Нийслэлийн Эрүүгийн хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Хохирогчийн сэтгэцийн хор уршлын зэрэглэлийг тогтоох эрх бүлэг. Тээврийн хэрэгсэл жолоодох явцад замын хөдөлгөөнд оролцож, хохирогчийн эрүүл мэндэд хүндэвтэр хохирол учруулсан хэрэгт шүүгдэгчийг торгох болон хохирогчийн сэтгэцэд учирсан хор уршгийг мөнгөн хэлбэрээр арилгуулахаар шийдвэрлэсэн маргаан үүсэв.

Талуудын байр суурь

• Шүүгдэгч: Хохирогчийн сэтгэцэд учирсан хор уршгийг шинжээчийн дүгнэлтгүйгээр, зөвхөн мөрдөгчийн танилцуулсан маягтаар мөнгөн дүнгээр тогтоосон нь хууль бус тул сэтгэцийн хор уршлын төлбөрийг хүлээхгүй гэж үзэв.
• Прокурор: Хохирогч нь сэтгэцэд учирсан хор уршгийн зэрэглэлийг хүлээн зөвшөөрсөн тул анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээх ёстой гэж үзэв.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх шүүгдэгчийг торгох, хохирогчийн сэтгэцэд учирсан хор уршгийг мөнгөн дүнгээр арилгуулах шийдвэр гаргасан. Давж заалдах шатны шүүх хохирогчийн сэтгэцэд учирсан хор уршлын төлбөрийг гаргуулах хэсгийг хүчингүй болгож, иргэний журмаар нэхэмжлэх эрхийг нээлттэй үлдээхээр шийдвэрлэв. Учир нь сэтгэцийн хор уршгийн зэрэглэлийг тогтоох ажиллагааг зөвхөн шинжилгээний байгууллага хийхээр хуульчилсан байсан тул мөрдөгч эсвэл шүүх өөрөө энэ зэрэглэлийг тогтоож, мөнгөн дүнгээр арилгуулах нь хууль ёсны биш юм.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэмт хэргийн улмаас хохирогчийн сэтгэцэд учирсан хор уршгийн зэрэглэлийг тогтоох, шинжээчийн дүгнэлттэй адилтган үзэх ажиллагааг зөвхөн шинжилгээний байгууллага гүйцэтгэх ёстой (Шинжилгээний тухай хууль 40.1, 40.3).
• Хохирогчийн сэтгэцийн хор уршлыг мөрдөгч танилцуулсан хүснэгтээр тогтоох нь хууль ёсны биш тул сэтгэцийн хор уршлыг иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх журмаар нэхэмжлэх эрхийг нээлттэй үлдээх ёстой (Шинжилгээний тухай хууль 40.1, 40.3).
• Мөрдөн шалгагч нь тусгай мэдлэг шаардлагатай сэтгэцийн шинжилгээний дүгнэлт гаргах эрхгүй тул сэтгэцийн хор уршлын зэрэглэлийг тогтоох нь хууль бус (Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 6.2, 27.11).