Эд хөрөнгө үнэ төлбөргүй ашиглах гэрээгээр эд хөрөнгийн хэвийн байдлыг хангахад шаардлагатай зардлыг хэн нь хариуцах вэ?

Гэрээний зүймээс үл хамааран эд хөрөнгийн хэвийн байдлыг хангах зардлын хариуцлагч байх үндэслэлүүдийг эргэн санаарай.

Зөв хариулт: D. Эд хөрөнгө үнз төлбөргүй ашиглаж байгаа этгээд

Үндэслэл: Иргэний хуулийн 340 дугаар зүйл.1.3-д “эд хөрөнгийн хэвийн байдлыг хангахад шаардлагатай зайлшгүй зардлыг хариуцах” үүргийг эд хөрөнгө үнэ төлбөргүй ашиглаж байгаа этгээд хүлээнэ гэж заасан (ИРГЭНИЙ ХУУЛЬ, 340). Өөрөөр хэлбэл, ашиглаж байгаа тал нь 340.1.1–340.1.4-т заасан үүргээр зориулалтын дагуу ашиглах, муутгахгүй байх, гуравдагч этгээдэд шилжүүлэхгүй байх, хэвийн байдлыг хангахад зайлшгүй зардлыг хариуцах, хугацаа дуусахад бүрэн бүтэн буцааж өгөх үүргийг хүлээнэ.

Яагаад бусад сонголт буруу болохыг:

• A. Гэрээгээр тохиролцох — хууль энэ үүргийг гэрээний тохиролцооноос үл хамааран, хуулийн заасгаар ашиглаж байгаа этгээдэд тогтоосон; гэрээнд өөр зүйл заасан байж болно, гэвч энэ асуултын хариу заавал гэрээний нөхцөлөөс хамаарна гэсэн үгүй.
• B. Заагаагүй бол эд хөрөнгө үнэ төлбөргүй ашиглаж байгаа этгээд — байрлал нь үнэн боловч 340 дугаар зүйл нь үүргийг “заагаагүй бол” гэсэн нөхцөлтэй биш, шууд заадаг.
• C. Гэрээнд өөрөөр заагаагүй болэд хөрөнгө үнэ төлбөргүй ашиглуулахаар шилжүүлсэн этгээд — өөрөөр хэлбэл энэ нь эд хөрөнгийг ашиглуулахаар шилжүүлсэн тал буюу өгөгч; харин хэвийн байдлыг хангах зайлшгүй зардлыг хариуцдаг нь ашиглаж байгаа тал юм. 340.1.3-т “эд хөрөнгө үнэ төлбөргүй ашиглаж байгаа этгээд” гэж шууд нэрлэсэн.

Тайлбар: Эд хөрөнгө үнэ төлбөргүй ашиглах гэрээний харилцаа Иргэний хуулийн 339 дугаар зүйлээр (нэг тал нь нөгөө талдаа эд хөрөнгийг үнэ төлбөргүй ашиглуулахаар шилжүүлэх, нөгөө тал нь зориулалтын дагуу ашиглаж буцааж өгөх үүрэг хүлээнэ) тогтоогддог. 340.1.3-т оруулсан “зайлшгүй зардлыг хариуцах” нь эрэлтээс илүүтэй зардлыг тэтгэмэл хамрах эрхтэй гэсэн үг биш — зөвхөн зайлшгүй хэвийн байдлыг хангах зардлыг хамаарна.