Иргэн Ш байрны доор байрладаг дэлгүүрийн эзэн Т-ээр дамжуулан 200.000 төгрөгийн үнэ бүхий өвлийн куртка захиалсан бөгөөд захиалснаас хойш 2 сар өнгөрсөн тул Ш курткаа захиалахаа болиод мөнгөө авъя гэтэл Т за, захиалгыг цуцлаад 200.000 төгрөгийг чиний зээлж авсан хүнсний бүтээгдэхүүний өрөнд суутгая гэжээ. Т ийм эрхтэй юу?

Худалдааныг нэг талын хүсэлтээр цуцлах болон зээлийг төлөх, хариуцлагын үүргийг ялгаарай.

Зөв хариулт: C — Ш нэгэнт байрны доор байрлах дэлгүүрийн эзэн Т-д 200.000 төгрөгийн өртэй тул суутгаж авах нь зөв.

• A — Буруу. Ш байрны доор байрлах дэлгүүрийн эзэн Т-ээс 200.000 төгрөгийг урьдчилан төлсөн бөгөөд Т шаардсан курткаа нийлүүлээгүй. Иймээс Т захиалгыг цуцлаж, Ш-ийн төлсөн 200.000 төгрөгийг буцааж олгох ёстой. Гэтэл Т-ийн захиалгыг цуцлах эрх үүсэх бөгөөд түүнийг хэдэн ч дахин урьдчилан төлсөн байсан Ш-ийн зээлж авсан хүснэгтэй тэнцэхгүй.

• B — Буруу. Т хүснэгтээр хууль ёсны дагуу олж аваагүй хүсний өрөнд суутгаж авах эрхгүй. Хоёр талын өрийн эсрэг тэнцэтгэл биелэх ёстой бөгөөд ийм өр тэдгээрийн хооронд байгуулсан хууль ёсны төлбөрийн өр биш тул зөрүүлэн суутгаж болохгүй. Т-ийн хууль ёсны өрийн үсээр 200.000 төгрөгийн зээлжийг хасаж болохгүй.

• C — Зөв. Ш 200.000 төгрөгийг урьдчилан төлсөн ч Т хүссэн курткаа нийлүүлээгүй. Иймд Ш-ийн өрөөс 200.000 төгрөгийг буцаан авах эрхтэй бөгөөд Т түүнийг өөрийн хууль ёсны өртэй тэнцэх хүснэгтэй суутгаж авах эрхгүй. Энэ нь хууль ёсны өрийн эсрэг тэнцэтгэлийн дүрмийг зөрчихгүй (Иргэний хууль, 281.1; Иргэний хуулийн 492, 493 дугаар зүйлийг хэрэглэсэн шүүхийн шийдвэр).

• D — Буруу. Ш захиалсан курткын хүртээлж мөнгөө урьдчилан төлсөн бөгөөд Т шаардсан бараагаа нийлүүлээгүй тул Ш-ийн төлсөн мөнгийг буцаан авах ёстой. Энэ тохиолдолд Ш-ийн төлсөн 200.000 төгрөгийг Т-ийн хүснэгтэй тэнцэх хэмжээгээр буцааж өгөх үүрэг үүсэхгүй. Харин Т захиалгыг үндэслэлгүй цуцласан бол Ш-ийн төлсөн мөнгийг буцааж өгөх, учирсан хохирол, зардлыг нөхөн төлөх ёстой (Иргэний хууль, 254.1, 256.1).