📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- Үйл явдал: Х.Бат-Оргил нь Өмнөговь аймгийн Булган сумын Дал багийн нутаг Хоёр хайрханы хоолой гэх газраас 101.85 кг хэмжээтэй цөлийн аргамжин цэцэг буюу цагаан гоёог зохих зөвшөөрөлгүй түүж бэлтгэн байгаль орчинд 6,620,250 төгрөгийн хохирол учруулсан.
- Нэхэмжлэгч: Улсын Ерөнхий прокурорын газрын прокурор Х.Батчимэг - шийтгэх тогтоол, магадлалыг хэвээр үлдээх саналтай.
- Хариуцагч: Шүүгдэгч Х.Бат-Оргилын өмгөөлөгч Н.Нармандах - шинжээчийн дүгнэлт биш үнэлгээний тайлан гарсан, мөрдөн байцаалтын ажиллагаа бүрэн биш хийж, Эрүүгийн байцаан шийтгэх хууль зөрчсөн тул шийтгэх тогтоол, магадлалыг хүчингүй болгож, хэргийг мөрдөн байцаалтад буцааж өгнө үү.
🏛️ АНХАН ШАТ
- Шийдвэр: Х.Бат-Оргилыг 3 сар 1 хоногийн хугацаагаар баривчлах ялаар шийтгэж, 33,101,250 төгрөгийг байгаль орчныг хамгаалах санд оруулж, мотоциклийн үнэ бүхий 500,000 төгрөгийг хураан авч улсын орлогод оруулахаар шийдвэрлэсэн.
- Үндэслэл: Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 212.1, Байгаль орчныг хамгаалах тухай хуулийн 49.4.3, Эрүүгийн байцаан шийтгэх хуулийн 88.1.1.
🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- Гомдлол гаргагч: Шүүгдэгч Х.Бат-Оргилын өмгөөлөгч Н.Нармандах
- Гомдлолын шалтгаан: Шинжээчийн дүгнэлт биш үнэлгээний тайлан гарсан, мөрдөн байцаалтын ажиллагаа бүрэн биш хийж, Эрүүгийн байцаан шийтгэх хууль зөрчсөн.
- Шийдвэр: Шийтгэх тогтоол, магадлалыг хэвээр үлдээж, гомдлыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- Үндэслэл: Эрүүгийн байцаан шийтгэх хуулийн 284.
⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- Гомдлол гаргагч: Shүүгдэгч Х.Бат-Оргилын өмгөөлөгч Н.Нармандах
- Гомдлолын шалтгаан: Шинжээчийн дүгнэлт биш үнэлгээний тайлан гарсан, мөрдөн байцаалтын ажиллагаа бүрэн биш хийж, Эрүүгийн байцаан шийтгэх хууль зөрчсөн.
- Шийдвэр: Гомдлыг хэрэгсэхгүй болгосон, шийтгэх тогтоол, магадлалыг хэвээр үлдээсэн.
📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийтгэх тогтоол, магадлал хууль ёсны бөгөөд үндэслэлтэй байх Эрүүгийн байцаан шийтгэх хуулийн 284 зүйлийн шаардлагыг хангасан.
- Шүүгдэгч Х.Бат-Оргил нь 2016 оны 06 сарын 03-наас 10-ны өдрүүдэд Өмнөговь аймгийн Булган сумын Дал багийн нутаг Хоёр хайрханы хоолой гэх газраас 101.85 кг хэмжээтэй цөлийн аргамжин цэцэг буюу цагаан гоёог зохих зөвшөөрөлгүй түүж бэлтгэн байгаль орчинд 6,620,250 төгрөгийн хохирол учруулсан гэмт хэргийн үйл баримтыг анхан болон давж заалдах шатны шүүх хуульд заасан журмын дагуу цугларсан, шүүх хуралдаанд шинжлэн судлагдсан нотлох баримтуудад үндэслэн тогтоож, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 212.1 зүйл хэсэгт зааснаар хэргийг зүйлчилж, уг зүйл хэсэгт заасан хэмжээний дотор хорих ял оногдуулж, Эрүүгийн хуулийг зөв хэрэглэсэн.
- Хэргийн бүх ажиллагааг хянахад Эрүүгийн байцаан шийтгэх хуулийн 80 зүйлд заасан нотолбол зохих асуудлыг хангалттай шалгаж тодруулсан, мөрдөн байцаалт болон шүүхээс хэрэг хянан шийдвэрлэх явцад оролцогчийн хуулиар хамгаалагдсан эрхийг хассан, хязгаарласан, Эрүүгийн байцаан шийтгэх хуульд заасан шаардлагыг зөрчсөн ноцтой зөрчил тогтоогдоогүй.
- Гэмт хэргийн улмаас байгаль орчинд учруулсан хохирлын хэмжээг Байгаль орчин, ногоон хөгжил, аялал жуулчлалын сайдын 2015 оны 7 сарын 9-ний өдрийн А/282 дугаар тушаалаар батлагдсан цөлийн аргамжин цэцэг буюу цагаан гоёоны үнэлгээг баримталж, 6,620,250 төгрөгөөр тогтоож, мөн Байгаль орчныг хамгаалах тухай хуулийн 49.4.3-т заасны дагуу нэн ховор ургамлын экологи-эдийн засгийн үнэлгээг тав дахин нэмэгдүүлсэнтэй тэнцэх нөхөн төлбөрийг шүүгдэгчээс гаргуулж, байгаль орчныг хамгаалах санд оруулахаар шийдвэрлэсэн нь үндэслэлтэй.
- Шүүгдэгчийн өмгөөлөгчийн хяналтын шатны шүүхэд хандаж гаргасан гомдолд “... шинжээчийн дүгнэлт биш шинжилгээний тайлан гарсан, уг тайлан нь шинжээчийн дүгнэлтийн шаардлага хангаагүй...” гэх асуудал нь Эрүүгийн хуулийн 49 зүйлийг хэрэглэхэд нөлөөлөхгүй, өөрөөр хэлбэл гэмт хэрэг үйлдэхдээ хэрэглэсэн тээврийн хэрэгсэл бодит байдлаар хураагдаж, улсын орлого болсон бөгөөд түүний үнэлгээ нь хэргийг хянан шийдвэрлэхэд зайлшгүй шаардлагатай нотлох баримт гэж үзэхгүй, энэхүү үнэлгээг хийлгэсэн нь оролцогчийн хуулиар хамгаалагдсан эрхийг хасаж, хязгаарласан Эрүүгийн байцаан шийтгэх хуулийн ноцтой зөрчил биш бөгөөд шүүхийн шийдвэрт нөлөөлж болохуйц нөхцөл байдал биш гэж үзэв.