Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Ө.Л. 1944 оны 7-8 сарын үед Баян-Овоо сумын ард 7 айл өрхөд лүйжин, сан тавьж, ном унших зэргээр сүсэгтэн ардуудыг мунхруулж, барьцанд нь мал, эд зүйл авч ашигласан.
• Нэхэмжлэгч: Улсын ерөнхий прокурорын газрын хяналтын прокурор Ц.Батцэнгэл. Ө.Л-г ард олны сүсэг бишрэлийг далимдуулан өвчтөн ардуудыг мэргэлж, төлөглөн айлган сүрдүүлж эд зүйлийг авч ашигласан гэж ял төлөвлөн, Хэнтий аймгийн шүүхийн 1945 оны 05-05 өдрийн 33 дугаар тогтоолоор 2 жил хорих ял оногдуулж шийдвэрлэсэн нь хавтаст хэрэгт авагдсан гэж дүгнэлсэн.
• Хариуцагч: Ө.Л. Өөрөө нэхэж, бусдаас эд зүйл авсан, иргэдийн эд хөрөнгийг завшиж байсан, айлган сүрдүүлсэн гэх үйлдлүүд нь тогтоогдоогүй, өвчинд шаналж, арга чарга хийлгэсэн хүмүүст ямар нэгэн хор хохирол учирсан, бие нь муудсан, нас барсан гэх баримт тогтоогдоогүй, бусдыг ятгаж мунхруулсан гэх гэмт хэргийн санаа зорилго зэргийг шалгаж тогтоосон баримт хавтаст хэрэгт байхгүй байхад гэрч, дам сонссон гэрчүүдийн мэдүүлэг, өөрийнх нь хэргээ хүлээсэн гэх мэдүүлэгт үндэслэн шийтгэсэн гэж хэлсэн.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Шийдвэр: Ө.Л-г Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 137 дугаар зүйлийг баримтлан хөдөлмөрийн лагерьт 2 жил хорих ял шийтгэж, ард олноос барьцанд цуглуулсан эд зүйлийг хураан авч аймгийн орлого болгон шийдвэрлэсэн.
• Үндэслэл: Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 137 дугаар зүйл.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Гомдлол гаргагч: Улсын ерөнхий прокурорын газрын хяналтын прокурор Ц.Батцэнгэл.
• Гомдлолын шалтгаан: Ө.Л-г ард олны сүсэг бишрэлийг далимдуулан өвчтөн ардуудыг мэргэлж, төлөглөн айлган сүрдүүлж эд зүйлийг авч ашигласан гэж ял төлөвлөн, Хэнтий аймгийн шүүхийн 1945 оны 05-05 өдрийн 33 дугаар тогтоолоор 2 жил хорих ял оногдуулж шийдвэрлэсэн нь хавтаст хэрэгт авагдсан гэж дүгнэлсэн.
• Шийдвэр: Хэнтий аймгийн шүүхийн 1945 оны 05-05 өдрийн 33 дугаар тогтоолыг хүчингүй болгож, Ө.Л-г улс төрийн хилс хэрэгт хэлмэгдсэнд тооцож, цагаатгах нь зүйтэй гэж шийдвэрлэсэн.
• Үндэслэл: Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 41.1 дүгээр зүйлийн 1.3 дахь хэсэг, 1942 оны Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 137 дугаар зүйл.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Гомдлол гаргагч: Улсын ерөнхий прокурорын газрын хяналтын прокурор Ц.Батцэнгэл.
• Гомдлолын шалтгаан: Ө.Л-г ард олны сүсэг бишрэлийг далимдуулан өвчтөн ардуудыг мэргэлж, төлөглөн айлган сүрдүүлж эд зүйлийг авч ашигласан гэж ял төлөвлөн, Хэнтий аймгийн шүүхийн 1945 оны 05-05 өдрийн 33 дугаар тогтоолоор 2 жил хорих ял оногдуулж шийдвэрлэсэн нь хавтаст хэрэгт авагдсан гэж дүгнэлсэн.
• Шийдвэр: Хэнтий аймгийн шүүхийн 1945 оны 05-05 өдрийн 33 дугаар тогтоолыг хүчингүй болгож, Ө.Л-г улс төрийн хилс хэрэгт хэлмэгдсэнд тооцож, цагаатгах нь зүйтэй гэж шийдвэрлэсэн.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Хэнтий аймгийн шүүхийн 1945 оны 05-05 өдрийн 33 дугаар тогтоолоор Ө.Л-г Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 137 дугаар зүйлийг баримтлан хөдөлмөрийн лагерьт 2 жил хорих ял шийтгэж, ард олноос барьцанд цуглуулсан эд зүйлийг хураан авч аймгийн орлого болгон шийдвэрлэсэн нь хавтаст хэрэгт авагдсан гэж прокурорын дүгнэлт бичив.
• Ө.Л-гийн үйлдсэн хэргийн гэмт хэргийн гэм буруу, санаа зорилгыг нотлох баримтаар тогтоолгүйгээр өөрийнх нь мэдүүлэгт үндэслэн Хэнтий аймгийн шүүхийн 1945 оны 05-05 өдрийн 33 дугаар тогтоолоор 2 жил хорих ял оногдуулж, улс төрийн хэрэгт хилсээр шийтгэсэн гэж үзэх үндэслэл болж байх тул уг шийтгэх тогтоолыг хүчингүй болгож, 16485 дугаартай хэргийг хэрэгсэхгүй болгуулан, Ө.Л-г улс төрийн хэрэгт хилсээр хэлмэгдсэнд тооцож, цагаатгах нь зүйтэй гэж хяналтын шатны шүүх бүрэлдэхүүн шийдвэрлэсэн.
• Ө.Л-г хилсээр ял шийтгэсэн 1942 оны Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 137 дугаар зүйл дэх “Ямар нэгэн ашгийг хичээж ард нийтийн дотор мухар сүсгийг төрүүлэн гаргах зорилгоор зальт мэхт явдлуудыг гаргах” үйлдэл нь Улс төрийн хилс хэрэгт хэлмэгдэгчдийг цагаатгах, тэдэнд нөхөн олговор олгох тухай хуульд тодорхойлон зааснаар түүнийг “улс төрийн хэрэгт хэлмэгдэгч” гэж тооцох үндэслэлд хамаарч байгаа болно.