Хариуцагч Б нь зээлийн гэрээ байгуулж байх үед гэрээнд заасан Хан-Уул дүүргийн нутаг дэвсгэрт бүртгэлтэй байсан орон сууцыг бусдад худалдснаас түүний хаяг тодорхойгүй болжээ. Зээлдүүлэгч буюу нэхэмжлэгч А өөрөө Хан-Уул дүүргийн нутаг дэвсгэрт оршин суудаг, А шүүхэд нэхэмжлэл гаргахыг хүссэн. Тэрээр хариуцагч Б-г Сонгинохайрхан болон Төв аймагт үл хөдлөх эд хөрөнгө өмчилдөг талаар мэддэг. Нэхэмжлэгч А нь аль шүүхэд нэхэмжлэл гаргах талаар хуульчаас зөвлөгөө авахыг хүссэн. Та аль зөвлөгөөг өгөх вэ?

Зээлийн гэрээний нөхцөл, үйлчилгээний төрөл, хариуцагчийн оршин сууц, тэдгээрийн өмчилдөг хөрөнгөний төрөл болон байршлын зэрэгт тулгуурлан ялгаатай оролцогчдын эрх, үүрэг, нэхэмжлэл гаргах шүүхийн зөвшөөрөл, хүрээ, хугацаа, баталгаа ба шаардлагатай тохиолдлуудыг эргэн санаарай.

Зөв хариулт: A. Нэхэмжлэлийг Б-ийн эд хөрөнгө байгаа газрын шүүхэд гаргаж болно

Хууль зүйн үндэслэл

1. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 14.3 — хариуцагчийн оршин суугаа газар мэдэгдэхгүй бол нэхэмжлэлийг эд хөрөнгө нь байгаа газрын шүүхэд гаргаж болно: ИРГЭНИЙ ХЭРЭГ ШҮҮХЭД ХЯНАН ШИЙДВЭРЛЭХ ТУХАЙ, 14

Б-ийн хаяг тодорхойгүй болсон нь шууд үүнийн шууд үндэслэл болно. Б-ийн өмчилдөг үл хөдлөх эд хөрөнгө Сонгинохайрхан болон Төв аймагт байгаа тул эд хөрөнгө байгаа газрын шүүхэд нэхэмжлэл гаргаж болно.

2. Мөн тэр мөчлөгийн тухай тусгайлан — үл хөдлөх эд хөрөнгөтэй холбоотой нэхэмжлэлийг тухайн эд хөрөнгө байгаа газрын шүүхэд гаргана (16.1): ИРГЭНИЙ ХЭРЭГ ШҮҮХЭД ХЯНАН ШИЙДВЭРЛЭХ ТУХАЙ, 16

Бусад сонголтууд яагаад буруу

• B. Давж заалдах шатны шүүх нь иргэний хэргийг анхны шатны шийдвэрт гомдол гаргасны дараа хянаж шийдвэрлэх бөгөөд нэхэмжлэл анхны шатнаас эхэлнэ (19.1–19.2). Энд зээлийн гэрээ, худалдсан орон сууц зэрэг анхны шатны хэрэг тул давж заалдах шатнаас эхэлнэ гэсэн зөвлөгөө хууль ёсны үндэслэлгүй.

• C. Нэхэмжлэгч А өөрийн оршин суугаа газрын шүүхэд гаргаж болно гэсэн ерөнхий зарчим байхгүй. Нэхэмжлэгчийн өөрийн оршин суугаа газарт гаргах боломж зөвхөн амь бие, эрүүл мэндэд гэм хор учруулсны хохирлын нэхэмжлэлд хамаарна (15.1). Энэ тохиолдолд зээлийн гэрээ, худалдсан орон сууцтай холбоотой иргэний хэрэг тул 15.1 биелэхгүй.

• D. Хариуцагчийн "хамгийн сүүлд оршин сууж байсан газар" гэсэн шатны шалтгаан хуульд заагдсан байхгүй. Хариуцагчийн оршин суугаа газар мэдэгдэхгүй бол эд хөрөнгө байгаа газрын шүүх (14.3), мөн үл хөдлөх эд хөрөнгөтэй холбоотой үйл явдлын шалтгаан байрласан газрын шүүх (16.1) гэсэн өөр зүйл бий.

Дүгнэлт

Нэхэмжлэлийг Б-ийн эд хөрөнгө байгаа газрын шүүхэд гаргаж болно гэсэн A хариулт зөв. Учир нь Б-ийн оршин суугаа газар мэдэгдэхгүй болсон тул 14.3-аар нэхэмжлэлийг эд хөрөнгө нь байгаа газрын шүүхэд, үл хөдлөх эд хөрөнгөтэй холбоотой нэхэмжлэлийн хувьд мөн 16.1-ээр тэр эд хөрөнгө байрласан газрын шүүхэд гаргах эрхтэй.