Тогтоол №124416

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хамтран амьдрагчийн ээждээ мал худалдаж үржүүлэхээр итгэн шилжүүлсэн 3,200,000 төгрөгийг буцаан авахаар нэхэмжилсэн. Хариуцагч нь нэхэмжлэгчээс мөнгө аваагүй, харин хүүдээ шилжүүлсэн хэмээн тайлбарласан. АНХАН ШАТ: Иргэний хуулийн 281 дүгээр зүйлийн 281.1-д заасныг үндэслэн нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс хүлээн авч давж заалдсан. Хариуцагч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээхийг хүссэн. Давж заалдах шатны шүүх нотлох баримтыг зохих ёсоор үнэлээгүй гэж үзэн шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан. ҮНДЭСЛЭЛ: Хариуцагч нь нэхэмжлэгчээс авсан мөнгийг хүүдээ буцаан өгсөнөө нотлоогүй, мөн Иргэний хуулийн 124 дүгээр зүйлийн 124.1-д заасны дагуу төлбөр төлөхийг шаардах эрх бүхий этгээдийн зөвшөөрлийг аваагүй тул үндэслэлгүй хөрөнгөжсөн гэж үзэж, Иргэний хуулийн 492 дугаар зүйлийн 492.1.1-д заасны дагуу нэхэмжлэгчийн шаардлагыг хангасан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хууль бус эзэмшлээс орон сууц чөлөөлүүлэх, бэлэглэлийн гэрээг хүчингүй болгох, мөнгө гаргуулах тухай нэхэмжлэлтэй холбогдох хэрэг. Нэхэмжлэгч нь орон сууцыг хууль бус эзэмшлээс чөлөөлөхийг, хариуцагч нь бэлэглэлийн гэрээг хүчингүй болгож, бэлэглэсэн мөнгийг буцаан авахаар шаарджээ. АНХАН ШАТ: Орон сууцыг хариуцагчийн хууль бус эзэмшлээс чөлөөлж, бэлэглэлийн гэрээг хүчингүй болгон бэлэглэсэн мөнгө болон даатгалын зардлыг гаргуулахаар шийдвэрлэв. ҮНДЭСЛЭЛ: Бэлэглэлийн гэрээний дагуу шилжүүлсэн мөнгийг хүүгийн орон сууц худалдан авахад зориулсан боловч нэхэмжлэгч нь тухайн орон сууцыг өөрийн нэр дээр худалдан авч, бүртгүүлсэн нь тогтоогдож, орон сууцны хууль ёсны өмчлөгч гэж үзэв. Хариуцагч нь бэлэглэлийн гэрээг хүчингүй болгох шаардлага гаргасан нь хуульд заасан хугацаанд хийгдсэн бөгөөд нэхэмжлэгч нь хүүгээ асрамжлах үүргээ хангалттай биелүүлээгүй, архи согтууруулах ундааны зүйл хэрэглэн хүүхдийг үл хайхарсан нь бэлэглэлийг хүчингүй болгох үндэслэл болжээ. Иймд бэлэглэсэн мөнгө болон даатгалын зардлыг гаргуулахаар шийдвэрлэв.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчаас 12,000,000 төгрөг гаргуулах нэхэмжлэл гаргасан. Нэхэмжлэгчийн тайлбар нь бэр нь хүүгээсээ нууж, нэхэмжлэгчийг хуурч мөнгө авсан гэсэн үндэслэлтэй. Хариуцагч нь нэхэмжлэлтэй холбоогүй, өмнө нь нэхэмжлэгчийн хүү, бэрээс зээл авч байсан ч энэ хэрэгт хамааралгүй гэж тайлбарласан. АНХАН ШАТ: Шүүхээс нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. Нэхэмжлэгчээс хариуцагчийн данс руу 12,000,000 төгрөг шилжүүлсэн нь тогтоогдсон боловч энэ нь нэхэмжлэгчийн хүү, бэр хоёрын бусдад төлөх төлбөрийг тэдний хүсэлтээр дансаараа дамжуулан хийсэн нь тогтоогдсон. ҮНДЭСЛЭЛ: Иргэний хуулийн 492 дугаар зүйлийн 492.1 дэх хэсэгт заасныг баримтлан, зохигчдын хооронд эрх зүйн харилцаа үүсээгүй, нэхэмжлэгч нь бусдын өмнө хүлээсэн үүргээ гүйцэтгэхээр хөрөнгө шилжүүлсэн үндэслэлгүй гэж дүгнэн, нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: С.Бямбасүрэн охиныгоо "Мандах бүртгэл" дээд сургуульд оруулах зорилгоор Т.