Монгол Улсад суугаа гадаад улсын Дипломат төлөөлөгчийн газраас манай хууль тогтоомжийн дагуу тухайн Элчин сайдын яам болон түүний ажилтан нь НӨАТ-ыг төлөх үүрэгтэй эсэх асуудлаар лавлагаа, мэдээлэл хүссэн байна. Харин ГХЯ нь Дипломат харилцааны тухай 1961 оны Конвенц болон манай хууль тогтоомжийн дагуу Элчин сайдын яам болон дипломат ажилтан нь дархан эрх, эрх ямбаны хувьд НӨАТ- ыг төлөх үүрэг хүлээхгүй гэж тайлбарлажээ. Дархан эрх, эсхүл эрх ямбаны алинд нь татвараас чөлөөлөх асуудал хамаарах вэ?

Дипломат харилцааны эрх зүйд "дархан эрх" (immunity) болон "эрх ямба" (privilege) нь ялгаатай ойлголтууд юм. Дархан эрх нь дипломат төлөөлөгчийн газар болон түүний ажилтнуудыг хүлээн авагч улсын эрүү, иргэн, захиргааны харьяаллаас чөлөөлөх, хамгаалах асуудлыг зохицуулдаг.

Харин дипломат эрх ямба нь дипломат ажиллагааг саадгүй, хэвийн явуулахад нь дэмжлэг үзүүлэх зорилгоор хүлээн авагч улсаас олгож буй хөнгөлөлт, давуу талуудыг илэрхийлдэг. Дипломат төлөөлөгчийн газар болон дипломат ажилтныг улсын болон орон нутгийн татвар, хураамжаас чөлөөлөх нь уг эрх ямбаны үндсэн бүрэлдэхүүн хэсэг болдог.

Дипломат харилцааны тухай Венийн конвенцын 34 дүгээр зүйлд заасны дагуу дипломат ажилтан нь хүлээн авагч улсын хувийн болон эд хөрөнгийн бүх төрлийн татвар, хураамжаас чөлөөлөгддөг тул НӨАТ-аас чөлөөлөх асуудал нь дипломат эрх ямбанд хамаарна.