Нийслэлийн Эрүүгийн хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Гэмт хэргийн улмаас хүний сэтгэцэд учирсан хор уршгийг шинжээчийн дүгнэлтгүйгээр тогтоож, түүнийг мөнгөн хэлбэрээр арилгуулах боломжтой эсэх тухай эрх зүйн маргаан. Жолооч тээврийн хэрэгслээр замын хөдөлгөөнд оролцохдоо замын хөдөлгөөний дүрмийн зөрчил гаргаж, насанд хүрээгүй хохирогчийг мөргөсөн тул хохирогчийн эрүүл мэндэд хүндэвтэр хохирол учруулсан гэж үзэв. Хохирогчийн тал сэтгэцэд учирсан хор уршгийг шинжээчээр тогтоолгоогүй нь эрх зүйн дутагдалтай гэж үзэн, сэтгэцийн хохирлыг нөхөн төлүүлэх боломжтой болгохыг шаардсан.

Талуудын байр суурь

• Шүүгдэгч: Гэмт хэргийн үйлдэгдсэн нөхцөл байдал, учруулсан хохирол болон төлбөр төлсөн байдлыг харгалзан үзэж, анхан шатны шүүхийн шийдвэр үндэслэлтэй гэж үзэв.
• Хохирогчийн төлөөлөгч: Сэтгэцэд учирсан хор уршгийн зэрэглэлийг тогтоох шинжилгээг мэргэжлийн байгууллага хийхгүй байсан тул сэтгэцийн хохирлыг мөнгөн хэлбэрээр арилгах боломжтой гэж үзэн давж заалдах гомдол гаргав.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх шүүгдэгчийг торгох ял болон тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг хасах ялаар шийтгэж, иргэний хохирлыг нөхөн төлүүлэх эрхийг нээлттэй үлдээсэн. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээв. Учир нь сэтгэцийн хор уршгийн зэрэглэлийг тогтоох ажиллагааг зөвхөн шүүх шинжилгээний байгууллага хийхээр хуульчилсан тул мөрдөгчийн танилцуулсан хүснэгтэд үндэслэн сэтгэцийн хор уршгийг мөнгөн хэлбэрээр арилгуулах боломжгүй гэж дүгнэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэмт хэргийн улмаас хүний сэтгэцэд учирсан хор уршгийн зэрэглэлийг тогтоох шинжилгээг зөвхөн шүүх шинжилгээний байгууллага хийхээр хуульчилсан тул шинжээчийн дүгнэлтгүйгээр сэтгэцийн хор уршгийг мөнгөн хэлбэрээр арилгуулах боломжгүй (Шүүх шинжилгээний тухай хууль 40.1, 40.3).
• Сэтгэцийн хор уршгийн зэрэглэлийг тогтоох хүснэгт нь шинжээчийн дүгнэлттэй адилтган үзэх үндэслэлтэй тул мөрдөгчийн танилцуулсан маягтаар сэтгэцийн хор уршгийг тогтоох нь хууль зүйн үндэслэлгүй (Шүүх шинжилгээний тухай хууль 40.1).
• Хохирогчийн эрүүл мэндийн даатгалын болон бусад зардлыг нөхөн төлүүлэх эрхийг нээлттэй үлдээсэн нь иргэний хохирлыг нөхөн төлүүлэх эрхийг хасаж хязгаарлаагүй гэсэн үг (Иргэний хууль 497.1, 505.1).