Тогтоол №17268

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хэд хэдэн этгээдийг бүлэглэн олон тооны мал, эд хөрөнгө хулгайлсан хэргээр буруутгасан. АНХАН ШАТ: Шүүгдэгч нарыг бусдын малыг болон эд хөрөнгийг хулгайлсан гэм буруутайд тооцож, Эрүүгийн хуулийн холбогдох зүйл хэсэгт зааснаар ял оногдуулсан. Зорчих эрхийг хязгаарлах ялаар сольж, улсын төсөвт хөрөнгө гаргуулахаар шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Шүүгдэгч нарыг яллах, цагаатгах, ял хүндрүүлэх, хөнгөрүүлэх нөхцөл байдлыг бүрэн тогтоож чадаагүй, Эрүүгийн хуулийг буруу хэрэглэсэн, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийг ноцтой зөрчсөн байдал тогтоогдсон тул анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хүчингүй болгож, хэргийг нэмэлт мөрдөн байцаалт хийлгүүлэхээр прокурорт буцаасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Анхан шатны шүүх Эрүүгийн хуулийг буруу хэрэглэсэн, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийг ноцтой зөрчсөн нь шүүхийн шийдвэрт нөлөөлсөн. Мөрдөн байцаалт, прокурорын шатанд гэмт хэргийн шинжийг бүрэн тогтоож чадаагүй, зарим үйлдлийг буруу зүйлчилсэн, хэргийн оролцогчдыг дутуу шалгасан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Бүлэглэн, машин механизм ашиглан мал хулгайлах гэмт хэрэгт холбогдсон этгээдүүдийн хэргийг хянан шийдвэрлэсэн анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг эс зөвшөөрч гаргасан давж заалдах гомдлыг хэлэлцсэн. АНХАН ШАТ: Бусдын малыг бүлэглэн хулгайлсан гэм буруутайд тооцож, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.12 дугаар зүйлийн 2.1, 2.2, 2.4-т зааснаар хорих ял оногдуулж, учруулсан хохирлыг гаргуулж, ашигласан зарим тээврийн хэрэгслийг улсын орлого болгосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Шүүгдэгч нар нь гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрсөн, учруулсан хохирлоо барагдуулсан, хөнгөрүүлэх нөхцөл байдлууд байхад анхан шатны шүүх харгалзаагүй, мөн хэрэгт авагдсан зарим тээврийн хэрэгслийг үнэлгээ тогтоолгүй орхигдуулсан, зарим хохирогчийн хохирлыг шийдвэрлэлгүй орхигдуулсан зэрэг хууль зөрчсөн үйлдлүүдийг үндэслэн анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр анхан шатны шүүхэд буцаахаар шийдвэрлэсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх нь анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хүчингүй болгохдоо хэргийн бодит байдалтай нийцээгүй, Эрүүгийн хуулийг буруу хэрэглэсэн, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийг ноцтой зөрчсөн гэж үзсэн. Мөрдөн шалгах шатанд зарим тээврийн хэрэгслийг үнэлгээ тогтоолгүй орхигдуулсан, зарим хохирогчийн хохирлыг шийдвэрлэлгүй орхигдуулсан зэрэг алдаа нь шүүхийн шийдвэрт нөлөөлсөн нь тогтоогдсон.