Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Шүүгдэгч Т.Х нь 2022 оны 07 дугаар сарын 06-ны өдөр хохирогч Ч.О-гийн Худалдаа хөгжлийн банкны дансанд зөөврийн компьютер ашиглан нэвтэрч, 9.800.000 төгрөгийг өөрийн данс руу шилжүүлэн авч хулгайлсан гэх хэрэгт холбогджээ.
• Нэхэмжлэгч: Прокурор, хохирогч Ч.О болон түүний өмгөөлөгч Э.Туул нар нь давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээхийг хүссэн. Т.Х нь хохирогчийн зөвшөөрөлгүйгээр, нууцаар мөнгийг шилжүүлэн авсан нь хулгайн гэмт хэргийн шинжийг хангасан.
• Хариуцагч: Шүүгдэгч Т.Х болон түүний өмгөөлөгч Д.Оюунбаатар нар нь давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хэвээр үлдээж, гомдлыг хэрэгсэхгүй болгохыг хүссэн. Т.Х-н үйлдэл нь хулгайн гэмт хэргийн шинжийг агуулахгүй, учир нь гүйлгээний утга дээр "гараашийн мөнгө шилжүүлэн авав" гэж бичсэн бөгөөд энэ нь нууц далд аргаар авсан нөхцөл байдлыг харуулахгүй. Мөн гэр бүлийн дундын өмчтэй холбоотой маргаантай байдалтай холбоотой.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2023-11-27, Дугаар: 765
• Шийдвэр: Шүүгдэгч Т.Х-г бусдын эд хөрөнгийг хүч хэрэглэхгүйгээр, нууцаар, хууль бусаар авч хулгайлах гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, 350 цагийн нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаар шийтгэсэн.
• Үндэслэл: Эрүүгийн хуулийн 17.1.1, Иргэний хуулийн 497.1, 510.1.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2024-02-06, Дугаар: 176
• Гомдлол гаргагч: Прокурор
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоол нь хууль хэрэглээний хувьд зөрүүтэй байна.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг бүхэлд нь хүчингүй болгож, хэргийг "гэмт хэргийн шинжгүй" үндэслэлээр хэрэгсэхгүй болгож, Т.Х-г цагаатгасан.
• Үндэслэл: Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 34.19.1.1.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2024-04-05, Дугаар: 2210017370671
• Гомдлол гаргагч: Прокурор, хохирогч Ч.О, түүний өмгөөлөгч Э.Туул
• Гомдлолын шалтгаан: Давж заалдах шатны шүүх нь хэргийн нотлох баримтуудыг бүрэн үнэлээгүй, хуулийг буруу тайлбарлаж, гэмт хэргийн шинжгүй гэж үзсэн нь үндэслэлгүй.
• Шийдвэр: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээсэн.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Давж заалдах шатны шүүх нь хууль ёсны бөгөөд үндэслэлтэй байх хуулийн шаардлагыг хангаагүй.
• Давж заалдах шатны шүүх нь Т.Х-н үйлдэл нь хулгайлах гэмт хэргийн шинжийг агуулсан эсэх, тэрээр уг гэмт хэргийг шунахай сэдэлтээр үйлдсэн эсэх, мөн гэр бүлийн дундын өмч, эсхүл хуваарьт өмчийг авсан эсэх нь хөдөлбөргүй тогтоогдоогүй гэсэн дүгнэлт хийж, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 1.15.2-т зааснаар хэргийг хэрэгсэхгүй болгон цагаатгаж шийдвэрлэсэн нь хууль зүйн үндэслэлгүй.
• Давж заалдах шатны шүүх нь хуулийг Улсын дээд шүүхийн нийт шүүгчдийн хуралдааны 2023 оны 05 дугаар сарын 08-ны өдрийн 24 дүгээр тогтоолын агуулгаас өөрөөр хэрэглэсэн байна.
• "In dubio pro reo" зарчмыг хэрэглэх үндэслэл нь хэрэгт цугларч, шинжлэгдсэн бүхий л нотлох баримтыг шалгаж, үнэлсний эцэст үгүйсгэн няцаах боломжгүй бөгөөд үндэслэл бүхий эргэлзээ үүссэн байхыг ойлгоно. Энэ тохиолдолд ийм эргэлзээ үүсээгүй.
• Т.Х нь хохирогчид мэдэгдэхгүйн тулд 5.000.000 төгрөгөөс бага гүйлгээ буюу 4.900.000 төгрөгөөр 2 удаагийн гүйлгээ хийж нийт 9.800.000 төгрөгийг өөрийн данс руу шилжүүлэн авсан үйл баримт хөдөлбөргүй тогтоогдсон.
• Анхан шатны шүүх Т.Х-н үйлдлийг Эрүүгийн хуулийн 17.1.1-т заасан гэмт хэргийн шинжид хамаарч буйг тодорхойлон, хэргийг зөв зүйлчилсэн.
• Шүүгдэгчийн үйлдсэн гэмт хэргийн нийгмийн аюулын шинж чанар, хэр хэмжээ, гэм буруугийн хэлбэрт тохирсон байх шударга ёсны зарчимд нийцсэн байна.
• Прокуророос Т.Х-н үйлдлийг Эрүүгийн хуулийн 26.1.1-т заасан гэмт хэргийн шинжийг агуулсан эсэх талаар анхнаасаа хууль зүйн дүгнэлт хийгээгүй буюу ял сонсгоогүй байх тул шүүгдэгчийн эрх зүйн байдлыг дордуулан дүгнэлт хийх боломжгүй. Гэхдээ прокуророос дээрх үйлдлийг сэргээн шалгах эрх нь нээлттэй байна.
• Анхан шатны шүүх шийтгэх тогтоол гаргахдаа техникийн шинжтэй алдаа гаргасан тул цаашид нягт нямбай хандахыг тэмдэглэв.