2025 - Баянзүрх, Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Зээлийн маргаан — зээлийн үндсэн төлбөр болон гэрээгээр тогтоосон алданги төлүүлэх тухай. Нэхэмжлэгч компани нь хариуцагчид зээл олгосон боловч хариуцагч нь тохиролцсон хугацаанд зээлийн үндсэн төлбөрийг буцаан төлөөгүй тул зээлийн үндсэн дүн болон гэрээнд заасан алдангийг гаргуулахыг шаардсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч нь зээлийн үндсэн төлбөр болон хоног тутамд тооцох алдангийг хугацаанд нь гүйцэтгэгээгүй тул нийт 110,5 сая орчим төгрөг гаргуулах шаардлагатай гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэлийг хүлээн авсан боловч шүүхэд хариу тайлбар ирүүлээгүй.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангаж, үлдсэнийг нь хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв.

• Холбогдох гэрээ нь зээлдэгч мөнгийг авсан, буцаан төлөх үүрэг хүлээсэн тул Иргэний хууль 281.1-ийн дагуу зээлийн гэрээний шинжтэй, хүчин төгөлдөр гэж үзсэн.
• Хариуцагч нь нийт 91,8 сая орчим төгрөгийг төлсөн баримттай байсан тул зээлийн үндсэн үлдэгдэл болох 8,1 сая орчим төгрөгийг буцаан төлөх үүрэгтэй гэж дүгнэлт гаргасан.
• Гэрээнд алдангийн хувь хэмжээг тогтоосон байсан тул Иргэний хууль 232.6-д заасны дагуу нэхэмжлэгчийн нэхэмжилсэн алдангийн хэмжээг нэхэмжлэгч талын нэхэмжлэлд дурдсан хоногийн тооцоотой нийцүүлэн, бодит үлдэгдэл дээр үндэслэн тооцож, үлдсэн хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
• Хариуцагч нь нэхэмжлэлийг хүлээн авсан боловч Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 72.2, 77-ын дагуу тайлбар өгөөгүй тул нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрсөнд тооцох үндэслэлтэй болсон.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зээлдэгч нь зээлжүүлэгчийн шилжүүлсэн мөнгийг тохирсон хугацаанд буцаан өгөх үүрэг хүлээсэн тул зээлийн гэрээний үүрэг биелэх ёстой (Иргэний хууль 281.1).
• Гэрээгээр тогтоосон алдангийн хэмжээ нь хууль болон гэрээнд заасан хязгаарлалттай буюу хоног тутамд гүйцэтгэхгүй байгаа үүргийн үнийн дүнгийн 0.5 хувиас хэтрэхгүй байх ёстой (Иргэний хууль 232.6).
• Хариуцагч нь шүүхээс ирүүлсэн нэхэмжлэлийг хүлээн авсан боловч хугацаанд тайлбар өгөөгүй бол нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрсөнд тооцно (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 72.3).