлох баримтыг буруу үнэлсэн тул давхардуулж хийсэн үзлэгийн зардлыг хассан. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2021-02-01, **Дугаар**: 210/МА2021/00096 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч - **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны магадлал нь хууль зүйн үндэслэлгүй, нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгох. - **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхисон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - С.А-ын "М ц"-ийн сургалтад хамрагдаж байх үедээ гэмтэл авсан нь тогтоогдсон тул хариуцагч байгууллага суралцагчийн аюулгүй байдлыг хангах үүргээ биелүүлээгүй. - Иргэний хуулийн 497.1, 498.1-д заасны дагуу хариуцагч гэм буруутай эс үйлдэхүйгээрээ бусдад гэм хор учруулсан тул хариуцлага хүлээнэ. Ажилтнууд хариуцлага хүлээх ёстой гэсэн хариуцагчийн гомдол үндэслэлгүй. - С.А-ыг Япон улсад эмчлүүлснийг "зайлшгүй гарах зардал биш" гэж үзэх хууль зүйн болон бодит үндэслэл байхгүй. - Талууд бичгээр гэрээ байгуулаагүй ч С.А тухайн хичээлийн жилийн эхнээс сургалтад хамрагдаж байсан нь үгүйсгэх аргагүй баримт бөгөөд "гэрээ байгуулсан бол хариуцлагыг хуваарилах байсан" гэсэн хариуцагчийн үндэслэлийг баримтаар нотлоогүй. - Нэхэмжлэгч нар өөрт учирсан хохирлыг нэхэмжлэл гаргах өдрийн Монголбанкны албан ёсны ханшаар тооцож шаардсан нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 63.2-т нийцнэ.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хүүхэд гэмтэл авсантай холбоотой гаргасан нэхэмжлэлийн шаардлага, түүнийг нотлох баримтын хүрэлцээ, хангалтгүй байдлын талаарх маргаан. АНХАН ШАТ: Иргэний хуулийн холбогдох зүйл заалтыг үндэслэн хариуцагчаас нэхэмжлэгчид тодорхой хэмжээний төлбөр гаргуулах, үлдсэн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгох шийдвэр гаргасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Анхан шатны шүүх зарим баримтыг нотлох баримтын шаардлага хангахгүй хэмээн үзэж, зарим зардлуудыг хасаж тооцсон нь буруу болсон тул нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг нэмж гаргуулах, улсын тэмдэгтийн хураамжийн хэмжээг өөрчлөхөөр шийдвэрлэсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Хүүхдийн эрүүл мэндэд учирсан гэм хортой холбоотой гарсан зайлшгүй зардлуудыг Иргэний хуульд заасан журмын дагуу нөхөн төлөх үүрэгтэй. Замын зардал, эмчилгээний зардалд нэмж тооцох үндэслэлтэй зарим баримтуудыг анхан шатны шүүх хэрэглэх боломжгүй гэж үзсэн нь буруу болжээ.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хүүхэд цэцэрлэгт байхдаа хувцасны шүүгээнд дарагдаж хүнд гэмтсэн байна. АНХАН ШАТ: Цэцэрлэгийн эрхлэгч болон багшийг хүүхдийн эрүүл ахуй, аюулгүй байдлыг хангах үүргээ биелүүлээгүй, улмаар хүнд хохирол учруулсан гэм буруутайд тооцон торгох ял оноосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Шүүгдэгч нарын өмгөөлөгч шинжээчийн дүгнэлтийг эргэлзээтэй гэж үзэн дахин шинжээч томилох, анхан шатны шүүхээр дахин хэлэлцүүлэхийг хүссэн. Хүүхдийн хууль ёсны төлөөлөгч, түүний өмгөөлөгч нь учирсан хохирлын баримтуудыг шүүх үнэлэхгүй орхисон нь буруу гэж үзсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Хүүхэд хувцасны шүүгээнд дарагдаж хүнд гэмтсэн нь цэцэрлэгийн эрхлэгч болон багшийн үүргээ биелүүлээгүйгээс болсон байна. Стандартыг мөрдөөгүй, хүүхдийг хараа хяналтгүй орхисон нь тогтоогдож байна. Хохирлын зарим баримтуудыг шаардлага хангахгүй гэж үзэн үнэлэхгүй орхисон нь буруу байжээ. Түүнчлэн цэцэрлэгийг иргэний хариуцагчаар татан хохирлыг гаргуулах боломжтой байна. Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолд өөрчлөлт оруулж, цэцэрлэгээс учирсан хохирлыг гаргуулахаар шийдвэрлэсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хүүхэд нь сургуулийн дотуур байранд зодуулж гэмтсэн, улмаар эмчилгээний зардалд их хэмжээний мөнгө нэхэмжилсэн. Хариуцагчид Боловсрол, шинжлэх ухааны яам, Нийслэлийн боловсролын газар нь хяналт тавиагүйгээс үүссэн гэм хорыг хариуцуулах, мөн хүүхдийн боловсролын гэрчилгээ гаргуулах шаардлага гаргасан. АНХАН ШАТ: Нийслэлийн Боловсролын газраас 10,000,000 төгрөг гаргуулж, үлдсэн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгч анхан шатны шүүхийн шийдвэрт гомдолтой байж, гэрч нэмж оруулах, дахин шинжилгээ хийлгэх хүсэлт гаргасан. Хариуцагч нь нэхэмжлэлийн үндэслэл, хэмжээ тодорхойгүй, хуульд заасан гэм буруу тогтоогдоогүй гэж анхан шатны шийдвэрийг хүчингүй болгуулахаар гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх нь хүүхдийн биед учирсан гэмтэл нь сургуулийн орчинд хэнээс болж, хэзээ учирсныг тогтоосон шүүхийн хүчин төгөлдөр шийдвэр хэрэгт авагдаагүй, хариуцагчид нь хуулиар хүүхэд хүмүүжүүлэх буюу шууд хяналт тавих үүрэгтэй этгээдэд хамаарахгүй, мөн нэхэмжлэгч нь гэм хорын хохирол, эмчилгээний зардлыг урьдчилан төлүүлэх эрхгүй гэж дүгнэв. Хүүхдийн боловсролын гэрчилгээ гаргуулах шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон нь үндэслэлтэй боловч холбогдох хуулийн зүйлийг хэрэглээгүй нь буруу байсныг тэмдэглэв. Улмаар анхан шатны шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Насанд хүрээгүй хүүхдийн эрүүл мэндэд учирсан хохирлыг хууль ёсны асран хамгаалагчаас гаргуулах тухай нэхэмжлэл. АНХАН ШАТ: Нийт 2 240 000 төгрөгийг хариуцагч нараас гаргуулж, улсын тэмдэгтийн хураамжийг хуваарилан шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч тал, хүүхдийн үнэ төлбөргүй эмчилгээ хийлгэх эрх, баримтууд нь хуурамч, шинжилгээний дүгнэлтийг үгүйсгэж, нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгуулах гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Анхан шатны шүүх нотлох баримтыг үнэлсэн боловч хуулийн зохицуулалтыг буруу тайлбарласан. Хуулийн этгээдийн бусдад учруулсан гэм хорыг тэдний хууль ёсны төлөөлөгч хариуцах, хэд хэдэн этгээд хамтран хариуцах хуулийг хэрэглэж, анхан шатны шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан.