Тогтоол №3391·Эрүү · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Д.Б нь зохих зөвшөөрөлгүйгээр ойд мод бэлтгэж, тээвэрлэсний улмаас ойн тухай хууль тогтоомж зөрчиж бага бус хэмжээний хохирол учруулсан, Ц.Б нь зохих зөвшөөрөлгүйгээр ойд бэлтгэсэн модыг худалдан авсны улмаас ойн тухай хууль тогтоомж зөрчиж бага бус хэмжээний хохирол учруулсан гэх хэрэгт холбогджээ.
- **Нэхэмжлэгч**: Прокурор нь Д.Б, Ц.Б нарыг Эрүүгийн хуулийн 211.1-д заасан гэмт хэрэгт яллах дүгнэлт үйлджээ.
- **Хариуцагч**: Шүүгдэгч Д.Б болон түүний өмгөөлөгч нь анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрийг эсэргүүцсэн. Шүүгдэгч Ц.Б нь гэм буруугүй гэж мэдүүлсэн.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2015-11-30, **Дугаар**: 105/А
- **Шийдвэр**: Ц.Б-ийг цагаатгаж, Д.Б-ийг ойн тухай хууль тогтоомж зөрчсөн гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцон 1 жил хорих ял оногдуулж, өршөөлийн хуулиар хэлтрүүлсэн.
- **Үндэслэл**: Эрүүгийн байцаан шийтгэх хуулийн 24.1.1, 208.1.1. Д.Б-оос 1,672,228 төгрөг гаргуулж улсын орлого болгосон.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2016-01-20, **Дугаар**: 15
- **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгч Д.Б-ийн өмгөөлөгч, Улсын яллагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Д.Б-ийн өмгөөлөгч нь Ц.Б-ийг үндэслэлгүй цагаатгасан, нотлох баримтыг үнэлээгүй гэж үзсэн. Улсын яллагч нь анхан шатны шүүхийн өршөөл үзүүлэх хуулийг буруу хэрэглэсэн хэсэгт эсэргүүцэл бичсэн.
- **Шийдвэр**: Д.Б-ийн давж заалдах гомдлыг хэрэгсэхгүй болгож, улсын яллагчийн эсэргүүцлийг зарим хэсгийг хангаж, анхан шатны шүүхийн тогтоолын зарим заалтыг өөрчилж, бусдыг хэвээр үлдээсэн.
- **Үндэслэл**: Анхны ардчилсан сонгууль болж байнгын ажиллагаатай парламент байгуулагдсаны 25 жилийн ойг тохиолдуулан өршөөл үзүүлэх тухай хуулийн 7.1.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2016-03-24, **Дугаар**: 210/МА2016/00171
- **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгч Д.Б-ийн өмгөөлөгч Р.Бямбажав
- **Гомдлолын шалтгаан**: Ц.Б-ийг үндэслэлгүй цагаатгасан, нотлох баримтыг дутуу үнэлсэн, хууль зөрчсөн тул тогтоол, магадлалыг хүчингүй болгож, хэргийг анхан шатны шүүхээр дахин хэлэлцүүлэх.
- **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийтгэх тогтоол, магадлалыг тус тус хүчингүй болгож, хэргийг анхан шатны шүүхийн шинэчилсэн хэлэлцүүлэгт буцаасан.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Анхан болон давж заалдах шатны шүүх Ц.Б-ийг цагаатгахдаа нотлох баримтыг бүх талаас нь, бүрэн гүйцэд, бодит байдлаар хянаж үзэлгүйгээр нэг талыг барьсан дүгнэлт хийсэн.
- Шүүх Эрүүгийн байцаан шийтгэх хуулийн 296.3-т заасан шаардлагыг хангаагүй тогтоол үйлджээ.
- Ц.Б-ийн гэм буруугүй эсэх талаар эргэлзээ төрүүлсэн, яллах үндэслэл болж байсан нотлох баримтыг ямар учраас үгүйсгэж байгаагаа дүгнээгүй.
- "Хангалттай нотлогдон тогтоогдохгүй байна" гэх ганц өгүүлбэрээр хэргийг хэрэгсэхгүй болгосон нь тогтоол, магадлал хууль ёсны ба үндэслэлтэй байх зарчмыг зөрчсөн.
- Шүүх Ц.Б-ийн үйлдлийг Эрүүгийн байцаан шийтгэх хуулийн 208.1.2-т заасан үндэслэлээр нотлогдон тогтоогдоогүй гэж заасан атлаа, гэмт хэргийн бүрэлдэхүүнгүй гэж 208.1.1-д заасныг баримтлан хэрэгсэхгүй болгосон нь тогтоол, магадлал хууль ёсны ба үндэслэлтэй байх зарчимд нийцээгүй.
- Шүүхийн тогтоол Эрүүгийн байцаан шийтгэх хуулийн 294.2-т заасан "тодорхой, ойлгомжтой бичигдсэн байна" гэсэн шаардлагыг хангаагүй.
- Шүүх гэмт хэргийн улмаас учирсан шууд хохирлыг хэрхэн үнэлсэн, байгаль орчинд учирсан хохирол, гэмт хэргийн бүрэлдэхүүний материаллаг шинжийг агуулж байгаа талаар дүгнэлт хийгдээгүй.
- Прокурор Д.Б-ийг ойд мод бэлтгэсэн, тээвэрлэсэн гэж яллах дүгнэлт үйлдсэн атлаа уг модоо бусдад худалдсан гэх үйлдлийн талаар хууль зүйн дүгнэлт өгөлгүйгээр хэргийг шүүхэд шилжүүлсэн нь анхаарах ёстой зүйл юм.