Хөвсгөл аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Худалдах-худалдан авах гэрээний үүргийн гүйцэтгэл — моторт завийны үнийг төлөх. Нэхэмжлэгч нь хариуцагчаас Японы үйлдвэрлэлийн моторт завь худалдаж авсан бөгөөд завийг 2017 оны 9 дугаар сард хүлээн авсэн тул завийны үнийн төлбөрийг 2018 оны хавар төлөхөөр амаар тохиролцож байжээ. Гэвч хариуцагч завийг эзэмшиж эхэлсний дараа төлбөрийг төлөхгүй, мөн завийг газраар солих гэсэн саналыг нь биелүүлээгүй тул нэхэмжлэгч завийны үнийг нэхэмжлэв.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч завийг худалдаж авсан тул завийны үнийн төлбөр болох ойролцоогоор 28 сая төгрөгийг төлөх ёстой гэж шаардав.
• Хариуцагч: Завийг далайд гаргаж шалгахад эвдэрсэн тул төлбөр төлөхгүй, мөн завийг буцааж авах хүртэл түр ахад тавиулсан гэж үндэслэл гаргав.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж, хариуцагчаас завийны үнийн төлбөр болох ойролцоогоор 28 сая төгрөгийг гаргуулахыг шийдвэрлэв.

• Хариуцагч завийг 2017 оны 9 дугаар сард өмчлөх эрхийг шилжүүлэн авсан тул талуудын хооронд худалдах-худалдан авах гэрээ хийсэн гэж үзнэ (Иргэний хууль 243.1).
• Хариуцагч завийг эзэмшиж, ашиглах боломжтой байсан тул завийг эрх зүйн доголдолгүй эд хөрөнгө гэж үзнэ.
• Хариуцагч завийг хүлээн авсны дараа эд хөрөнгийн чанарын талаарх мэдлэгээ илэрхийлж, гэрээг цуцлах эсвэл хохирлоо нөхөн төлүүлэх тухай сөрөг нэхэмжлэл гаргах эрхээ хэрэгжүүлээгүй тул шаардлагыг хүлээн зөвшөөрөх ёстой (Иргэний хууль 255.1.1, 254.6).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Эд хөрөнгийг хүлээн авсны дараа эд хөрөнгийн чанарын талаарх мэдлэгээ илэрхийлж, гэрээг цуцлах эсвэл хохирлоо нөхөн төлүүлэх тухай сөрөг нэхэмжлэл гаргах эрхээ хэрэгжүүлээгүй бол худалдан авагч шаардлага гаргах эрхээ алдана (Иргэний хууль 255.1.1, 254.6).
• Худалдан авах гэрээний үүргийг гүйцэтгэхэд эд хөрөнгийг өмчлөх эрхийг шилжүүлсэн тул талуудын хооронд худалдах-худалдан авах гэрээ хийсэн гэж үзнэ (Иргэний хууль 243.1).
• Хэргийн оролцогч нь хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны явцад өөрийн татгалзлын үндэслэл, нотлох баримтыг өөрөө гаргаж өгөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 25.2.2).