Тогтоол №3262

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Нэхэмжлэгч Ю.Л нь 2020 онд дуудлага худалдаагаар газар эзэмших эрх авч, 10,200 м.кв газрыг хөдөө аж ахуйн үйлдвэрлэлийн зориулалтаар 15 жилийн хугацаатай эзэмших гэрээ байгуулж, гэрчилгээ авсан. Нийслэлийн Засаг даргын 2023 оны А/615 дугаар захирамжаар "газрын төлбөрийг хугацаанд нь төлөөгүй, эзэмшил газраа 2 жил болон түүнээс дээш хугацаанд зориулалтын дагуу ашиглаагүй" үндэслэлээр Ю.Л-ийн газар эзэмших эрхийг дуусгавар болгосон.
• Нэхэмжлэгч: Нийслэлийн Засаг даргын 2023 оны А/615 дугаар захирамжийн Ю.Л-д холбогдох хэсгийг хүчингүй болгуулах. Газар зохион байгуулалтын алба эргэлтийн цэгийг зааж өгөөгүй тул газраа ашиглаагүй, газар эзэмшүүлэх гэрээнд төлбөр 0 гэсэн тул төлөөгүй, төлбөр нэхэмжлээгүй, сонсох ажиллагаа хийгээгүй, гарын үсгийг хуурамчаар зурсан.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэгч газрын төлбөрийг хугацаанд нь төлөөгүй, газраа 2 жил дараалан зориулалтын дагуу ашиглаагүй. Сонсох ажиллагааг сонинд нийтлүүлж хийсэн, эргэлтийн цэг, тэмдэгт хүлээлгэн өгсөн тухай акт үйлдсэн. Газрын төлбөр 0 гэсэн хуулийн зохицуулалт байхгүй.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2024-02-06, Дугаар: 128/ШШ2024/0121
• Шийдвэр: Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Газрын төлбөрийн тухай хуулийн 3, 4, 9.1, Газрын тухай хуулийн 40.1.5, 40.1.6. Газрын төлбөр төлөх үүрэг нь хуулиар хүлээсэн үүрэг бөгөөд гэрээнд заагаагүй, нэхэмжлэл ирээгүй гэх шалтгаанаар чөлөөлөгдөхгүй. Газрын байршлыг мэдэхгүй байх боломжгүй, албаны мэргэжилтнээс цэг тэмдэг хүлээлгэн өгөөгүй бол өргөдөл гаргаж шийдвэрлүүлээгүй нь хүндэтгэх шалтгаан биш. Сонсох ажиллагааны журмыг зөрчсөн нь газрын төлбөрөө төлөөгүй, газраа ашиглаагүй зөрчлийг үгүйсгэхгүй.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2024-04-03, Дугаар: 221/МА2024/0233
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байх шаардлагыг хангаагүй.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.
• Үндэслэл: Эрх бүхий байгууллагаас газар эзэмшүүлэх шийдвэр хүлээн авсан этгээд газрын төлбөр төлөх үүрэгтэй. Дуудлага худалдаа явуулахдаа газрын эргэлтийн цэгүүдийг тодорхойлж байршлыг заасан тул нэхэмжлэгч газрын байршлыг мэдэхгүй байх боломжгүй.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2024-05-21, Дугаар: 001/ШХТ2024/0190
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий байх шаардлагыг хангаагүй, шүүхийн хууль хэрэглээний зөрүүг арилгах.
• Шийдвэр: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчийн гомдлыг хангахгүй орхисон.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Хяналтын шатны шүүх Газрын тухай хуулийн 40.1.5, 40.1.6 дахь заалтыг зөрүүтэй хэрэглэсэн байдал тогтоогдоогүй, ижил төстэй маргаанд нэгдмэл байдлаар тайлбарлан хэрэглэсэн байна.
• Нийслэлийн Засаг даргын 2023 оны А/615 дугаар захирамж нь Монгол Улсын засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хуулийн 66.1-д заасантай нийцсэн.
• Газрын тухай хуулийн 40.1.5, 40.1.6-д заасан нөхцөл байдал буюу газрын төлбөрөө хугацаанд нь төлөөгүй, газраа 2 жил дараалан зориулалтын дагуу ашиглаагүй нь хэрэгт авагдсан баримтаар тогтоогдсон.
• Газрын төлбөрийн тухай хуулийн 3, 4, 9.1-д зааснаар газар эзэмшигч нь газрын төлбөр төлөх үүрэгтэй бөгөөд гэрээнд төлбөрийн хэмжээг заагаагүй (0 гэж) байсан нь тухайн газар эзэмшигчийг хуулиар хүлээсэн үүргээс чөлөөлөхгүй. Мөн захиргааны байгууллагаас урьдчилан төлбөр төлөх талаар мэдэгдэл авснаар төлбөр төлнө гэсэн хуулийн зохицуулалт байхгүй.
• Улсын дээд шүүхийн 2008 оны 15 дугаар тогтоолын 1.10-т заасан "хүндэтгэн үзэх шалтгаангүйгээр" гэдэгт нэхэмжлэгчийн тайлбарласан "эргэлтийн цэгийг зааж өгөөгүйгээс газраа ашиглаагүй" гэх шалтгаан хамаарахгүй.
• Захиргааны байгууллага дуудлага худалдаа явуулахдаа газрын эргэлтийн цэгүүдийг тодорхойлон төлөвлөж, байршлыг заасан нь хэрэгт авагдсан баримтаар тогтоогдсон.
• Нэхэмжлэгч эргэлтийн цэгийг зааж өгөхийг удаа дараа шаардсан гэх боловч өргөдөл гомдол гаргах журмын дагуу хандсаныг нотлох баримт хэрэгт авагдаагүй.
• Сонсох ажиллагаа хийсэн ч газрын төлбөрөө хугацаандаа төлөөгүй, хүндэтгэн үзэх шалтгаангүйгээр газраа зориулалтын дагуу ашиглаагүй нөхцөл байдал өөрчлөгдөхгүй.