Тогтоол №10702·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч нь "Э" ХХК-д 40,000,000 төгрөгийн ажлын хөлс нэхэмжилсэн. Нэхэмжлэгч нь "400 тн улаан буудайн үрийн агуулах"-ын барилгын зураг төсөл болон бусад ажлыг гүйцэтгэсэн боловч хөлсөө бүрэн аваагүй гэж маргасан.
- **Нэхэмжлэгч**: Н.О нь "Э" ХХК-тай ашиг орлогоо хувь тэнцүү хуваахаар тохиролцсоны үндсэн дээр зураг төслийн ажлуудыг хийж гүйцэтгэсэн, нийт 50,000,000 төгрөгийн ажил гүйцэтгэснээс 10,000,000 төгрөгийг төлж, үлдэгдэл 40,000,000 төгрөгийг төлөөгүй тул гаргуулахыг шаардсан.
- **Хариуцагч**: "Э" ХХК нь нэхэмжлэгчтэй ашиг хуваах, ажил үүрэг гүйцэтгэх талаар тохиролцсон гэрээ байхгүй, харин Н.О-ын "Амар гаджест" ХХК-аас барилгын өрлөгийн бетон лего блок худалдан авч, төлбөрийг бүрэн шилжүүлсэн тул нэхэмжлэлийн шаардлагыг үндэслэлгүй гэж татгалзсан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2024-05-22, **Дугаар**: 135/ШШ2024/00685
- **Шийдвэр**: Хариуцагч "Э" ХХК-аас 35,880,485 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгч Н.О-д олгож, нэхэмжлэгчийн 4,119,510 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 476.1-д заасан хамтран ажиллах гэрээ үүссэн, хураамжийн хэмжээг тогтоогүй ч үйлчилгээ үзүүлсэн тул Иргэний хуулийн 477.1, 477.2-т заасан шаардлагыг хангасан. Барилга хот байгуулалтын сайдын 2020 оны 108 дугаар тушаалаар баталсан "Зураг төслийн ажлын жишиг үнэ"-ийн дагуу ажлын хөлсийг тооцсон.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2024-08-20, **Дугаар**: 209/МА2024/00067
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх хуулийг буруу хэрэглэж, хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журам зөрчсөн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтад "Иргэний хуулийн 359.1, 360.1 дэх хэсэгт тус тус зааснаар..." гэж өөрчлөлт оруулж, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн.
- **Үндэслэл**: Талуудын хооронд Иргэний хуулийн 359.1-д заасан "хөлсөөр ажиллах" гэрээний харилцаа үүссэн. Нэхэмжлэгч нь хөлсөөр ажиллах гэрээний дагуу үүргээ биелүүлсэн тул "Э" ХХК нь хөлс төлөх үүрэгтэй.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2024-11-21, **Дугаар**: 001/ШХТ2024/01402
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч Б.Г
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхүүд хууль хэрэглээний зөрүүтэй үндэслэл дурдаж, хууль буруу хэрэглэсэн, хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журам зөрчсөн.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалын Тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтыг "Иргэний хуулийн 343.1-д зааснаар хариуцагч "Э" ХХК-аас 35,880,485 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгч Н.О-д олгож, нэхэмжлэлээс үлдэх 4,119,510 төгрөгт холбогдох шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосугай." гэж өөрчлөн найруулж, магадлалын бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Хэрэгт авагдсан баримтаас хариуцагч "Э" ХХК нь агуулахыг барьж гүйцэтгэхээр бусад этгээдтэй гэрээ хэлцэл байгуулсан, нэхэмжлэгч Н.О маргаан бүхий агуулахыг барьж гүйцэтгэхтэй холбоотой зураг төсөл боловсруулах ажлыг туслан гүйцэтгэсэн нөхцөл байдал тогтоогдсон.
- Талуудын хооронд ажил гүйцэтгэх гэрээ байгуулагдсан гэх давж заалдах шатны шүүхийн дүгнэлт зөв. Иргэний хуулийн 359.1-д заасан хөлсөөр ажиллах гэрээ нь ажлын үр дүнгээс шалтгаалан Иргэний хуулийн 343.1-д заасан гэрээнээс ялгаатай хэдий ч эдгээр гэрээний аль аль нь ажил гүйцэтгэх, туслалцаа үзүүлэхтэй холбоотой гэрээний ерөнхий бүлэгт хамаарах тул нэг гэрээний харилцааг хоёр янзаар тодорхойлсон гэж үзэхгүй.
- Хариуцагч нь татгалзлын үндэслэлээ нотолсон баримтыг шүүхэд ирүүлээгүй, нотлох үүргээ биелүүлээгүй.
- Зохигчийн хооронд хөлсөөр ажиллах гэрээ байгуулагдсан бөгөөд ажлын хөлсийг тодорхой тогтоогүй бол эрх бүхий этгээдээс тогтоосон жишиг үнийг харгалзан хөлсийг тодорхойлохоор зохицуулсан гэж дүгнэсэн давж заалдах шатны шүүхийн дүгнэлт Иргэний хуулийн 344.2-т нийцсэн.
- Анхан шатны шүүх гэрч асуух талаар хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны ноцтой зөрчил гаргасан гэх хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчийн гомдлыг хангах үндэслэлгүй. Хариуцагч, түүний төлөөлөгч гэрчийн мэдүүлгийг дахин авахуулах, асуулт асуух шаардлагатай талаар аливаа хүсэлт гаргаагүй.
- Нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгчид нэхэмжлэгчийг төлөөлөх эрх олгогдоогүй талаарх гомдлын талаар давж заалдах шатны шүүхийн дүгнэлт үндэстэй. Нэхэмжлэгч өөрийгөө төлөөлөн хууль зүйн туслалцаа үзүүлж хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаанд оролцож байгаа этгээдийг зөвшөөрч байгаа нь энэ талаар аливаа гомдол гаргаагүй нэхэмжлэгчийн үйлдлээс хангалттай илэрхий байна.
- Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн дүгнэлтийг залруулан талуудын хооронд хамтран ажиллах гэрээ байгуулагдаагүй гэж үзсэн атлаа шийдвэрийн тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтыг "Иргэний хуулийн 359.1, 360.1 дэх хэсэгт тус тус зааснаар..." гэж дутуу өөрчлөлт оруулж алдаа гаргасныг залруулах шаардлагатай. Иймд Иргэний хуулийн 343.1-д зааснаар гэж өөрчлөн найруулсан.