Хэрэг хариуцах чадвартай байхдаа ял шийтгүүлсэн ялтны сэтгэцийн эмгэгийг эмчлэх зайлшгүй шаардлагатай тохиолдолд Эрүүгийн хуульд зааснаар хэрхэн шийдвэрлэх вэ?

Хэрэг хариуцах чадвартай байх сэтгэцийн эмгэгийг эмчилэх болон ял шийтгүүлсэн ялтны сэтгэцийн эмгэгийг арилгах үзүүлбэрүүдийн ялгааг тусгаарлан эргэн санаарай.

Зөв хариулт: D — Эрүүгийн хууль /шинэчилсэн найруулга/, 7.4 (7.4.6-р зүйл).

Тайлбар

Эрүүгийн хуулийн 7.4.6-р зүйлд яг асуултад дурдсан үндэслэл байхаар заасан: «Хэрэг хариуцах чадвартай байхдаа ял шийтгүүлсэн ялтны сэтгэцийн эмгэгийг эмчлэх зайлшгүй шаардлагатай тохиолдолд шүүх амбулаторийн албадан хяналтад, эсвүл сэтгэцийн эмгэг судлаачаар эмчлүүлэх эмнэлгийн чанартай албадлагын арга хэмжээг хэрэглэж болно.»

Энд хуулийн зүйл 7.4.7–7.4.8-аар эмнэлгийн чанартай албадлагын арга хэмжээний төрөл, дэглэм, хугацааг шинжээчийн дүгнэлтийг харгалзан шүүх тогтоож, сунгах, өөрчлөх, зогсоох шийдвэрлэхээр тодорхойлсон.

Сонголт бүрийн үнэлгээ:

• A. Шүүх ялыг хөнгөрүүлнэ — буруу. Хуульд ялыг хөнгөрүүлэх (7.4.5-р зүйлээс эмнэлгийн албадлагын хугацаа хорих ялын хоногоор тооцон хасах) гэсэн боломж байгаа боловч энэ нь “ялыг хөнгөрүүлнэ” гэсэн ерөнхий дүгнэлт биш; хууль өөрөө тодорхой нөхцөл, аргаар зохицуулж байна.
• B. Шүүх ялаас чөлөөлж, эмчилгээ хийлгэнэ — буруу. Ялаас чөлөөлөх нь 6.7-р зүйл (гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрсөн хүнд) болон 6.13-р зүйл (өвчний учир) зэрэг тусгай тохиолдлуудыг хамарна; сэтгэцийн эмгэгийн эмчилгээ нь ялаас чөлөөлөх үндэслэл биш.
• C. Шүүх сэтгэцийн эмгэгийн байдлыг эмчлүүлж, ялыг цааш эдлүүлнэ — буруу. Эмчлүүлэх, асран хамгаалагчид шилжүүлэх нь 7.4.3-р зүйлээр зөвхөн гэмт хэрэг үйлдэх үедээ хэрэг хариуцах чадваргүй байсан хүнд хамаарна. Харин энэ тохиолдолд ял шийтгүүлсэн, өөрөөр хэлбэл хэрэг хариуцах чадвартай байх үед гэмт хэрэг үйлдсэн хүнийг ялаас чөлөөлж болохгүй.
• D. Шүүх амбулаторийн албадан хяналтад, эсвүл сэтгэцийн эмгэг судлаачаар эмчлүүлэх эмнэлгийн чанартай албадлагын арга хэмжээг хэрэглэж болно — зөв. 7.4.6-р зүйлийн текст асуултын хариулттай үг үсгээрээ дээрхэйлэн таарч байна.

Дүгнэлт: Зөв хариулт нь D буюу «Шүүх амбулаторийн албадан хяналтад, эсхүл сэтгэцийн эмгэг судлаачаар эмчлүүлэх эмнэлгийн чанартай албадлагын арга хэмжээг хэрэглэж болно» — Эрүүгийн хуулийн 7.4.6-р зүйлд шууд заасан.