Тогтоол №57609

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Албан тушаалтан нь албаны эрх мэдлээ урвуулан ашиглаж, төсвийн хөрөнгийг зориулалтын бусаар зарцуулсан, хөрөнгө завшсан гэмт хэрэгт холбогджээ. АНХАН ШАТ: Албан тушаалтан нь албаны эрх мэдлээ урвуулан ашиглаж, төрд 2,277,370 төгрөгийн хохирол учруулсан гэм буруутайд тооцож, нийтийн албанд томилогдох эрхийг 2 жилийн хугацаагаар хасч, 1 жилийн хугацаагаар тэнсэж, хяналт тавихээр шийдвэрлэв. ҮНДЭСЛЭЛ: Шүүгдэгч нь "Илрүүлэлт-2019" арга хэмжээний хөрөнгийг зориулалтын бусаар зарцуулж, өөртөө завшсан нь тогтоогдсон. Гэм буруутайд тооцож, ял хөнгөрүүлэх нөхцлүүдийг харгалзан шийтгэл оногдуулсан.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Шүүгдэгч Б.******* нь аймгийн даргын үүргийг түр орлон гүйцэтгэгчээр ажиллаж байхдаа албан үүрэг, бүрэн эрхээ урвуулан ашиглаж, байгууллагын засварын ажилд төсөвлөгдсөн 20,189,000 төгрөгийн хөрөнгөөс нийт 7,419,620 төгрөгийг "т " ХХК руу шилжүүлэн өөртөө давуу байдал бий болгож, байгууллагад хохирол учруулсан гэмт хэрэгт холбогдсон. - **Нэхэмжлэгч**: Тухайн байгууллага нь Б.*******ээс нэхэмжлэх хохиролгүй, хэргийг хэрэгсэхгүй болгохыг хүссэн. - **Хариуцагч**: Б.******* нь ямар нэгэн хууль зөрчсөн үйлдэл гаргаагүй, нэлээд хэмжээний мөнгийг гэрээгээр компанид шилжүүлж, үлдсэн мөнгөөр бараа материал авсан тул хохирол учруулаагүй гэж мэдүүлсэн. ### 📌 НОТЛОХ БАРИМТУУД - Хохирогчийн хууль ёсны төлөөлөгч К.ын мэдүүлэг: Б.******* нь засварын ажилд зориулсан 20,000,000 төгрөгөөр тендер сонгон шалгаруулалт зарлах ёстой байсан боловч "т " ХХК-руу 7,419,620 төгрөгийг шилжүүлж, хууль бус үйлдэл хийсэн. - Гэрч Б.ийн мэдүүлэг: "т " ХХК-ны данс руу шилжсэн мөнгийг тухайн үед дарга Б.*******т бэлнээр гаргаж өгсөн. - Гэрч О.гийн мэдүүлэг: "т " ХХК руу нийт 7,416,000 төгрөгийг барилгын засварт зориулан шилжүүлсэн. - Гэрч ийн мэдүүлэг: Няраваар ажиллах хугацаандаа 7,419,620 төгрөгийн бараа материал орлогод бүртгэж аваагүй. - Гэрч ийн мэдүүлэг: Б.******* гэх хүнтэй " " ХХК-ны гэрээнд гарын үсэг зурсан. ### 🏛️ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2021-03-15, **Дугаар**: 178/2020/00XXX/Э/ Шүүгдэгч Б.*******ийг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 22.1 дүгээр зүйлийн 1-д заасан "Нийтийн албан тушаалтан албан үүрэг, бүрэн эрх, албан тушаалын байдлаа урвуулан ашиглаж өөртөө давуу байдал бий болгосон" гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцсон. Нийтийн албанд томилогдох эрхийг 2 жилийн хугацаагаар хасаж, 5,400,000 төгрөгөөр торгох ял оногдуулсан. Торгох ялыг нэг жилийн хугацаанд хэсэгчлэн төлүүлэхээр тогтоосон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Авлигын эсрэг хуулийн 3.1.4-т заасан "албан тушаалын эрх мэдлээ урвуулан ашиглах", "давуу байдал" гэсэн тодорхойлолтууд хэрэгт хамаарна. - Шүүгдэгч Б.******* нь аймгийн даргаар ажиллахдаа ажлын байрны тодорхойлолтын 3.3-т заасан үүргээ зөрчсөн. - Төрийн болон орон нутгийн өмчийн хөрөнгөөр бараа, ажил, үйлчилгээ худалдан авах тухай хуулийн 8, 34.2, 34.3 дугаар зүйлүүдийг зөрчиж, шууд гэрээ байгуулах нөхцөл, шаардлагыг хангаагүй нь тогтоогдсон. - Шүүгдэгч нь 2019 оны төсөвт тусгагдсан эд хогшил, урсгал засварын зардалд зориулагдсан 20,189,000 төгрөгөөс 7,419,620 төгрөгийг "т " ХХК-ны данс руу шилжүүлэн өөртөө давуу байдал бий болгосон нь хэргийн үйл баримтаар тогтоогдсон. - Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 22.1 дүгээр зүйлд заасан гэмт хэрэг нь хэлбэрийн бүрэлдэхүүнтэй тул хохирол арилсан эсэхээс үл хамааран эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэх үндэслэлтэй. - Шүүгдэгчийн хувийн байдал, өмнө нь ял шийтгүүлж байгаагүй зэргийг харгалзан торгох ял оногдуулсан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нийтийн албан тушаалтан албан тушаалаа урвуулан ашиглаж, төсвийн хөрөнгийг хувьдаа завшсан хэрэг. АНХАН ШАТ: Шүүгдэгч нар гэм буруугаа хүлээн зөвшөвшиж, учирсан хохирлыг барагдуулсан. ҮНДЭСЛЭЛ: Хяналтын шатны шүүхээс нотлох баримтуудаар гэм бурууг тогтоож, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 22.1 дүгээр зүйлийн 1-т заасан гэмт хэргийг үйлдсэнд тооцсон. Шүүгдэгч нарт нийтийн албанд томилогдох эрхийг 2 жил хасч, 5.400.000 төгрөгөөр торгох ял оногдуулж, торгох ялыг 1 жилийн хугацаанд хэсэгчлэн төлөхийг зөвшөөрсөн.