2025 - Баянзүрх, Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Гэм хор учруулснаас гаргуулсан эд хөрөнгийн хохирол. Жолооч нь ачаа тээвэрлэж явныхаа явцад авто тээврийн осол гаргаж, нэхэмжлэгчийн эзэмшлийн автомашинд гэмтэл учруулсан байна. Нэхэмжлэгч нь шинэ машин авсан зардал, засварын зардал болон бусад хохирлыг нийлүүлэн нэхэмжилсэн боловч хариуцагч нь хохирлын хэмжээг үндэслэлгүй гэж маргалдсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Автомашины эвдрэл, засвар болон шинэ машин худалдан авсан зардал, гурилын эзэнд төлсөн мөнгө зэрэг нийт 31 сая орчим төгрөгийн хохирлыг гаргуулна гэж шаардсан.
• Хариуцагч: Машины техникийн нөхцөл байдал ослоор нөлөөлсөн, хохирлын баримт дутуу, машины эд ангийг засаж ашиглах боломжтой байсан тул нэхэмжлэлийн шаардлага нь үндэслэлгүй гэж үзсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын хэсэг хэрэгсэхгүй болгож, ойролцоогоор 4,5 сая төгрөгийн хохирлыг хариуцагчаас гаргуулж олгосон.

• Нэхэмжлэгч нь автомашины эвдрэл, гэмтэлтэй холбоотойгоор бусдад шилжүүлсэн 14,5 сая төгрөгийн зардлаас машины эд ангийг зарж олсон 10 сая төгрөгийн орлогыг хасасан тул бодит хохирол нь 4,5 сая төгрөг гэж үзсэн.
• Гурилын эзэнд төлсөн 3 сая төгрөгийн тухайд нэхэмжлэгч нь уг төлбөрийг баталгаажуулсан баримт шүүхэд гаргаагүй тул уг хохирлыг тооцох боломжгүй болсон.
• Хариуцагч нь бусдын эд хөрөнгөд гэм хор учруулсан тул уг гэм хорыг мөнгөөр нөхөн төлөх үүрэгтэй, учир нь нэхэмжлэгчийн дансны хуулгаар автомашины эвдрэл, гэмтэлтэй холбоотойгоор бодитой зардал гарсан нь батлагдсан (Иргэний хууль 510.1).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэм хор учруулсан этгээд хохирлыг барагдуулахдаа хохирлыг учруулснаас өмнө байсан байдалд нь сэргээх буюу бодит гарсан зардлыг мөнгөөр нөхөн төлөх ёстой (Иргэний хууль 510.1).
• Хохирлыг тооцохдоо нэхэмжлэгчийн олсон орлогыг хасаж, зөвхөн бодит гарсан зардлыг тооцох шаардлагатай, учир нь хохирол нь эд хөрөнгийн бодит үнэ цэнийн бууралт болон гарсан зардлаар хэмжигдэнэ.
• Нэхэмжлэлийн шаардлагыг баримтжуулахдаа зардал бүрийг баримтжуулж, нотолгоотой байх ёстой, учир нь баримтгүй мөнгөн дүнг хохирол гэж үзэх үндэслэлгүй (Иргэний хууль 497, 499).