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Бүлэглэн, тээврийн хэрэгсэл ашиглан мал хулгайлсан хэрэгт холбогдох шүүгдэгч нарыг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.12 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.1, 2.2, 2.4-т зааснаар зүйлчлэн яллах дүгнэлт үйлдсэн. АНХАН ШАТ: Шүүгдэгчдийг гэм буруутайд тооцож, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.12 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.1, 2.2, 2.4-т зааснаар хорих ял оногдуулж, иргэний хуулийн дагуу учруулсан хохирлыг барагдуулах, гэмт хэрэгт ашигласан тээврийн хэрэгслийн үнийг улсын орлогод оруулах, эд мөрийн баримтыг устгах, прокурорын эд хөрөнгө битүүмжлэх тогтоолыг хүчингүй болгох зэргээр шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Өмгөөлөгч нь анхан шатны шүүхээс хууль зөрчсөн, нотлох баримтыг талцалгүй дүгнэсэн, шүүгдэгч нарын өмгөөлүүлэх эрхийг зөрчсөн гэж гомдол гаргасан. Прокурор өмгөөлөгчийн гомдолтой танилцаж, мөрдөн шалгах ажиллагаа хуулийн дагуу хийгдсэн, шүүгдэгчийн гэм буруутай нь тогтоогдсон гэж үзэж, анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээхийг хүссэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүхээс шүүгдэгч нарыг нэг өмгөөлөгч өмгөөлснөөр эрх нь зөрчигдсөн, үнэлгээний эрхгүй этгээдээр үнэлгээ хийлгэсэн, гэрчийн мэдүүлгийг хууль зөрчин авсан, шүүх хуралдаанаар шинжлэн судлаагүй баримтыг үндэслэл болгосон зэрэг алдаанууд байсныг тогтоож, анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хүчингүй болгон хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр анхан шатны шүүхэд буцаахаар шийдвэрлэсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хэд хэдэн хүн бүлэглэн хулгайн гэмт хэрэг үйлдсэн, түүний дотор тусгайлан хамгаалсан газарт нэвтэрч хулгайлах, олон тооны малыг хулгайлах гэмт хэргүүд үйлдсэн байдалтай холбоотой хэрэг. АНХАН ШАТ: Шүүгдэгчдийг гэм буруутайд тооцон Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн холбогдох зүйл, хэсэг, заалтуудаар ял шийтгэл оногдуулсан. Хөдлөх эд хөрөнгө болох автомашиныг хураан авч, хохирлыг барагдуулах, учирсан хохирлыг төлж барагдуулахыг даалгасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Шүүгдэгч болон түүний өмгөөлөгч нар анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг эс зөвшөөрч, ял хөнгөрүүлэхийг хүссэн давж заалдах гомдол гаргасан. Гомдолд гэм буруугаа ухамсарлаж, хохирлоо төлж байгаа, гэр бүлийн байдал зэргийг дурдаж ялыг хөнгөлөхийг хүссэн. Прокурор анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээхийг санал болгосон. ҮНДЭСЛЭЛ: Анхан шатны шүүх хэргийг хянан шийдвэрлэхдээ мөрдөн шалгах ажиллагаа, прокурорын хяналтын шатанд хэлбэр төдий шалгасан, оролцогчдын эрхийг хязгаарласан, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийг ноцтой зөрчсөн, хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн байдал тогтоогдсон тул анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг бүхэлд нь хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр шийдвэрлэсэн.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Шүүгдэгч С.Л, Л.В, Г.Г, З.С нар нь бүлэглэж бусдын мал болон эд хөрөнгийг хулгайлсан. Тухайлбал, 2018-2021 оны хооронд Төв, Архангай аймгийн нутгаас нийт 6 үхэр, 1 гүү, 1 мотоцикль хулгайлж, хохирогчдод нийт 9,075,000 төгрөгийн хохирол учруулсан. - **Нэхэмжлэгч**: Хохирогч Г.Ч, П.Л, Л.Б нар нь учирсан хохирлоо нэхэмжилсэн. - **Хариуцагч**: Шүүгдэгч С.Л, Л.В, Г.Г, З.