Хариу: B
С-ийн үндэслэл буруу. Учир нь харилцан шаардлагыг тооцож үүргийг дуусгавар болгох үед хөөн хэлэлцэх хугацаа хэтэрсэн байх нь саад болохгүй.
Хууль зүйн үндэслэл
- Иргэний хууль, 238 — “Харилцан шаардлага бүхий үүргийг тооцож дуусгавар болгох”:
- 238.1. Биелүүлэх хугацаа нь болсон, хоёр этгээдийн хоорондох ижил төрлийн харилцан шаардлагыг хооронд нь тооцож үүргийг дуусгавар болгож болно.
- 238.2. Аль нэг талын шаардлагыг биелүүлэх хугацаа болоогүй байхад зөвшөөрсөн бол мөн тооцож болно.
- 238.3. Хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан шаардлагуудыг хооронд нь тооцож үүргийг дуусгавар болгож болно.
- 238.4. Хэмжээ нь ялгаатай бол бага хэмжээний шаардлагыг бүрэн хэмжээгээр тооцож, их хэмжээний шаардлагын нөхөгдөөгүй хэсэг хүчин төгөлдөр хэвээр байна.
- 238.5. Үүргийг тооцуулах санал хүлээн авсан тал хэд хэдэн шаардлагыг биелүүлэх ёстой бол Иргэний хууль, 216-ийн журам нэгэн адил үйчилнэ.
- 238.8. Харин урьдчилан “үүргийг харилцан тооцохгүй” гэж тохиролцсон, үүргийн зүйл нь төлбөрт авах боломжгүй эсвэл амьжиргааны эх үүсвэр болсон зүйл, гэм хорыг арилгах үүрэг үүссэн бол тооцох боломжгүй.
Тохиолдолд хэрэглэх нь
- Г-ийн 4.0 сая төгрөгийн зээл хүрээх шаардлага болон С-ийн 2024–2025 онд гүйцэтгэсэн засварын ажлын 5.0 сая төгрөгийн нэхэмжлэл нь хоёулаа мөнгөн дүнээр илэрхийлсэн ижил төрлийн, биелүүлэх хугацаа болсон шаардлагууд тул 238.1-ээр тооцох нөхцөлүүд биелнэ.
- 2022 онд байгуулсан зээлийн гэрээний хүрээх шаардлага 2024–2025 онд хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан байсан ч 238.3-аар ийм шаардлагыг тооцож дуусгавар болгохыг хориглохгүй. Иймээс С-ийн “хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан шаардлагыг хасах үндэслэлгүй” гэсэн тайлбар хуульд тулбар хоёр дахь зэрэгтэй: энэ нь тооцооныг хориглох үндэслэл биш.
- 238.4-өөр бага хэмжээний шаардлага буюу Г-ийн 4.0 сая төгрөгийг бүрэн тооцож, С-ийн 5.0 сая төгрөгийн нэхэмжлэл дотор 1.0 сая төгрөг хүчин төгөлдөр хэвээр үлдэнэ.
- Мөн 238.5, 216.1–216.3-аар үүргийг тооцох саналыг хүлээн авсан талын өөрийн өрийг төлөх дарааллыг баримталж, өөрийн эрхээ хамгаалах заавал ёстой. Энд зөрчил: 2025 оны 4 дүгээр сарын 15-нд өгсөн санал нь 238.3-ын үндэслэлтэй, С-ийн хариулт хуульд нийцэхгүй.
Сонголт бүрийг үнэлэх нь
- A. Хөөн хэлэлцэх хугацааг тоолох боломжгүй — буруу. Хугацаа нь гэрээний байгуулагдсан огнооноос (2022 он) тоолж болох бөгөөд 238.3-аар түүний дуусах нь тооцоонд саад болохгүй.
- B. Үүргийг тооцож дуусгавар болгоход хөөн хэлэлцэх хугацааг харгалзан үздэггүй тул С-ийн үндэслэл нь буруу — зөв. Иргэний хууль, 238 (238.3, 238.4)-өөр хугацаа дууссан шаардлагыг ч тооцож дуусгавар болгож болох тул С-ийн тайлбар зөвшөөрөгдөхгүй.
- C. Гэрээ байгуулагдсан огноо тодорхой биш тул үнэлэх боломжгүй — буруу. 2022 он гэдэг огноо өгөгдсөн бөгөөд энэ нь үнэлэгдэхүйц нөхцөл биш.
- D. Хугацаа тус оны сүүлийн сарын сүүлийн өдөр дууссанаар тооцогдоно; Г-ийн шаардлага дуусгавар болсон тул С-ийн хариулт үндэслэлтэй — буруу. Хугацаа гэрээний байгуулагдсан огнооноос гарна; мөн хугацаа дууссан нь 238.3-аар тооцлогдохыг хориглохгүй, тиймээс дуусгавар болсон гэсэн дүгнэлт ч үндэслэлгүй.
Дүгнэлт: Үүргийг тооцож дуусгавар болгоход хөөн хэлэлцэх хугацааг харгалзан үздэггүй тул С-ийн үндэслэл нь буруу. (Зөв хариулт: B.)