Тогтоол №3326·Эрүү · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Ц.Т нь согтуурсан үедээ эхнэр Д.З-ийг зодож биед нь хөнгөн хохирол санаатай учруулсан. Ц.Т нь өмнө нь 2021 оны 11 дүгээр сарын 12-ны өдрийн шийтгэх тогтоолоор 1 жилийн хугацаагаар тэнсэж, албадлагын арга хэмжээ авагдсан байсан.
- **Нэхэмжлэгч**: Улсын яллагч Ц.Т-ийг тэнссэн хугацаанд санаатай гэмт хэрэг үйлдсэн тул Эрүүгийн хуулийн 6.8, 6.9 дүгээр зүйлийг хэрэглэх санал гаргасан.
- **Хариуцагч**: Ц.Т нь гэмт хэрэг үйлдсэн.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2022-05-09, **Дугаар**: 48
- **Шийдвэр**: Шүүгдэгч Ц.Т-ийг гэр бүлийн хүчирхийллээр хүний эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол санаатай учруулсан гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, 250 цаг нийтэд тустай ажил хийлгэх ял шийтгэсэн.
- **Үндэслэл**: Эрүүгийн хуулийн 11.6 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэг. Анхан шатны шүүх өмнөх шийтгэх тогтоол хүчин төгөлдөр болоогүй тул ялуудыг нэмж нэгтгээгүй.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2022-07-20, **Дугаар**: 34
- **Гомдлол гаргагч**: Прокурор
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх Эрүүгийн хуулийг буруу хэрэглэсэн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээсэн.
- **Үндэслэл**: Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуульд орсон нэмэлт, өөрчлөлтөөр давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг прокурорт буцаах эрх хэмжээгүй болсон.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2023-03-10, **Дугаар**: -
- **Гомдлол гаргагч**: Өмнөговь аймгийн прокурорын газрын ерөнхий прокурор Н.Ганбат
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүх хуулийг илт буруу хэрэглэсний улмаас хүний эрх ноцтой зөрчигдсөн тул шинээр илэрсэн нөхцөл байдлын улмаас шийдвэрүүдийг хянуулах.
- **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрүүдийг шинээр илэрсэн нөхцөл байдлын улмаас дахин хянуулах тухай прокурорын дүгнэлтийг хүлээн авахаас татгалзсан.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 41.1.1.4-т заасан "хуулийг илт буруу хэрэглэсэн шүүхийн шийдвэрийн улмаас хүний эрх ноцтой зөрчигдсөн" нөхцөл байдал тогтоогдвол шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгохоор хуульчилсан.
- "Хуулийг илт буруу хэрэглэсэн" гэдэгт шүүх хуулийн илэрхий, тодорхой зүйл, хэсэг, заалтыг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн, эсхүл хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй, хэрэглэх ёсгүй хуулийг хэрэглэсэн тохиолдлыг ойлгоно.
- "Хүний эрх ноцтой зөрчигдсөн" гэдэгт хэргийн оролцогчийн хуулиар олгогдсон эрхийг хассан, хязгаарласан, гэмт хэргийн улмаас учирсан хохирлоо нөхөн төлүүлэх боломжгүй болгосон зэрэг үр дагаварт хүргэсэн зөрчлүүд хамаарна.
- Анхан шатны шүүх Эрүүгийн хуулийн 7.1.5-д заасан "тэнссэн хугацаанд санаатай гэмт хэрэг үйлдсэн бол шүүх тэнссэн шийдвэрийг хүчингүй болгож, Эрүүгийн хуулийн 6.8, 6.9 дүгээр зүйлд заасан журмаар ял оногдуулна" гэсэн заалтыг хэрэглээгүй нь хуулийг илт буруу хэрэглэсэн алдаа мөн.
- Гэвч энэхүү алдаа нь тухайн хэргийн оролцогчийн эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг хөндөөгүй тул "хүний эрх ноцтой зөрчигдсөн" нөхцөл байдал тогтоогдоогүй.
- Ц.Т-д холбогдох Ханбогд сум дахь сум дундын шүүхийн 2021 оны 11 дүгээр сарын 12-ны өдрийн 129 дүгээр шийтгэх тогтоолоор тэнссэн шийдвэрийг Эрүүгийн хуулийн 7.1.5-д заасан үндэслэлээр хүчингүй болгож, ял оногдуулах, хэд хэдэн тогтоолоор ял нэгтгүүлэх талаар прокурор дүгнэлт бичиж, шүүхээр шийдвэрлүүлэх боломжтой.
- Иймд прокурорын дүгнэлтийг хүлээн авахаас татгалзсан нь Эрүүгийн хуулийн 7.1 дүгээр зүйлд зааснаар тэнссэн шийдвэрийг хүчингүй болгож, ял оногдуулах журмыг хэрэгжүүлэхэд саад болохгүй.
ХуульTech