Ховд аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Анхан шатны шүүхээс прокуророос шүүхэд шилжүүлсэн хэргийн хүрээнд нэмж мөрдөн шалгах ажиллагаа явуулах шаардлагатай эсэх, мөн шүүх урьдчилсан хэлэлцүүлгийн үед хэргийг буцааж шийдвэрлэх эрх мэдлийг хэрэглэсэн эсэхэд хамаарах эрх зүйн маргаан үүсэв. Прокурор нь яллагдагчийг 170 хохирогчоос гадна өөр иргэдийг хохироосон байж болзошгүй баримт байгаа тул мөрдөн шалгах ажиллагааг нэмж явуулах ёстой гэж үзсэн бол, анхан шатны шүүх хэргийг прокурорт буцааж шийдвэрлэх шийдвэр гаргасан байна.

Талуудын байр суурь

• Шүүгдэгч: Өмнө нь өөр хэрэгт ял шийтгүүлж байсан тул шинээр тогтоогдсон гэмт хэрэгт дахин шийтгүүлэх нь яллагдагчийн эрх зүйн байдлыг дордуулна гэж үзсэн.
• Прокурор: Мөрдөгч, прокурор нь хэргийн бодит байдлыг бүрэн тогтоох үүргээ биелүүлээгүй, өөр хохирогч байгаа эсэхийг шалгахгүй орхисон тул хэргийг буцааж шийдвэрлэсэн нь хууль зүйн үндэслэлгүй гэж мэтгэлцсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх хэргийг прокурорт буцааж шийдвэрлэх захирамж гаргасан бөгөөд давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн захирамжийг хэвээр үлдээв. Учир нь яллагдагчийн дансаар хийгдсэн гүйлгээг шалгахгүйгээр өөр хохирогч байгаа эсэхийг тогтоохгүй орхисон нь гэмт хэргийн улмаас зөрчигдсөн эрхийг сэргээх, хохирлыг нөхөн төлүүлэх гэсэн эрүүгийн хариуцлагын зорилтод нийцэхгүй байсан тул шүүх хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааг нэмж хийлгэх шаардлагатай гэж дүгнэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Шүүх урьдчилсан хэлэлцүүлгийн үед хэргийг буруу тусгаарласан эсхүл мөрдөн шалгах ажиллагаа явуулахад хуулийг ноцтой зөрчсөн гэсэн үндэслэлээр хэргийг прокурорт буцааж шийдвэрлэх эрхтэй (Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 33.3).
• Прокуророос шүүхэд шилжүүлсэн хэрэгт авагдсан нотлох баримтыг шүүх үнэлж, мөрдөн шалгах ажиллагаа нэмж хийлгэхээр хэргийг буцаасан нь шүүгдэгчийн хувьд прокуророос шилжүүлсэн хэргийн хүрээнд ажиллах журмыг зөрчсөн гэж үзэхгүй (Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 34.14).
• Гэмт хэргийн талаарх мэдээллийг хүлээн авч шалгах үүрэг нь мөрдөгч, прокурорын үүрэг тул хэргийн бодит байдлыг бүрэн тогтоохгүйгээр шийдвэр гаргах нь эрүүгийн хариуцлагын зорилготой зөрчилдөх эрсдэлтэй (Эрүүгийн хууль 5.1).