Өмнөговь аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Г.Б нь нийтийн албанд ажиллаж байхдаа хууль ёсны орлогоос гадуур, өөрийн болон хамаарал бүхий этгээдүүдийн дансаар дамжуулан нийт 854,141,219.58 төгрөгийн орлого олж, үндэслэлгүйгээр хөрөнгөжсөн гэх хэрэгт холбогдсон.
• Нэхэмжлэгч: Нийслэлийн Прокурорын газар Г.Б-ийг Эрүүгийн хуулийн 22.10.1-д заасан "Үндэслэлгүйгээр хөрөнгөжих" гэмт хэрэгт буруутгасан.
• Хариуцагч: Г.Б болон түүний өмгөөлөгч нь прокурорын яллах дүгнэлтийг эсэргүүцэж, өөрийн орлогын эх үүсвэрийг хууль ёсны гэж тайлбарласан.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2021-11-10, Дугаар: 2021/ШЦТ/116
• Шийдвэр: Шүүгдэгч Г.Б-ийг цагаатгаж, түүнд холбогдох хэргийг хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Прокурорыг хэргийн бодит байдлыг хангалттай тогтоогоогүй, шүүгдэгчийн гэм буруутай нь нотлох баримтаар нотлогдохгүй байна гэж үзсэн. Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 1.15.2, 34.19.1.1-д заасан.

⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР

• Өдөр: 2021-12-20, Дугаар: 2021/МА2025/00XXX
• Гомдлол гаргагч: Прокурор Б.Ганбулган
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн, нотлох баримтыг үнэлэлгүй орхигдуулсан, хэргийн бодит байдалд нийцээгүй дүгнэлт хийсэн.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн 2021/ШЦТ/116 дугаар цагаатгах тогтоолыг хэвээр үлдээж, прокурорын эсэргүүцлийг хэрэгсэхгүй болгосон.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Давж заалдах шатны шүүх нь хэргийн бүх ажиллагааг хянахад Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 16.2-т заасан нотолбол зохих байдлуудыг хангалттай шалгаж тодруулаагүй, мөрдөн шалгах ажиллагааны үед болон шүүхээр хэрэг хянан шийдвэрлэх явцад хэргийн оролцогчийн хуулиар хамгаалагдсан эрхийг хасаж, хязгаарласан нь шүүхийн шийдвэрт нөлөөлсөн гэх зөрчлүүд тогтоогдоогүй.
• Анхан шатны шүүхийн шийдвэр нь Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 36.2.3-т заасан шаардлагыг хангасан байна.
• Анхан шатны шүүх шүүгдэгч Г.Б-ийг гэмт хэргийг үйлдсэн болох нь нотлогдоогүй үндэслэлээр цагаатгаж шийдвэрлэсэн нь хэргийн бодит байдалд нийцсэн, Эрүүгийн хуулийг зөв хэрэглэсэн, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийг зөрчөөгүй гэж давж заалдах шатны шүүх дүгнэсэн.
• Прокурор нь Г.Б холбогдох хэрэгт мөрдөн шалгах ажиллагааг явуулж 3 удаа яллах дүгнэлт үйлдэж, мөрдөн байцаалтын ажиллагаа явуулсан боловч Г.Б-ийн тайлбарыг үгүйсгэж, түүнийг нэр бүхий этгээдүүдийн харилцах дансаар дамжуулан их хэмжээний орлого олсон, уг орлого нь түүний эзэмшил, ашиглалт, өмчлөлд байж, хөрөнгөө нэмэгдүүлсэн гэх үйл баримтыг прокурор нотолж чадаагүй.
• Прокурор нь Г.Б-ийн гэм буруутай болохыг нотлох зорилгоор хуулийн этгээд болох компаниудын дэлгэрэнгүй бүртгэл, үйл ажиллагааны мэдээлэл, тээврийн хэрэгслийн лавлагаа болон гэрч нарын мэдүүлгийг шүүх хуралдаанд шинжлэн судлуулсан боловч яллах үндэслэл болгосон нотлох баримтдаа тулгуурлалгүйгээр "шүүгдэгч өөрөө орлогоо нотлох үүрэгтэй" гэсэн агуулгаар тайлбар, дүгнэлт гаргасан нь Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 16.15.2, 34.7.2-т заасан яллах үүргээ зөрчсөн гэж үзсэн.
• Прокурор нь анхан шатны шүүх хуралдаанд мөрдөн байцаалтын явцад мэдүүлэг өгсөн гэрч, шинжээч нарыг оролцуулах, хэрэгт ач холбогдол бүхий нотлох баримтад авагдсан мэдээлэл өөрчлөгдсөн тохиолдолд холбогдох баримт сэлтийг гаргаж өгөх, шалгуулах зэргээр хүсэлт, саналыг шүүхэд гаргаж байгаагүй.
• Яллах дүгнэлтэд дурдагдсан БНХАУ-ын иргэдийн мэдүүлгийн тэмдэглэлд он, сар, өдрийг зассан, орчуулагч оролцуулаагүй, мэдүүлгийг хэрхэн уншиж танилцуулсан нь тодорхойгүй бичигдсэн зэрэг нь нотлох баримтын шаардлага хангаагүй.
• Г.Б-ийн холбогдсон хэрэгт хамтран оролцсон хэлбэрээр шалгагдсан яллагдагч нарт холбогдох хэргийг хэрэгсэхгүй болгосон нь Г.Б-ийн үйлдсэн гэх хэрэгт хамтран оролцогчоор шалгуулж байсан, түүний хамаарал бүхий этгээдүүдийн хөрөнгийг нотлон тогтоосон гэж үзэх үндэслэл болно.
• Прокурор нь Г.Б-ийг яллагдагчаар татах тогтоолд заасан "бусдын харилцах дансанд байгаа мөнгөн хөрөнгийг захиран зарцуулах эрх бий болсон" гэх дүгнэлтийн үндэслэл үгүйсгэгдэж байна гэж үзсэн.