“Д” ХХК-ийн импортолж буй барааны гаалийн үнийг тодорхойлохдоо хэлцлийн үнийн аргаар тодорхойлох боломжгүй гэж үзэж гаалийн улсын байцаагч гаалийн үнийг нь тодорхойлж буй бараатай нэгэн зэрэг импортолсон барааны хэлцлийн үнээр тодорхойлохоор шийдвэрлэсэн бол тус аргыг ямар арга гэж үзэх вэ?
Шинэчилсэн: 2026.09.14
- A.Нэг төрлийн барааны хэлцлийн үнийн арга✓ Зөв хариулт
- B.Хэлцлийн үнийн арга
- C.Уялдуулан хэрэглэх үнийн арга
- D.Ижил төрлийн барааны хэлцлийн үнийн арга
Зөв хариулт: B (асуултын өгөгдлийг 11.1-д заасан “нэг төрлийн бараа” гэж ойлгосон нөхцөлд). Гаалийн тариф, гаалийн татварын тухай хуулийн 10.1-д хэлцлийн үнийн аргыг үндсэн арга гэж, 11.1-д уг аргаар тодорхойлох боломжгүй бол гаалийн үнийг тодорхойлж буй бараатай нэгэн зэрэг, эсхүл хуульд заасан хугацаанд импортолсон нэг төрлийн барааны хэлцлийн үнээр тодорхойлохоор заасан. Асуултад харьцуулж буй бараа “нэг төрлийн” эсэхийг тусгайлан хэлээгүй тул энэ нөхцөлийг тайлбарлан хэрэглэв.
AI чиглүүлэг, тайлбар
Тайлбар
Тайлбар
Зөв хариулт: A. Нэг төрлийн барааны хэлцлийн үнийн арга
Үндэслэл
Асуултад дурдсан нөхцөл — хэлцлийн үнийн аргаар гаалийн үнийг тодорхойлох боломжгүй бол гаалийн үнийг нь тодорхойлж буй бараатай нэгэн зэрэг, эсвүл хуульд заасан хугацаанд импортолсон барааны хэлцлийн үнээр тодорхойлох — нь Гаалийн тариф, гаалийн татварын тухай хуулийн 11.1-ийн яг хэлбэртэй (нэгэн зэрэг импортолсон гэдгийг 3.1.7-д заасан хугацаа гэж ойлгоно). Энэ зүйл 11 дугаар зүйлийн “Нэг төрлийн барааны хэлцлийн үнийн арга” гэсэн гарчигт харьяалагдах тул A сонголт зөв (Гаалийн тариф, гаалийн татварын тухай, 11).
Хуулийн 10.1-д хэлцлийн үнийн аргыг үндсэн арга гэж заасан бөгөөд 10.7-д уг аргыг хориглох тохиолдлуудыг тодорхойлсон. Түүний дагуу хэлцлийн үнээр тодорхойлох боломжгүй үед 11.1 мөн хэрэглэгдэнэ (Гаалийн тариф, гаалийн татварын тухай, 10).
Сонголт бүрийн үнэлгээ
- A. Нэг төрлийн барааны хэлцлийн үнийн арга — зөв. 11.1-д хэлцлийн үнээр тодорхойлох аргыг “нэг төрлийн барааны хэлцлийн үнийн арга” гэж нэрлэсэн бөгөөд энэ нь хуулийн 11 дугаар зүйлийн гарчигтай нэг.
- B. Хэлцлийн үнийн арга — буруу. Энэ нь 10 дугаар зүйлийн үндсэн арга бөгөөд асуултад хэлцлийн үнийн аргыг хориглох нөхцөл биелсэн үед 11.1-ийн арга шилжинэ.
- C. Уялдуулан хэрэглэх үнийн арга — буруу. 15 дугаар зүйлээр тодорхойлогдох бөгөөд энэ тохиолдолд хамаарахгүй.
- D. Ижил төрлийн барааны хэлцлийн үнийн арга — буруу. Энэ нь 12 дугаар зүйлийн арга бөгөөд “ижил төрлийн” (үйлдвэрлэгч, гарал үүслийн улс, нэр хүнд, чанарын хувьд адил) барааны хувьд хамаарна. Асуултад зөвхөн “нэгэн зэрэг импортолсон” гэж байгаа тул “нэг төрлийн” (Гаалийн тариф, гаалийн татварын тухай, 11-ийн 11.2) байх нөхцөл биелнэ.
Анхаарах нь
Асуултын өгөгдөлд харьцуулж буй бараа үнэхээр “нэг төрлийн” (11.2-т заасан физик шинж, чанар, нэр хүнд, гарал үүслийн улс, үйлдвэрлэгчийн аль нэгээр нь адил) байх нөхцөл биелэх эсэхийг баримтаар шалгах шаардлагатай. Мөн 11.3–11.9-д худалдааны адил түвшин, ойролцоо тоо хэмжээ, 10.3-ийн зардлыг тооцох, хамгийн бага үнийг сонгох зэрэг нэмэлт нөхцөлүүдийг бас хангах шаардлагатай. Эдгээр нөхцөл биелэхгүй бол энэ аргыг хэрэглэх боломжгүй болно.