С нар нь гэмт хэрэг үйлдсэнээ хүлээн зөвшөөрч, өмгөөлөгч нь С.Л-ийн хэргийн хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан, З.С-ийн ялыг хөнгөрүүлэхийг хүссэн. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2023-09-25, **Дугаар**: 216 - **Шийдвэр**: С.Л, Л.В, Г.Г, З.С нарыг гэм буруутайд тооцож, С.Л, Л.В, Г.Г, З.С нарт 1 жил, З.С-д нэмж 6 сарын зорчих эрхийг хязгаарлах ял оногдуулж, нийт 1 жил 6 сарын ялтайгаар тогтоосон. Мөн хохирол барагдуулах шийдвэр гаргасан. - **Үндэслэл**: Эрүүгийн хуулийн 1.8, 2.2.3, 3.7.1, 17.12.1, 17.1.1, 6.8.1, 6.8.2.3, 5.5.1, Иргэний хуулийн 497.1. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2023-11-28, **Дугаар**: 36 - **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч А.Содхүү - **Гомдлолын шалтгаан**: С.Л-ийн хэргийн хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан, З.С-ийн ялыг хөнгөрүүлэх, хохирлын тооцоог зөвтгөх. - **Шийдвэр**: Шийтгэх тогтоолын зарим ялын хугацаа болон хохирлын хэмжээг өөрчилж, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн. - **Үндэслэл**: Хохирлын тооцоог зөвтгөж, С.Л-д оногдуулсан ялыг 6 сар болгон өөрчилсөн. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2024-01-25, **Дугаар**: 210/МА2024/00085 - **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч А.Содхүү - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч, С.Л-ийн хэргийн хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан тул ялаас чөлөөлөх, З.С-д оногдуулсан ялыг хөнгөрүүлэхийг хүссэн. - **Шийдвэр**: Л.В-д холбогдох бүх заалтыг хүчингүй болгож, зүйлчлэлийг зөвтгүүлэхээр, З.С, Г.Г нарын зорчих эрхийг хязгаарлах бүсийг өөрчилж, П.Л-д төлөх хохирлын хэмжээг өөрчилсөн. Бусад заалтыг хэвээр үлдээж, өмгөөлөгчийн гомдлыг хэрэгсэхгүй болгосон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Хоёр шатны шүүх С.Л, Г.Г, З.С нар гэмт хэрэг үйлдсэн болохыг нотлох баримтуудаар тогтоосон нь хэргийн бодит байдалтай нийцсэн. - Мал хулгайлах гэмт хэрэг үйлдэгдсэн цаг хугацаанд хүчин төгөлдөр үйлчилж байсан Эрүүгийн хуулийн 1.8.1, 3.7.1, 17.12.1-т зааснаар зүйлчилсэн нь хуульд нийцсэн. - Л.В нь нийт 7 бод хулгайлсан бөгөөд гэмт хэргийн сүүлийн үйлдэл хийгдсэн үед хүчин төгөлдөр үйлчилж байсан Эрүүгийн хуулийн 17.12.2.1-ээр нэгтгэн зүйлчлэх ёстой байсныг хоёр шатны шүүх буруу хэрэглэсэн тул түүнд холбогдох заалтыг хүчингүй болгож, зүйлчлэлийг зөвтгүүлэхээр шийдвэрлэсэн. - С.Л-ийн хувьд 2018 оны 11 дүгээр сарын 10-нд гэмт хэрэг үйлдэж, 2019 оны 03 дугаар сарын 21-нд яллагдагчаар татсан тул Эрүүгийн хуулийн 1.10.1.2-т заасан хөөн хэлэлцэх хугацаа дуусаагүй гэж үзсэн. - З.С-д Эрүүгийн хуулийн 6.5.1, 6.5.3-т заасан хөнгөрүүлэх нөхцөл байдал тогтоогдоогүй тул ялыг хөнгөрүүлэх үндэслэлгүй гэж үзсэн. - Зорчих эрхийг хязгаарлах ялын зорилго, мөн чанарт нийцүүлэн Г.Г, З.С нарын зорчих эрхийг хязгаарлах бүсийг Улаанбаатар хот биш, Сонгинохайрхан дүүргийн нутаг дэвсгэрээр тогтоох нь зүйтэй гэж үзсэн. - Хохирогч П.Л-д төлөх хохирлын хэмжээг давж заалдах шатны шүүх буруу тооцсон тул З.С-гаас 1,692,500 төгрөг гаргуулахаар өөрчилсөн.