Иргэн Э нь 1964 оны 05 дугаар сарын 29-нд төрсөн. Тусгай дунд мэргэжлийн боловсролтой бөгөөд цахилгаанчин мэргэжилтэй. 1992-1999 оны хооронд нийгмийн даатгалын шимтгэл төлж ажилласан. Тэрээр 2002 оноос хойш АНУ-д ажиллаж амьдарсан бөгөөд эрүүл мэндийн байдал муудсаны улмаас 2023 оны эхээр эх орондоо эргэн ирсэн. Улмаар 2023 оны 12 дугаар сарын 21-нд хорооны нийгмийн ажилтандаа хандан тэтгэвэр авах өргөдөл гаргасан. Иргэн А-д ямар төрлийн тэтгэвэр авах эрх үүсэх вэ?
Шинэчилсэн: 2026.09.14
- A.Нийгмийн халамжийн тэтгэвэр
- B.Өндөр насны хувь тэнцүүлсэн тэтгэвэр
- C.Тэтгэвэр авах эрх үүсэхгүй✓ Зөв хариулт
- D.Өндөр насны бүрэн тэтгэвэр
Зөв хариулт: D. Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэврийн тухай хуулийн 5.2-т өндөр насны хувь тэнцүүлсэн тэтгэвэр авахад нийтдээ 10-аас 20 хүртэл жил шимтгэл төлсөн байх шаардлагатай; өгөгдөлд 1992-1999 он буюу 10 жил хүрэхгүй хугацаа дурдсан. Мөн Нийгмийн халамжийн тухай хуулийн 12.1.1, 12.2-т нийгмийн даатгалын бүрэн/хувь тэнцүүлсэн тэтгэвэр авах эрх үүсээгүй иргэнд халамжийн тэтгэвэр олгохдоо тэтгэврийн тухай хуулийн 5.1.1-д заасан насыг баримтална. 1964-05-29-нд төрсөн эрэгтэйд 5.1.1-ийн тайлбараар өндөр насны тэтгэврийн нас 61 нас 9 сар бөгөөд 2023-12-21-ний өдөр уг насанд хүрээгүй. Иймээс тухайн өдөр A-C эрх үүсээгүй. Асуултын эхэд “Иргэн Э” гэж эхэлсэн боловч төгсгөлд “Иргэн А-д” гэж бичсэн зөрүүг эхээр нь хадгалсан.
AI чиглүүлэг, тайлбар
Чиглүүлэг
Хууль ёсны тэтгэмжийн төрлүүд, хууль ёсны даатгалын шимтгэлийн хугацаа, насны болон эрүүл мэндийн байдлаар ажлаас тасалсан үеийн тэтгэвэр авах нөхцөлийг эргэн санаарай.
Тайлбар
Зөв хариулт: C. Тэтгэвэр авах эрх үүсэхгүй.
Үндэслэл:
- Өндөр насны тэтгэвэр (бүрэн болон хувь тэнцүүлсэн): 5.1.1-д нийтдээ 20-иос доошгүй жил шимтгэл төлсөн 65 насанд хүрсэн даатгуулагч, 5.2-д нийтдээ 10-аас 20 хүртэл жил шимтгэл төлсөн хувь тэнцүүлсэн тэтгэвэр авах эрхтэй (Тэтгэврийн тухай хууль, 5). 1992–1999 онд төлсөн шимтгэл нийтдээ 20 жил болоогүй тул бүрэн тэтгэврийн, мөн 10-аас 20 хүртэл жил гэсэн хувь тэнцүүлсэн тэтгэврийн нөхцөл ч биелэхгүй. Мөн 5.1.1-ийн тайлбараар 1964 онд төрсөн эрэгтэй даатгуулагчийн өндөр насны тэтгэврийн нас нь 61 нас 9 сар бөгөөд 2023 оны 12 дугаар сарын 21-нд энэ насанд хүрээгүй.
- Нийгмийн халамжийн тэтгэвэр: 12.1.1-ээр зөвхөн 65 насанд хүрсэн, нийгмийн даатгалын бүрэн/хувь тэнцүүлсэн тэтгэвэр авах эрх үүсээгүй иргэнд олгоно; 12.2-оор тэтгэврийн тухай хуулийн 5.1.1-д заасан насыг баримтална (Нийгмийн халамжийн тухай хууль, 12). Өгөгдсөн өдөр тэр насанд хүрээгүй учир халамжийн тэтгэвэр ч олгох эрхгүй.
- Иймээс 2023 оны 12 дугаар сарын 21-нд Иргэн Э-д тэтгэвэр авах эрх үүсэхгүй бөгөөд A, B, D сонголтууд үндэслэлгүй. (Өгөгдлийн тэгшитгэл зүрүү: эхэд “Иргэн Э”, төгсгөлд “Иргэн А” гэж бичигдсэн.)