Архангай аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Гэмт хэргийн улмаас учирсан сэтгэцэд учирсан хор уршлыг тогтоох шинжилгээ хийлгүйгээр хохирогчийн төлөөлөгчийн нэхэмжлэлийг хэлэлцэхгүй орхисон нь хууль зүйн зөрчил мөн эсэх тухай маргаан. Шүүгдэгч согтуурсан үедээ маргалдсаны улмаас хохирогчийн толгой руу цохиж, түүнийг амь насыг нь хохироосон гэж үзэн эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэсэн байна. Хохирогчийн төлөөлөгч нь сэтгэцэд учирсан хор уршлын зэрэглэлийг тогтоох шинжилгээ хийлгэх боломж олгоогүй, мөн банкны зээлийн хохирлыг хэлэлцээгүй нь эрх зүйн зөрчил гэж үзэн давж заалдах гомдол гаргажээ.

Талуудын байр суурь

• Хохирогчийн төлөөлөгч: Шинжээчийн дүгнэлт гаргуулах боломжтой байсан тул сэтгэцэд учирсан хор уршлыг тогтоох ажиллагааг хийх ёстой байсан, ингэж чадаагүй нь эрх зүйн зөрчил гэж үзэж байна.
• Шүүгдэгч: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүлээн зөвшөөрч, давж заалдах гомдол гаргаагүй байна.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх шүүгдэгчийг хүнийг алсан гэмт хэрэг үйлдсэн гэж үзэн хорих ял оногдуулж, хохирогчийн сэтгэцэд учирсан хохирлын нэхэмжлэлийг хэлэлцэхгүй орхисон байна. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолтыг хэвээр үлдээсэн, учир нь хохирогчийн төлөөлөгч сэтгэцэд учирсан хор уршлын зэрэглэлийг тогтоох шинжээч томилох ажиллагааг давж заалдах шатны шатанд хийх боломжгүй юм.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хохирогчийн сэтгэцэд учирсан хор уршлыг тогтоох, зэрэглэлийг тодорхойлох ажиллагааг зөвхөн тусгай мэдлэг эзэмшсэн шинжээч хийх ёстой тул анхан шатны шүүх эдгээр хохирлыг хэлэлцэхгүй орхисон нь хохирогчийн эрхийг зөрчөөгүй (Шинжилгээний тухай хууль 40.1).
• Хохирогчийн төлөөлөгч нь сэтгэцэд учирсан хохирлыг нөхөн төлүүлэх эрхтэй боловч түүнийг Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх журмаар нэхэмжлэл гаргаж шийдүүлэх боломжтой тул шүүх эрхийг хязгаарлаагүй (Иргэний хууль 511.5).
• Давж заалдах шатны шүүх нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хянан шийдвэрлэдэг тул шинжээч томилох ажиллагааг энэ шатанд хийх үндэслэлгүй (Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 39.10).