H нь өөрийн нөхөр Ш-ийг гадаад ажлаар явж байх хооронд яаралтай мөнгөний хэрэгцээ гарсан тул Ш-д ааваас нь өв залгамжлагдсан ирсэн хөөргийг нь Б-д 200.0 сая төгрөгөөр худалджээ. Б нь хөөргийгД-д 250.0 сая төгрөгөөр худалдсан байна. Нөхөр Ш гадаадаас ирмэгц болсон явдлын талаар мэдэж, эхнэр Н-д дургүйцлээ илэрхийлжээ. Ямар эрх зүйн үр дагавар бий болох вэ?

Өв залгамжлагдсан хөөргийн эрх зүйн дэгдал, худалдсан гүйлгээний хүчинтэй байдал болон гэр бүлийн хариуцлагыг ялгаж эргэн санаарай.

Хууль зүйн дүгнэлт

Зөв хариулт: D — «Хөөргийг худалдах худалдан авах эхний хэлцэл хүчин төгөлдөр бус, харин 2 дахь хэлцлийн хувьд өмчлөх эрхийг шударгаар олж авах заалт үйлчлэх нь үндэслэлтэй».

Үндэслэл

1. Хөөргийн правовой режим. Өв, бэлэглэлийн журмаар шилжүүлэн авсан эд хөрөнгө нь гэр бүлийн гишүүний дараахь хөрөнгөд хамаарна (Иргэний хууль, 127.1.2). Тиймээс өв залгамжлагдсан хөөрөг Ш, Н-ийн хамтран өмчлөх (хуваарьт) хөрөнгө болно; үүнийг гэр бүлийн гишүүн өөрийн үзэмжээр эзэмшиж, ашиглаж, захиран зарцуулах эрхтэй (Иргэний хууль, 127.2). Н өөрийн хуваарийн хүрээнд захиргаж болох боловч Ш-ийн хэсгийг мөн хамт захирах эрхгүй.

2. Эхний хэлцэл (Н → Б, 200.0 сая төгрөг). Өмчлөх эрх шилжүүлэх нь эзэмшлээс нь шилжүүлснээр, өмчлөх эрх олж авсан этгээдийн зохих журмын дагуу хийгдэнэ (Иргэний хууль, 111.1). Энд хууль онцойлон: эд хөрөнгө шилжүүлж байгаа этгээд өмчлөгч биш болохыг мэдэж байсан бол шилжүүлэн авсан этгээд өмчлөх эрхийг шударгаар олж авсан гэж үзэхгүй (Иргэний хууль, 114.1). Н нь гадаадад явж буй нөхөр Ш-ийн өв хөрөнгө болохыг мэдэж байсан тул түүнийг захирахдаа өмчлөгч биш болохыг мэдсэн гэж үзэхэд өмчлөх эрх зөвшөөрөгдөхгүй. Иймээс Б өмчлөх эрхийг шударгаар олж аваагүй — эхний хэлцэл өмчлөх эрх шилжүүлэгүй, хүчин төгөлдөр бус.

3. 2 дахь хэлцэл (Б → Д, 250.0 сая төгрөг). Энэ хэлцлийн хувьд өмчлөх эрхийн олдох эсэхийг 114.1-ийн «өмчлөх эрхийг шударгаар олж авах» заалтаар шийдвэрлэнэ: шилжүүлж буй Б нь өмчлөгч биш болохыг мэдэж байсан тул Д өмчлөх эрхийг шударгаар олж авсан гэж үзэхгүй. Харин хууль ёсны өмчлөгч Ш хөөргөө буцаан авах, харин Д буцаан төлсөн 250.0 сая төгрөгөө Б-ээс олох эрхтэй; Н-ийн хувьд мөн бодит хохирол, алдагдлыг нөхөн төлүүлэх хариуцлагатай бөгөөд ёс бус зорилгоор худалдсан бол холбогдох эрх зүйн (худал мэдэгдэх) хариуцлагыг тусгайлан шийдвэрлэх шаардлагатай.

Бусад сонголтууд

• A — буруу. Эхний хэлцэл нь өмчлөх эрх шилжүүлэхэд хүчин төгөлдөргүй; тэр нь 114.1-ийн шударгаар олж авах заалтын үр дагавар юм.
• B — буруу. Хуульд шударгаар олж авах зарчим бодитоор тогтоосон бөгөөд Иргэний хуульд хийсвэрлэлийн зарчмыг хуульчилсан эсэхээс хамаарахгүй.
• C — буруу. Хоёр дахь хэлцэл зүйл ёсоороо хүчин төгөлдөр; түүний өмчлөх эрхийн олдох эсэхийг 114.1-ийн заалтаар үнэлнэ. Эхний хэлцлийн хүчин төгөлдөргүй байдлаас 2 дахь хэлцэл мөн хүчин төгөлдөргүй болсон гэж дүгнэх боломжгүй.
• D — зөв. Эхний хэлцэл өмчлөх эрх шилжүүлэгүй бөгөөд 2 дахь хэлцлийн хувьд өмчлөх эрхийг шударгаар олж авах заалт үйлчлэнэ.