Хүн алах эрүүгийн хэргийн шүүх хуралдааны явцад хохирогчийн хууль ёсны төлөөлөгч Б-ээс “улсын яллагчтай харилцах” хүсэлт гаргасныг шүүх хуралдааныг даргалагч шүүгч зөвшөөрч, боломжийг хангасан. Харин шүүгдэгчийн өмгөөлөгч эсэргүүцэж, улмаар мэтгэлцэх болон хэргийн бодит байдлыг тогтоох зарчмыг ноцтой зөрчсөн үйлдэл гэж гомдол гаргажээ. Зөв хариултыг сонгоно уу?
Шинэчилсэн: 2026.09.14
- A.Шүүгчийн дотоод итгэлээс хамаарна
- B.Өмгөөлөгч гомдол гаргах эрхгүй
- C.Шүүхээс хохирогчийн хүсэлтийг хангасан нь талуудын мэтгэлцэх болон хэргийн бодит байдлыг тогтоох зарчмыг зөрчсөн, ямар ч тохиолдолд хохирогч нь улсын яллагчтай чөлөөтэй харилцах боломжоор хангагдахыг хуулиар зөвшөөрөөгүй
- D.Шүүгчээс хохирогчийн хүсэлтийг хангасан нь талуудын мэтгэлцэх болон хэргийн бодит байдлыг тогтоох зарчмыг зөрчөөгүй, шаардлагатай тохиолдолд хохирогч нь улсын яллагчтай чөлөөтэй харилцах боломжоор хангагдахыг хуулиар зөвшөөрсөн✓ Зөв хариулт
Зөв хариулт: B. Хохирогч, түүний хууль ёсны төлөөлөгч нь эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны оролцогч бөгөөд хуульд олгосон эрхийнхээ хүрээнд санал, хүсэлт гаргах, улсын яллагчтай харилцах боломжтой. Шүүх талуудад тэгш боломж олгосон нөхцөлд энэ нь мэтгэлцэх зарчмыг өөрөө зөрчихгүй.
AI чиглүүлэг, тайлбар
Чиглүүлэг
Шүүх хуралдааны зөрчлийн зэрэг, үр дадварыг үнэлэхдээ хууль ёсны төлөөлөгчийн үүрэг гүйцэтгэх явдал, түүний хэлсэн үг ба бодит байдлыг тогтоох баталгаа тус бүрийн тогтолцоо, хуралдааны тайлбарын зарчимд нийцэх эсэхийг ялгаж эргэн санаарай.
Тайлбар
Зөв хариулт: D
Шүүгчээс хохирогчийн хүсэлтийг хангасан нь талуудын мэтгэлцэх болон хэргийн бодит байдлыг тогтоох зарчмыг зөрчөөгүй, шаардлагатай тохиолдолд хохирогч нь улсын яллагчтай чөлөөтэй харилцах боломжоор хангагдахыг хуулиар зөвшөөрсөн
Үндэслэл
- Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай /шинэчилсэн найруулга/, 34.8 — 34.8.3: «Хохирогч шүүх хуралдааны хэвийн үйл ажиллагаанд саад болохгүйгээр өмгөөлөгчтэйгөө, шаардлагатай тохиолдолд улсын яллагчтай чөлөөтэй харилцах боломжоор хангагдана». Өөрөөр хэлбэл энэ бол хуулиар олгосон, тогтмол эрх тул зөвшөөрөх нь мэтгэлцэх зарчмыг зөрчихгүй.
- Мөн 34.8.4-өөр хохирогч шүүх хуралдааны аль ч үед санал, хүсэлт гаргаж болох тул өмгөөлөгчийн эсэргүүцэл үндэслэлгүй.
- Шүүх хуралдаан даргалагчийн үүрэг: 34.5.3-аар «яллах, өмгөөлөх талын эрх тэгш мэтгэлцээний үндсэн дээр явуулах нөхцөлийг бүрдүүлнэ» гэж заасан. Эндээс хохирогчийн улсын яллагчтай харилцах эрхийг хязгаарлах үндэслэл гарахгүй.
- Монгол Улсын Шүүхийн тухай, 8 — шүүгдэгч, хохирогч, тэдгээрийн төлөөлөгч, өмгөөлөгч, прокурор болон бусад оролцогчийг шүүх хуралдаанд мэтгэлцэх эрхээ хэрэгжүүлэх боломжоор тэгш хангана гэж тогтоосон.
Бусад сонголтын ялгаа
- A — Буруу. Шүүх хуралдаан даргалагч дүрэг зүйн дагуу хуульд заасан арга хэмжээ, нөхцөлийг хэрэглэнэ; “дотоод итгэл” гэсэн үзэгдэл хуулийн үндэслэл биш.
- B — Буруу. Өмгөөлөгч нь хууль ёсны өмгөөлөгч бөгөөд шүүх хуралдааны явцад гомдол, эсэргүүцэл гаргах эрхтэй (Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль, 33 дугаар зүйлийн хүрээнд); гомдол гаргах эрхгүй гэсэн үндэслэлгүй.
- C — Буруу. 34.8.3-д хохирогчийн улсын яллагчтай чөлөөтэй харилцах боломжийг хууль шууд зөвшөөрсөн тул “ямар ч тохиолдолд ... хуулиар зөвшөөрөөгүй” гэсэн дүгнэлт эрс зөрчилдөнө.
Нэг тэмдэглэл
Эрүүгийн хуулийн 34.8.3 “шаардлагатай тохиолдолд” гэсэн нөхцөлийг агуулж байгаа тул өгөгдсөн байдлаар (хуралдааны даргалагч боломж хангасан) хохирогчийн хүсэлт үнэлэгдэх бөгөөд гомдол хүлээн авах үндэслэлгүй. Энэ нь хуулийн бичлэгийг зөв хэрэглэсэн дүгнэлт юм.