Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний үүрэг биелүүлээгүйгээс үүдэлтэй эргэн төлөх мөнгө болон алдангийн төлбөр тооцооны маргаан. Нэхэмжлэгч нь хариуцагчтай зээлийн гэрээ байгуулж, мөнгийг шилжүүлсэн боловч хариуцагч үндсэн зээл болон хүүгийн төлөлтийг зохих ёсоор гүйцэтгээгүй тул үлдэгдэл болон алдангийг гаргуулахаар нэхэмжлэв.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлийн үндсэн дүн, хүү болон алдангийг нийт 23,6 сая төгрөгөөр гаргуулах шаардлагатай байна.
• Хариуцагч: Зээлийн гэрээ байгуулсан нэгэн хариуцагч нь бусад хариуцагч нарын төлөлт болон бараа бүтээгдэхүүнээр (мах, хувцас) барагдуулсан төлбөрийг тооцож, зөвхөн үндсэн үлдэгдэл болон хүүг төлөх ёстой гэж үзэв.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож, хариуцагч нэгэн этгээдийг үндсэн үлдэгдэл болон алдангийн хязгаарлагдмал хэмжээг төлөхийг шийдвэрлэв.

• Хариуцагч нарын мэдүүлсэн мах болон бэлэн мөнгөөр төлсөн гэх баримтууд нь нэг талын тооцооны дэвтэр, гэрч мэдүүлэг дээр үндэслэсэн бөгөөд нэхэмжлэгч тал эсэргүүцэж, бусад баримтаар давхар нотлогдоогүй тул эдгээр төлөлтийг хүлээн авах боломжгүй гэж үзэв.
• Хариуцагч нь зээлийг хугацаанд нь төлөөгүй тул гэрээнд заасан алдангийг төлөх үүрэг хүлээх ёстой, учир нь зээлдэгч тал үүргээ зохих ёсоор гүйцэтгээгүй байна.
• Алдангийн хэмжээ нь гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 50 хувиас хэтэрч байгаа тул алдангийг гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 50 хувь буюу 6,8 сая төгрөгөөр хязгаарлан тогтоов (Иргэний хууль 232.4).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Нэг талын тооцооны дэвтэр болон баталгаажуулагдаагүй гэрч мэдүүлэг нь төлбөр барагдуулсан баримт болж чадахгүй тул тэдгээрийг төлбөр тооцоо гэж хүлээн зөвшөөрөхгүй (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 48.1).
• Гэрээнд заасан алдангийн хэмжээ нь хуулиар тогтоосон дээд хязгаараас (гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 50 хувь) хэтэрч болохгүй (Иргэний хууль 232.4).
• Зээлийн гэрээ байгуулсан этгээд нь үүргээ гүйцэтгэх үндсэн хариуцлага хүлээх бөгөөд гэрээний тал бус этгээдүүд төлбөр төлсөн гэх баримт нотлогдоогүй тохиолдолд тэдгээрийг хариуцагчаас гаргуулах үндэслэлгүй (Иргэний хууль 281.1, 282.1).