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: С.Д нь "Эрдэнэт үйлдвэр" ТӨҮГ-ын Технологийн сургуулийн захирлаар ажиллаж байхдаа албан тушаалаа урвуулан ашиглаж, тендер сонгон шалгаруулалтгүйгээр гурван компаниас нийт 103 сая гаруй төгрөгийн бараа, тоног төхөөрөмж худалдан авч, бусдад давуу байдал олгосон. - **Нэхэмжлэгч**: Орхон аймгийн Прокурорын газар С.Д-ыг Эрүүгийн хуулийн 22.1.1-т заасан гэмт хэрэгт яллах дүгнэлт үйлджээ. - **Хариуцагч**: С.Д нь "Эрдэнэт үйлдвэр" ТӨҮГ-ын Технологийн сургуулийн захирал. ### 📌 НОТЛОХ БАРИМТУУД - С.Д нь 2017 оны 9-р сард "Эрдэнэт үйлдвэр"-ийн ерөнхий захирлын А/583 дугаар тушаалаар 105,096,000 төгрөгийн худалдан авалтын төсвийг шийдвэрлүүлсэн. - С.Д нь санхүү эрхэлсэн захирал Ж.Э-д нөлөөлж, худалдан авалтын хэлтсийн менежерүүдэд үүрэг өгч, худалдан авалтыг 10 сая төгрөгт багтаан хэсэгчлэх аргаар зохион байгуулахыг шийдвэрлүүлсэн. - С.Д нь худалдан авалтыг өөрөө удирдан зохион байгуулж, "Эй Си И Икс" ХХК-аас 20,249,600 төгрөгийн бараа, "ТННХ" ХХК-аас 25,597,000 төгрөгийн сүлжээний тоног төхөөрөмж, "Амжилтын нар" ХХК-аас 57,213,672 төгрөгийн тавилга эд хогшил худалдан авсан. ### 🏛️ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2020-01-20, **Дугаар**: 210/МА2025/00008 - Шүүгдэгч С.Д-г Эрүүгийн хуулийн 22.1.1-т заасан нийтийн албан тушаалтан албан эрх мэдэл, албан тушаалын байдлаа урвуулан ашиглаж бусдад давуу байдал бий болгосон гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцсон. - С.Д-г нийтийн албанд ажиллах эрхийг 2 жилийн хугацаагаар хасч, 5,400,000 төгрөгөөр торгох ял шийтгэсэн. - Торгох ялыг 2 жил 3 сарын хугацаанд сар бүр 200,000 төгрөгөөр хэсэгчлэн төлүүлэхээр тогтоосон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - С.Д нь Төрийн болон орон нутгийн өмчөөр ажил гүйцэтгэх, бараа бүтээгдэхүүн худалдан авах үйл ажиллагааг зохицуулах тухай хууль тогтоомж, аж ахуйн нэгжид дагаж мөрдөх дүрэм, журмыг санаатайгаар зөрчсөн. - Худалдан авах ажиллагааг нээлттэй, шударга байх үндсэн зарчим болон худалдан авалтыг зохицуулсан заалтуудыг зөрчсөн үйлдэл тогтоогдсон. - С.Д нь эрх мэдлээ хэтрүүлэн, хийх ёсгүй үйлдлийг хийж, дээрх гурван аж ахуйн нэгжид давуу байдал бий болгосон нь тогтоогдсон. - Хэдийгээр өөртөө ашиг олох санаа сэдэл тогтоогдоогүй ч хууль зөрчсөн санаатай үйлдлээр эрх мэдлээ хэтрүүлэн бусдад давуу байдал бий болгосон. - С.Д нь гэмт хэрэг үйлдэх үедээ Авлигын эсрэг хуулийн 4.1.3-т заасан төрийн өмчийн оролцоотой хуулийн этгээдийн удирдах албан тушаалтанд хамаарч байсан. - Гэмт хэргийн улмаас бодит хохирол учирсан нь тогтоогдоогүй боловч төрийн үйл ажиллагааны хэвийн байдал алдагдаж, нийтийн эрх ашигт хор хохиролтой нөхцөл байдал үүссэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Албан тушаалаа урвуулан ашиглаж, орон нутгийн хөгжлийн сангийн хөрөнгийг зориудаар буруу зарцуулсан хэрэг. АНХАН ШАТ: Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 22.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар шүүгдэгч нарыг нийтийн албанд томилогдох эрхийг 2 жилийн хугацаагаар хасаж, торгох ял оногдуулав. ҮНДЭСЛЭЛ: Шүүгдэгч нар албан тушаалаа урвуулан ашиглаж, нийтийн хөрөнгийг хувийн ашиг сонирхлын төлөө зориудаар зарцуулсан нь нотлогдсон. Гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрч, учруулсан хохирлыг төлсөн боловч албан тушаалаа урвуулан ашигласан нь Эрүүгийн хуулиар шийтгэх үндэслэл болсон.