Тогтоол №2693

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: О.Даринчулуун хамтран амьдрагч Х.Одонтунгалагийг архи уусан шалтгаанаар маргалдаж модон сандлын хөл шидэж толгой цохиж зүүн чамархай зулай хугарал, тархины цусан хураатай хүнд гэмтэл учруулсан. - **Нэхэмжлэгч**: Хохирогч Х.Одонтунгалаг – ялыг хөнгөрүүлэхийг шаардсан. - **Хариуцагч**: Ялтан О.Даринчулуун – ялыг хөнгөрүүлэхийг шаардсан. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2016-12-05, **Дугаар**: 215 - **Шийдвэр**: О.Даринчулууныг ЭХ 96.1-ээр 5 жил 1 сар хорих ялаар шийтгэсэн. - **Үндэслэл**: Бусдад хүнд гэмтэл санаатай учруулсан гэм буруутайд тооцсон. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2016-12-26, **Дугаар**: 201626011964 - **Гомдол гаргагч**: Хохирогч, ялтан, өмгөөлөгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Гэмшсэн, хохирол нөхсөн, анх удаа, хохирогчийн зүй бус үйлдэл нөлөөлсөн тул ялыг хөнгөрүүлэх. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шийдвэрийг өөрчилж ялыг 3 жил 6 сар болгож хөнгөрүүлсэн. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Хэргийн баримт, мэдүүлэг, шинжээч дүгнэлтээр О.Даринчулуун хүнд гэмтэл санаатай учруулсан гэмт буруутай. - Анхан шатны шийдвэр жинхэнэ байдалд нийцсэн, ЭБШХ зөрчөөгүй. - ЭХ 55.1-ийг журамлан ЭХ 96.1-ийн доод хэмжээнээс доогуур 3 жил 6 сар хорих ял оноосон. - Хувийн байдал (анх удаа, төлөв зантай), хохирол нөхсөн, хохирогчийн үйлдэл нөлөөлсөн, бүх гомдол гаргагчийн хүсэлт харгалзсан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Санаатай хүнд гэмтэл учруулсан хэрэг. Ялтанг нэг удаа цохиход хохирогчийн нүдний хараагүй болсон гэм бурууг тогтоосон. АНХАН ШАТ: Бусдын бие махбодид хүнд гэмтэл санаатай учруулсан гэмт хэрэгт буруутай тооцож, 5 жил 1 хоног хорих ялаар шийтгэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Ялтан давж заалдах гомдолд цохисон нь үнэн боловч нүдийг сохолдох хэмжээний хүнд гэмтэл учруулаагүй, энэ хэрэгт өөр хүн холбоотой байж болзошгүй гэж мэдүүлжээ. Шүүх хэргийн болон хэрэгтний хувийн байдлыг харгалзан ялыг бууруулсан. ҮНДЭСЛЭЛ: Ялтанг хохирогчийн зүүн нүдийг цохисон үйлдлийг тогтоосон. Анхан шатны шүүх хэргийн нөхцөл байдлыг зөв тогтоож, хуулийг зөв хэрэглэсэн. Хэрэгтний болон хэргийн нөхцөл байдлыг харгалзан ялыг хөнгөлөх боломжтой гэж үзсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэгэн иргэний эрүүл мэндэд хүнд хохирол учруулсан хэрэгт буруутгагдсан этгээд анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг эс зөвшөөрч давж заалдах гомдол гаргасан. АНХАН ШАТ: Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.1 дүгээр зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.4-т зааснаар зэвсэг хэрэглэж хүний эрүүл мэндэд хүнд хохирол учруулсан гэм буруутайд тооцож, 5 жил 6 сарын хорих ялаар шийтгэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Гомдол гаргагч нь хохирлоо нөхөн төлж, хохирогч гомдолгүй болсон тул ялыг хөнгөрүүлэхийг хүссэн. Хяналтын шатны шүүх нотлох баримтыг үндэслэн, хохирлыг бүрэн нөхөн барагдуулсан, анх удаа гэмт хэрэг үйлдсэн, гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрсөн байдлыг харгалзан Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсгийн 1.4-т заасныг хэрэглэн ялыг 4 жил болгон өөрчилсөн. ҮНДЭСЛЭЛ: Шүүгдэгчийн гэм бурууг нотлох баримтууд хангалттай байсан. Гэмт хэргийн улмаас учирсан хохирлыг бүрэн барагдуулж, хохирогч гомдолгүй болсон нь ял хөнгөрүүлэх үндэслэл болсон. Анх удаа гэмт хэрэг үйлдсэн, гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрч, хохирлоо нөхөн төлсөн байдал нь ялын доод хэмжээний гуравны хоёроос багагүй буюу 4 жилийн хорих ял оногдуулах боломжтой гэж үзсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Архи согтууруулах ундааны зүйл хэрэглэсэн үедээ бусдын биед хүнд хохирол учруулсан хэрэг. АНХАН ШАТ: Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.1 дүгээр зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.4-д зааснаар 5 жилийн хугацаагаар хорих ял оногдуулсан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Шүүгдэгч, өмгөөлөгч нар ялыг хөнгөрүүлэхийг хүссэн. Өмгөөлөгчид хэргийн зүйлчлэлийг хөнгөрүүлэх, хохирогчийн буруутай үйлдлийг харгалзах, гэм буруугаа хүлээснийг үнэлэхийг шаардсан. Прокурор анхны шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээхийг хүссэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх хэргийн бодит байдлыг тогтоож, шүүгдэгчийн гэм бурууг хүлээн зөвшөөрсөн, хохирогч гомдолгүй байгаа зэргийг харгалзан Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6.7 дугаар зүйлийг журамлан оногдуулсан ялыг 3 жил 6 сар болгон хөнгөрүүлэн өөрчилсөн.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Д.Саруул-Эрдэнэ нь 2020 оны 12 дугаар сарын 03-04-нд шилжих шөнө Ц.Ундрах-Эрдэнэтэй маргалдаж, толгойн тус газарт сүхээр цохиж, хүний эрүүл мэндэд хүнд хохирол санаатай учруулсан. - **Нэхэмжлэгч**: Прокурор Э.Гантулга нь Д.Саруул-Эрдэнийн үйлдлийг Эрүүгийн хуулийн 11.1.2.4-т зааснаар зүйлчилж, яллах дүгнэлт үйлдсэн. - **Хариуцагч**: Д.Саруул-Эрдэнэ нь гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрч, ялыг хөнгөрүүлэхийг хүссэн. Өмгөөлөгч Д.Оюунчимэг нь анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг эс зөвшөөрч, ялыг хөнгөрүүлэх үндэслэлээр давж заалдах гомдол гаргасан. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2022-01-04, **Дугаар**: 8 - **Шийдвэр**: Д.Саруул-Эрдэнийг Эрүүгийн хуулийн 11.1.2.4-т заасан гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, 5 жилийн хорих ял оногдуулсан. - **Үндэслэл**: Шүүгдэгчийн мэдүүлэг, хохирогч, гэрч нарын мэдүүлэг, хэргийн газрын үзлэг, шинжээчийн дүгнэлт зэрэг нотлох баримтуудаар гэмт хэрэг үйлдэгдсэн нь тогтоогдсон. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2022-02-11, **Дугаар**: 210/МА2025/00XXX - **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Д.Оюунчимэг - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх шүүгдэгчийн гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрсөн байдлыг харгалзан үзээгүй, ялыг хөнгөрүүлээгүй, мөн шүүх эмнэлгийн дүгнэлт дахиж гаргуулах саналыг харгалзаагүй. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн 2022 оны 01 дүгээр сарын 04-ний өдрийн 8 дугаар шийтгэх тогтоолд өөрчлөлт оруулж, хорих ялыг 3 жил 6 сар болгон бууруулсан. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Давж заалдах шатны шүүх хэргийн бүх ажиллагаа, шийдвэрийг бүхэлд нь хянав. - Шүүгдэгч Д.Саруул-Эрдэнэ нь хохирогчийн эрүүл мэндэд хүнд хохирол учруулсан нь нотлогдсон. - Анхан шатны шүүх Эрүүгийн хуулийг зөв хэрэглэж, гэм бурууг тогтоосон нь үндэслэлтэй. - Шүүгдэгч Д.Саруул-Эрдэнэ нь гэмт хэргийн улмаас учирсан хохирлыг хохирогчид төлж барагдуулсан. - Шүүгдэгч нь давж заалдах шатны шүүх хуралдаанд гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрч, ялыг хөнгөрүүлэхийг хүссэн. - Эрүүгийн хуулийн 6.7.1.4-т зааснаар хүнд гэмт хэрэг үйлдсэн хүн хохирлоо нөхөн төлсөн бол ялын дээд хэмжээний гуравны хоёроос хэтрүүлэхгүйгээр, ялын доод хэмжээний гуравны хоёроос багагүй ял оногдуулахаар заасан. - Шүүгдэгчийн үйлдсэн гэмт хэргийн шинж чанар, хэр хэмжээ, гэм буруугийн хэлбэр болон дээрх хөнгөрүүлэх нөхцөл байдлуудыг харгалзан ялыг хөнгөрүүлэх нь зүйтэй гэж үзсэн. - Д.Саруул-Эрдэнийн цагдан хоригдсон нийт 280 хоногийн хугацааг эдлэх ялд оруулж тооцов.