Хүрэлбаатарт 2.200.000 төгрөг өгсөн боловч охин нь сургуульд орж чадаагүй. Т.Хүрэлбаатарын ээж 200.000 төгрөгийг буцаан шилжүүлсэн тул С.Бямбасүрэн үлдсэн 2.000.000 төгрөгийг нэхэмжилжээ. - **Нэхэмжлэгч**: С.Бямбасүрэн нь Т.Хүрэлбаатараас 2.000.000 төгрөг гаргуулахыг хүссэн. - **Хариуцагч**: Т.Хүрэлбаатар нь мөнгийг С.Бямбасүрэнгийн хүсэлтээр н.Жаргал гэх хүнд дамжуулсан тул нэхэмжлэлийг хүлээн зөвшөөрөхгүй гэжээ. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2016-06-21, **Дугаар**: 102/ШШ2016/04422 - **Шийдвэр**: Хариуцагч Т.Хүрэлбаатараас 2.000.000 төгрөг гаргуулан нэхэмжлэгч С.Бямбасүрэнд олгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 492.1.1-д заасныг баримтлан, зохигчдын хооронд үүрэг үүсээгүй, эсхүл дуусгавар болсон тохиолдолд хөрөнгөө буцаан шаардах эрхтэйг үндэслэсэн. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2016-08-29, **Дугаар**: 1494 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч Т.Хүрэлбаатар - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрсөн. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. - **Үндэслэл**: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 162.4-т заасан. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2016-11-21, **Дугаар**: - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч Т.Хүрэлбаатар - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг эс зөвшөөрч, өөрийгөө мөнгө авсан мэтээр дүгнэсэн, шүүх хуралдаанд оролцох эрхийг хангаагүй гэж үзсэн. - **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхисон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Анхан болон давж заалдах шатны шүүх хэрэгт авагдсан нотлох баримтыг тал бүрээс нь бодитойгоор харьцуулан үзэж, үнэн зөвөөр үнэлсэн. - Хариуцагч Т.Хүрэлбаатар нь нэхэмжлэгчээс 2.200.000 төгрөг авснаа үгүйсгээгүй бөгөөд нэхэмжлэлээс татгалзаж буй тайлбар, үндэслэлээ нотолж чадаагүй. - Иргэний хуулийн 492.1.1-д зааснаар хөрөнгө олж авсан этгээд болон үүрэг гүйцэтгэгч этгээдийн хооронд үүрэг үүсээгүй, эсхүл үүрэг нь хожим дуусгавар болсон буюу хүчин төгөлдөр бус болсон бол бусдын өмнө хүлээсэн үүргээ гүйцэтгэхээр хэн нэгэнд хөрөнгө шилжүүлсэн тал нь уг зүйлийг олж авсан талаас хөрөнгөө буцаан шаардах эрхтэй. - Шүүх хариуцагчид нэхэмжлэлийг гардуулж, эрх үүргийг тайлбарлан өгч, шүүх хуралдааны товыг мэдэгдсэн тул хариуцагчийн шүүх хуралдаанд оролцох эрхийг хангаагүй гэх гомдол үндэслэлгүй. - Хариуцагчийн өмгөөлөгч авах, хэргийн материалтай танилцах эрхийг шүүх хязгаарлаагүй.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Иргэний эрх зүйн харилцаанд оролцогчид орон сууц худалдан авахад зориулж шилжүүлсэн мөнгийг буцаан шаардах, улмаар гэр бүлийн харилцаанаас үүссэн хүүхдийн тэжээн тэтгэх үүрэгтэй холбоотой мөнгийг хүүхдэд оногдох хэсгийг тогтоолгох тухай нэхэмжлэл, хариу тайлбар, бие даасан шаардлага гаргасан. АНХАН ШАТ: Нэхэмжлэгч нараас хариуцагчаас 51,500,000 төгрөг гаргуулан олгохоор, харин гуравдагч этгээдийн бие даасан шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв.