Тогтоол №10571

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Б.Б, У.Ц нар нь бүлэглэн 2017 оны 12 дугаар сарын 06-ны өдөр Баянзүрх дүүргийн 14 дүгээр хорооны нутаг дэвсгэрт иргэн Э.Эгийн “Iphone 6” загварын гар утсыг дээрэмдсэн. - **Нэхэмжлэгч**: Прокурор, Б.Б, У.Ц нарын үйлдлийг Эрүүгийн хуулийн 17.2.2-т зааснаар зүйлчилсэн. - **Хариуцагч**: Б.Б, У.Ц нар, гар утас дээрэмдсэн гэмт хэрэгт холбогдсон. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2018-07-10, **Дугаар**: 1009 - **Шийдвэр**: Б.Б, У.Ц нарыг бусдын эд хөрөнгийг хүч хэрэглэж дээрэмдсэн гэм буруутайд тооцож, тус бүр 1 жилийн хугацаагаар нээлттэй хорих ялаар шийтгэсэн. - **Үндэслэл**: Эрүүгийн хуулийн 3.7.1, 6.7.1.3, 17.2.2, 5.6.4. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2018-08-20, **Дугаар**: 210/МА2025/00XXX (Давж заалдах шүүх дугаар өгөөгүй тул жишээ дугаар ашиглав) - **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгч Б.Б, түүний өмгөөлөгч Д.Рэнцэнбямба, шүүгдэгч У.Ц, түүний өмгөөлөгч Ю.Сэвлэгмаа. - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг эс зөвшөөрч, ялыг хөнгөрүүлэх эсхүл тэнсэх боломжтой байсан гэж үзсэн. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн 2018 оны 7 дугаар сарын 10-ны өдрийн 1009 дүгээр шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээж, давж заалдах гомдлуудыг хэрэгсэхгүй болгосон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Давж заалдах шатны шүүх хэргийн бүх ажиллагаа, шийдвэрийг бүхэлд нь хянасан. - Шүүгдэгч Б.Б, У.Ц нар бүлэглэн дээрэмдсэн гэмт хэрэг үйлдсэн болох нь хохирогч, гэрч нарын мэдүүлэг, хэргийн газрын үзлэг, эд зүйл хураан авсан тэмдэглэл зэрэг нотлох баримтуудаар тогтоогдсон. - Эдгээр нотлох баримтуудыг хуульд заасан үндэслэл, журмын дагуу цуглуулж, бэхжүүлсэн, шүүхээс үнэлж дүгнэх боломжтой, хоорондоо зөрүүгүй байна. - Мөрдөн байцаалт болон шүүхээс хэрэг хянан шийдвэрлэх явцад оролцогчийн хуулиар хамгаалагдсан эрхийг хассан, хязгаарласан, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуульд заасан шаардлагыг зөрчсөн ноцтой зөрчил тогтоогдоогүй. - Анхан шатны шүүх хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглэж, Эрүүгийн хуулийн 17.2.2-г зөв тайлбарлаж, шүүгдэгч нарыг гэмт хэрэг үйлдсэн хэмээн дүгнэсэн нь үндэслэлтэй. - Шүүгдэгч, өмгөөлөгч нарын ялыг хөнгөрүүлэх эсхүл тэнсэх тухай гомдлыг хүлээн авах боломжгүй. - Эрүүгийн хуулийн 8.6.1-д заасан заалт нь шүүхэд эрх олгосон боловч заавал хэрэгжүүлэх үүрэг биш юм. - Эрүүгийн хуулийн 8.1.5-д заасан “хорин нэгэн насанд хүрээгүй хүн” гэдэгт онцгойлон авч үзэх нөхцөл байдал хамаарах бөгөөд шүүгдэгч Б.Б, У.Ц нарт дээрх хуулийн зохицуулалт хамаарах үндэслэлгүй. - Анхан шатны шүүхээс шүүгдэгч нарт оногдуулсан ял шийтгэл нь тухайн гэмт хэрэгт оногдуулахаар заасан ялын төрөл, хэмжээ, тэдгээрийн хувийн байдал, гэмт хэрэг үйлдсэн нөхцөл байдал, учирсан хохирол, хор уршгийн шинж чанарт тохирсон. - Анхан шатны шүүх шийтгэх тогтоолдоо "шүүгдэгч Б.Б, У.Ц нар нь гэмт хэрэг үйлдсэн болох нь гэрч, хохирогч нарын мэдүүлгээр тогтоогдож байна" гэж хэт ерөнхий дүгнэсэн нь Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 36.2.3-т заасан шаардлагыг хангаагүй тул цаашид тодорхой заахыг анхааруулсан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хоёр хүн бүлэглэн дээрэм хийж, хохирогчдын биед хөнгөн хохирол учруулсан хэргийг анхан шатны шүүх хэлэлцэн шийтгэсэн. АНХАН ШАТ: Хэргийн шүүгдэгч Ж.Б-ыг дээрэмдсэн болон хөнгөн хохирол учруулсан хэргээр, Г.Б-ыг дээрэмдсэн хэргээр тус тус гэм буруутайд тооцож ял шийтгэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Шүүгдэгч нар анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолд давж заалдж, өмгөөлөгч нар нь хэргийг хянахад нотлох баримтын зөрчил, хэргийг нэгтгэн шийдвэрлээгүй зэрэг үндэслэлээр гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх хэргийн баримт, оролцогчдын мэдүүлгийг нягтлан шалгаж, анхан шатны шүүхийн дүгнэлт нь хэргийн жинхэнэ байдалд нийцсэн, Эрүүгийн хуулийг зөв хэрэглэсэн, эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг зөрчөөгүй гэж үзэн шүүгдэгч нарын гомдлыг хэрэгсэхгүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Бусдын эд хөрөнгийг хүч хэрэглэн дээрэмдэх, бусдын эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол учруулах гэмт хэрэгт холбогдсон этгээдүүдийн хэргийг давж заалдах шатны шүүхэд хянан хэлэлцсэн. АНХАН ШАТ: Хоёр этгээдийг бусдын эд хөрөнгийг хүч хэрэглэн дээрэмдэх, эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол учруулах гэмт хэрэгт гэм буруутайд тооцож, хорих ял болон торгох ял оногдуулсан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Гэм буруутайд тооцох, ял оногдуулахдаа насны онцлог, гэмтлийн зэргийг бүрэн хангалттай тогтоогоогүй, мөн хэргийн бодит байдал, хохиролд эргэлзээтэй үндэслэлээр анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг өөрчлөх, хүмүүжлийн чанартай албадлагын арга хэмжээ хэрэглэх хүсэлт гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Шүүгдэгч нарын гэм бурууг тогтоохдоо нотлох баримтууд хангалттай байсан, шүүхийн шатанд оролцогчдын эрхийг зөрчсөн зүйлгүй, ял оногдуулахдаа Эрүүгийн хуулийн холбогдох зүйл заалтуудыг зөрчөөгүй, шударга ёсны зарчимд нийцсэн гэж үзсэн. Хохирогчтой холбоотой гомдлуудыг хэрэгсэхгүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээсэн.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Ц.Б, Ц.У нар бүлэглэж, согтууруулах ундаа хэрэглэсэн үедээ "Мустанг" баарны гадна иргэн О.Гийн мөнгөн болон монетон гинжийг хүч хэрэглэхгүйгээр хууль бусаар авахаар довтолж, 351,800 төгрөгийн хохирол учруулсан. - **Нэхэмжлэгч**: Прокурор Ц.Б, Ц.У нарыг Эрүүгийн хуулийн 17.2.2-т зааснаар яллах дүгнэлт үйлдсэн. - **Хариуцагч**: Ц.Б, Ц.У нар гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрч, хохирлыг барагдуулсан тул ялыг хөнгөрүүлэхийг хүссэн. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2019-04-29, **Дугаар**: 2019/ШЦТ/471 - **Шийдвэр**: Шүүгдэгч Ц.У-г 3 жил, Ц.Б-г 2 жилийн хугацаагаар нээлттэй хорих байгууллагад хорих ял шийтгэж, Ц.У-гийн өмнөх ялыг нэгтгэн, нийт 3 жил 1 сарын хорих ялыг тогтоосон. - **Үндэслэл**: Ц.Б, Ц.У нар нь Эрүүгийн хуулийн 17.2.2-т заасан бусдын эд хөрөнгийг дээрэмдэх гэмт хэргийг бүлэглэж үйлдсэн нь тогтоогдсон. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2019-07-09, **Дугаар**: 2019/ДШМ/699 - **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгч Ц.У, түүний өмгөөлөгч А.Буяндэлгэр, шүүгдэгч Ц.Бгийн өмгөөлөгч С.Ганбат - **Гомдлолын шалтгаан**: Эрүүгийн хуулийн 6.7.1.3-т заасныг үндэслэн хорих ялыг хөнгөрүүлэх. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээсэн. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Хэргийн бүх ажиллагааг хянахад Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 16.2 дугаар зүйлд заасан нотолбол зохих байдлууд хангалттай шалгагдсан, нэмж шалгах зүйлгүй. - Хохирогч, гэрчийн мэдүүлэг, шүүгдэгч нарын хэргээ хүлээн мэдүүлсэн мэдүүлэг, хөрөнгийн үнэлгээний тайлан зэрэг нотлох баримтуудаар Ц.Б, Ц.У нар дээрх гэмт хэргийг үйлдсэн нь тогтоогдсон. - Анхан шатны шүүх Ц.Б, Ц.У нарыг Эрүүгийн хуулийн 17.2.2-т заасан гэмт хэргийг үйлдсэн гэж дүгнэсэн нь хэргийн бодит байдалтай нийцсэн. - Эрүүгийн хуулийн 6.7.1-т заасан “хорих ялыг хөнгөрүүлж, ялаас чөлөөлж, албадлагын арга хэмжээ хэрэглэж болно” гэсэн нь шүүхэд эрх олгосон заалт бөгөөд заавал хэрэгжүүлэхээр үүрэг болгосон заалт биш. - Шүүгдэгч Ц.У-г ганц бие эцэг гэж үзэх боломжгүй, учир нь түүний мэдүүлэг болон бусад баримтаар тэрээр эцэг, эх, ах, дүү, эхнэр, хүүхдийн хамт ам бүл 7-уулаа амьдардаг нь тогтоогдсон. - Анхан шатны шүүх ял оногдуулахдаа Эрүүгийн хуулийн 1.3-т заасан шударга ёсны зарчимд нийцүүлэн, хэрэгт тохирсон хуулийг зөв тайлбарлан хэрэглэсэн. - Ц.У-гийн өмнөх ялыг нэгтгэн тогтоосон нь Эрүүгийн хуулийн 6.9.1, 6.9.2-т заасныг зөрчөөгүй.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хоёр этгээд бүлэглэн дээрэм хийж, бие махбодийн хохирол учруулсан хэрэг. АНХАН ШАТ: Хоёр этгээдийг дээрэмдсэн, бие махбодийн хохирол учруулсан гэмт хэрэгт буруутгаж, хорих ял оногдуулсан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Шүүгдэгч нар анхан шатны шийдвэрийг эс зөвшөөрч гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Шүүх хэргийг бүхэлд нь хянаж, хохирогчийн мэдүүлэг, шинжээчийн дүгнэлт, эд мөрийн баримтаар гэм бурууг нотолсон. Гэмт хэргийн шинж, хуулийн зүйл ангийг зөв хэрэглэсэн байна. Өмнөх ялтай давхцуулан ял тооцсон нь хуульд нийцсэн.