2025 - Баянзүрх, Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Зээлийн маргаан — зээлийн гэрээний үүрэг биелүүлээгүй, хөөн хэлэлцэх хугацаа хэтэрсэн гэх асуудал. Нэхэмжлэгч нь хариуцагч болон талийгаач нарт 50 сая төгрөгийн зээл олгосон боловч гэрээний хугацаанд төлбөр хийгээгүй тул зээл, хүү болон хугацаа хэтрүүлсний хариуцлага буюу алдангийг гаргуулахыг шаарджээ.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээл болон түүний хүүг төлөхгүй байгаа тул үндсэн мөнгө, хүү, алдангийг гаргуулах шаардлагатай гэж үзэв.
• Хариуцагч: Зээлийг өөр хүн авсан тул хариуцагч биш, мөн зээлийн шаардах эрхийн хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан гэж үзэв.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангаж шийдвэрлэв.

• Хариуцагч талын хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан гэх үндэслэл хүлээн зөвшөөрөгдөхгүй тул Иргэний хууль 75.2.1-д заасан хөөн хэлэлцэх хугацаа хэтрээгүй байна, учир нь хариуцагч нь 2021 оны 10 дугаар сард төлөхөөр хүлээн зөвшөөрсөн баримт байсан тул.
• Зээлийн үнэ болон гэрээний хэлбэр хүчин төгөлдөр байна, учир нь талууд сарын 2,6 хувийн хүүтэйгээр зээлж авсан нь Иргэний хууль 282.1, 282.3-тай нийцэж, бичгээр хийсэн баримт байгаа тул.
• Хариуцагч нь зээлийн төлбөр болон хүүг гэрээнд заасан хугацаанд төлөөгүй тул Иргэний хууль 206.1, 208.1-д заасан үүргээ гүйцэтгэх үүрэг зөрчсөн гэж үзэв.
• Гэрээнд заасан хугацаа хэтэрсэн тохиолдолд хоног тутамд 0,5 хувийн алданги тооцох заалт нь Иргэний хууль 232.6-тай нийцэж байгаа тул алдангийг тооцож гаргуулахаар шийдвэрлэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зээлдэгч нь зээлийн үүргээ гэрээнд заасан хугацаанд гүйцэтгэх үүрэгтэй тул төлөлт хийгээгүй тохиолдолд үндсэн мөнгө, хүү болон хугацаа хэтрүүлсний хариуцлагыг төлөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 206.1, 208.1, 232.4).
• Зээлдэгч нь зээлийн төлөх үүргээ хэтрүүлсэн хугацаанд дахин хүлээн зөвшөөрсөн баримт байвал тэр үеэс эхлэн хөөн хэлэлцэх хугацаа тоологдох тул хөөн хэлэлцэх хугацаа хэтрээгүй гэж үзнэ (Иргэний хууль 75.2.1).
• Гэрээнд заасан хугацаа хэтрүүлсний хариуцлагын хэмжээ нь хуулиар тогтоосон дээд хэмжээ буюу 0,5 хувьтай хэрэв нийцэж байвал хүчин төгөлдөр байна (Иргэний хууль 232.6).