Тогтоол №170388

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хамтран амьдрагч байсан хоёр иргэн, нэг нь гэр бүлээсээ салаагүй байхдаа нөгөөтэйгээ гэр бүл болох зорилгоор хамтран амьдарч эхэлсэн. Хамтран амьдарч байх хугацаандаа хамтын хөдөлмөрөөр эд хөрөнгө олж, түүнийг хуваалцах тухай маргаан үүссэн. АНХАН ШАТ: Шүүхээс хамтын хөдөлмөрөөр олсон эд хөрөнгийг хуваах тухай заалт байхгүй, мөн гэрлэлтийн харилцаанд ороогүй байсан тул нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгч нь хамтран амьдрагчдаа туслах зорилгоор хувийн эд хөрөнгөө зарцуулсан, учирсан хохирлоо барагдуулах эрхтэй гэж үзэн гомдол гаргасан. Давж заалдах шатны шүүх нь анхны шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, хамтран амьдрал нь гэрлэлт биш тул эд хөрөнгө хуваалцах эрх үүсэхгүй гэж дүгнэсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Гэр бүлийн тухай хуулийн заалтууд нь зөвхөн гэр бүл болсон иргэдэд хамаарах бөгөөд гэрлэлтгүй хамтран амьдарч буй иргэдийн эд хөрөнгийг хуваалцах харилцааг зохицуулахгүй.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хамтран амьдрагч нь өвлөж авсан эд хөрөнгийг гэр бүлийн дундын өмчлөлд шилжүүлэхээр нэхэмжилжээ. АНХАН ШАТ: Нэхэмжлэлийг хүлээн аваагүй. Гэрлэлтээ батлуулаагүй, дундын өмчлөлийн гэрээ байгуулаагүй. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Анхны шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээжээ. Хамтран амьдрагч гэдэг нь гэрлэлт гэгдэхгүй, өвлөх эрх үүсгэхгүй. ҮНДЭСЛЭЛ: Хуульд заасан гэрлэлтийн болон өвлөх эрхийн харилцаа байхгүй тохиолдолд эд хөрөнгийг дундын өмчлөлд оруулж чадахгүй.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хамтран амьдрагч байсан этгээдүүдийн хооронд үүссэн эд хөрөнгийн эрхийн маргаан. Нэг тал нь нөгөө талын нэр дээрх эд хөрөнгийг хамтран амьдарлын хугацаанд бий болсон гэж үзэн өмчлөх эрхээ тогтоолгохыг шаардсан. АНХАН ШАТ: Шүүхээс нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. Хамтран амьдрагчид нь гэрлэлтийн баталгаагүй тул эд хөрөнгийг хуваах эрхгүй гэж үзсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Гомдол гаргагч нь хамтран амьдарлын хугацаанд эд хөрөнгийг хамтран бий болгосон байдаг тул түүний оролцоог үгүйсгэж болохгүй гэж маргасан. Давж заалдах шатны шүүх анхны шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, эд хөрөнгийг хуваах үндэслэлтэйгээр хэргийг буцаасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Гэрлэлтийн гэрчилгээгүй ч хамтран амьдрагчдын хооронд бий болсон эд хөрөнгийн эрхийг хүлээн зөвшөөрч, хуульд заасан журмаар шийдвэрлэнэ. Хэн хэн нь эд хөрөнгө бий болгоход хэр хэмжээний хувь нэмэр оруулсан, эд хөрөнгийг хэрхэн хуваах талаар шүүхээс дүгнэлт хийх ёстой.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэг тал нь нөгөө талтай 2008 оноос хамтран амьдарч байсныг тогтоолгох хүсэлт гаргасан. Талууд хүүхэдтэй болсон боловч гэрлэлтээ хожим батлуулжээ. АНХАН ШАТ: Хүсэлт гаргагч нь хамтран амьдарч байсан гэдгээ нотлох баримт ирүүлсэн ч шүүх тэдний хамтын амьдралыг 2008 оноос эхлэн тогтоох боломжгүй гэж үзэн, нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгов. ҮНДЭСЛЭЛ: Хэдийгээр хүүхэд төрсөн, гэрлэлт батлагдсан байсан ч талууд 2008 оноос эхлэн хамтран амьдарч байсан гэдгийг баримтаар нотлоогүй. Гэрлэлтээ батлуулах, оршин суух хаягийн шилжилт хийх зэрэг эрх зүйн үүргээ биелүүлээгүй тохиолдолд шүүх хамтын амьдралыг тогтоох боломжгүй.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хамтран амьдрагч хоёр этгээдийн нэг нь нөгцөөгийн эд хөрөнгийг хууль бусаар ашигласан гэх үндэслэлээр нэхэмжлэл гаргасан. АНХАН ШАТ: Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хангаж, хариуцагчийг нэхэмжлэгчийн эд хөрөнгийг хууль бусаар ашигласан гэж үзэн, учирсан хохирлыг барагдуулах үүрэгтэй болгосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч давж заалдсан. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Хоёр этгээд хамтран амьдарч байсан боловч хуулийн гэрлэлтэнд ороогүй тул тэдгээрийн эд хөрөнгийн харилцаа нь гэр бүлийн харилцаанаас үүдэлтэй бус, харин энгийн иргэний гэрээний харилцаагаар зохицуулагдана. Хариуцагч нь нэхэмжлэгчийн эд хөрөнгийг хууль ёсны үндэслэлгүйгээр ашигласан нь тогтоогдсон.